دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

«ماشاءالله» و «ان شاءالله» در فرهنگ قرآن

قرآن کتاب زندگی است. آموزه‌های آن به گونه‌ای است که انسان به آسانی می‌تواند با بهره گیری از آن به کمال شایسته خویش دست یابد.
«ماشاءالله» و «ان شاءالله» در فرهنگ قرآن
«ماشاءالله» و «ان شاءالله» در فرهنگ قرآن
نویسنده: محمدرضا ربانی

قرآن کتاب زندگی است. آموزه‌های آن به گونه‌ای است که انسان به آسانی می‌تواند با بهره گیری از آن به کمال شایسته خویش دست یابد.

بسیاری از اصطلاحات قرآنی در زندگی مردم به همین علت نفوذ پیدا کرده است. مطالعه و بررسی این اصطلاحات و ارتباط با آن، می‌تواند ما را برای تحرک بیشتر در زندگی بر پایه آموزه‌های قرآنی آماده‌تر سازد.

اصطلاحات قرآنی در فرهنگ ایرانی

این اصطلاحات در فرهنگ ایرانی اسلامی ما چنان ریشه دوانده است که نمی‌توان آن را از زندگی روزمره جدا ساخت. اصطلاحات در طول زمان بسیار ساده و ابتدایی می‌نماید به گونه‌ای که گاه گمان می‌شود که تنها ذکری ساده و بی اراده بر زبان جاری می‌شود. درحالی که تفکر و تدبر در این اصطلاحات ما را با دنیایی از مفاهیم بلند و والا روبه رو می‌سازد. بازخوانی اصطلاحات برای آن مهم است که موجب می‌شود تا با ابعاد هستی شناختی خاص روبه رو شویم که در پس آنها نهفته و به جهاتی از چشم‌ها نهان گشته است. هنگامی که با یکی از این اصطلاحات با این زاویه دید برخورد می‌کنیم ناخودآگاه خود را با فرهنگ و پشتوانه بزرگ و عظیمی روبه رو می‌بینیم که شگفت افزایی از خصایص آن است.

از جمله اصطلاحاتی که روزانه آن را به کار می‌بریم، اصطلاح ماشاءالله است که به معنای «آنچه خدا خواسته» می‌باشد.

هنگامی که با چیزی شگفت روبه رو می‌شویم و یا چیزی، تحسین و شگفتی و تعجب ما را بر می‌انگیزد ناخودآگاه این اصطلاح را به کار می‌بریم.

در حقیقت با به کار بردن این اصطلاح، این معنا را القا می‌کنیم که این چیز نعمت و برکتی است که خداوند عنایت کرده و فضلی است که به بنده‌ای مبذول داشته و بر وی منت نهاده است. بنابراین با دیدن چیزی که ما را به شگفتی واداشته به این معنا منتقل می‌شویم که این همه از سر فضل و منت الهی است و چیزی بیرون از قدرت و خواسته و اراده و مشیت الهی انجام نشده است.

اگر خدا بخواهد

هنگامی که بخواهیم در آینده نزدیک و یا دورکاری را انجام دهیم می‌گوییم: ان شاءالله که به معنای «اگر خدا بخواهد» است. اینجا با اینکه برای خود برنامه ریزی داشته و تصمیم و عزم را جزم کرده ایم تا آن را انجام دهیم با این همه بر این باوریم که چیزی بیرون از حکومت و قدرت و مدیریت و تدبیر الهی انجام نمی‌شود و این گونه نیست که هر کاری را اگر بخواهیم انجام دهیم تنها ما به عنوان فاعل مطرح هستیم بلکه بر این باوریم که خداوند، جهان و همه امور آن را مدیریت می‌کند و بی اراده و مشیت وی امکان ندارد که کاری را بتوانیم انجام دهیم. این مفهوم را ما به شکل گفتن ان شاءالله بیان می‌کنیم و می‌گوئیم اگر خدا خواست این کار را به قطع انجام می‌دهیم. این گونه است که وقتی می‌خواهیم به سفری برویم و حتی بلیط خریداری کرده و یا ماشین را آماده کرده و می‌خواهیم حرکت کنیم در پاسخ شخص پرسشگر می‌گوییم ان شاءالله به سفر می‌رویم. یعنی اگر اراده الهی به این تعلق گرفته باشد، می‌خواهیم این فعل را تحقق بدهیم. این به معنای آن خواهد بود که ما همواره اراده خویش را در طول اراده الهی می‌یابیم و بر اساس این جهان بینی حرکت می‌کنیم و کارهای خود را سامان می‌دهیم.

قرآن در آیات 23 و 24 سوره کهف از پیامبر می‌خواهد که هر گاه خواستی کاری را انجام دهی بگو: ان شاءالله این کار را انجام می‌دهم؛ لاتقولن لشی انی فاعل ذلک غدا الاان یشاءالله؛ هر گاه خواستی کاری را در فردایی انجام دهی نگو که این کار را انجام می‌دهم مگر آنکه بگویی اگر خدا خواست.

مقاله

نویسنده محمدرضا ربانی

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

عالم غیب چیست/ منکران و معتقدان عالم غیب کیستند

عالم غیب چیست/ منکران و معتقدان عالم غیب کیستند

آیت الله جوادی آملی در تفسیر آیه «یؤمنون بالغیب» در سوره بقره، با تشریح مفهوم و اقسام غیب تأکید می‌کند که اگر کسی به اصول کلّی دین که غیب است، مؤمن و معتقد نباشد، کافر است؛ خواه اصلاً غیبی را قبول نداشته باشد، مثل مادیین؛ یا غیبِ فی ‌الجمله را قبول دارند و نه بالجمله را، مثل مشرکین.
قتل انسان بی گناه- آثار اعمال در قرآنʇ)

قتل انسان بی گناه- آثار اعمال در قرآن(7)

در شش قسمت گذشته از سلسله مطالب «آثار اعمال در قرآن مجید» مباحث آثار: گناه، خودپسندی و غرور، مکر و حیله، خوردن مال حرام، دورویی و نفاق و ظلم و ستم مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
ظلم و ستم- آثار اعمال در قرآن ʆ)

ظلم و ستم- آثار اعمال در قرآن (6)

در قسمت‌های اول تا پنجم سلسله مقالات «آثار اعمال در قرآن»، مباحث آثار گناه، آثار خودپسندی و تکبر، آثار مکر و حیله، آثار مال حرام و آثار دورویی و نفاق در زندگی انسانها مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
6خصوصیت متقین در قرآن کریم

6خصوصیت متقین در قرآن کریم

پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله العظمی خامنه‌ای به مناسبت ماه مبارک رمضان اقدام به انتشار مطالبی با عنوان «سی روز، سی‌گفتار قرآنی» برگزیده سخنان رهبر معظم انقلاب کرده است که همه روزه در طول ماه مبارک رمضان منتشر می‌شود.
قرآن در حق چه کسانی «مرده باد» گفته است؟

قرآن در حق چه کسانی «مرده باد» گفته است؟

زنده باد و مرده باد از مصادیق دعا و نفرین است.

پر بازدیدترین ها

راههای رسیدن به آرامش روانی از نگاه قرآن

راههای رسیدن به آرامش روانی از نگاه قرآن

قرآن کریم که بزرگترین معجزه پیامبراکرم(ص) است و تمام آنچه را که بشر برای هدایت نیاز داشته ودر آن آمده است، کاملترین نسخه برای آرامش روح است.
قتل انسان بی گناه- آثار اعمال در قرآنʇ)

قتل انسان بی گناه- آثار اعمال در قرآن(7)

در شش قسمت گذشته از سلسله مطالب «آثار اعمال در قرآن مجید» مباحث آثار: گناه، خودپسندی و غرور، مکر و حیله، خوردن مال حرام، دورویی و نفاق و ظلم و ستم مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
ظلم و ستم- آثار اعمال در قرآن ʆ)

ظلم و ستم- آثار اعمال در قرآن (6)

در قسمت‌های اول تا پنجم سلسله مقالات «آثار اعمال در قرآن»، مباحث آثار گناه، آثار خودپسندی و تکبر، آثار مکر و حیله، آثار مال حرام و آثار دورویی و نفاق در زندگی انسانها مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
«ماشاءالله» و «ان شاءالله» در فرهنگ قرآن

«ماشاءالله» و «ان شاءالله» در فرهنگ قرآن

قرآن کتاب زندگی است. آموزه‌های آن به گونه‌ای است که انسان به آسانی می‌تواند با بهره گیری از آن به کمال شایسته خویش دست یابد.
آیات نامدار قرآن (آیه أمّن یجیب)

آیات نامدار قرآن (آیه أمّن یجیب)

در طول تاریخ تفسیر و قرآن پژوهی، برخی از آیات قرآن کریم به سبب ویژگی خاصی که داشتند، شهرت بیشتری یافته و مورد توجه قرار گرفته‌اند این آیات را آیات نامدار می‌نامند. در این مقاله با نام، مشخصات و نکات مهم یکی از این آیات آشنا می‌شویم.
Powered by TayaCMS