دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

غرب و رابطه ایمان و عقل

سارا محمدى نژاد ایمان و عقل مسئله بسیار مهمى بوده و هنوز هم هست. هنوز هم آنچه شما در بحث‌هاى کلامى شاهد هستید و از آن سو ترجمه مى‌شود و مى‌آید گرفتار بحران ایمان است. این بحران ایمان مربوط به غرب است و در کشور ما اصلا موضوعیت ندارد. شما نمى‌توانید بفهمید معناى بحران ایمان یعنى چه؟ من نمى‌توانم بفهمم؟ زیرا ما هنوز در پروسه ایمان سیر مى‌کنیم...
No image
غرب و رابطه ایمان و عقل
ایمان و عقل مسئله بسیار مهمى بوده و هنوز هم هست. هنوز هم آنچه شما در بحث‌هاى کلامى شاهد هستید و از آن سو ترجمه مى‌شود و مى‌آید گرفتار بحران ایمان است. این بحران ایمان مربوط به غرب است و در کشور ما اصلا موضوعیت ندارد. شما نمى‌توانید بفهمید معناى بحران ایمان یعنى چه؟ من نمى‌توانم بفهمم؟ زیرا ما هنوز در پروسه ایمان سیر مى‌کنیم و حتى اگر آدمى باشد که در جامعه ما نماز نخواند به هرحال باورهایى در او وجود دارد. بحران ایمان مربوط به زمانى است که کسى خودش را در صحراى وحشتناک و ظلمانى بى‌ایمانى ببیند. ممکن است در ظاهر رفتار آحاد جامعه ما رگه‌هایى از عدم تقید به شعائر وجود داشته باشد ولى باطنا چارچوب تصورشان، چارچوب دینى و ایمانى است. بحران ایمان موضوع ما نیست باید دهه‌ها طول بکشد تا ما گرفتار بحران ایمان شویم. درست است در بعضى از افراد ممکن است موضوعیت پیدا کرده باشد ولى حرکت اجتماع مبتنى بر بى‌ایمانى نیست. اگر به ماه رمضان نگاه کنید، به تاسوعا و عاشورا نگاه کنید، به مناسبت‌ها نگاه کنید، رفتار عموم جامعه و خانواده‌ها را نگاه کنید هنوز اثرى از بحران ایمان نداریم. در هر حال پس از دوران عقل‌‌گرایى اولیه در یونان باستان حالا ایمان وارد میدان شده بود.ایمان یک مقوله ماورایى قابل دیدن نبود. نه فرشتگان را مى‌شد دید نه خدا را با این چشم سر مى‌شد دید و دو، دوتا چهارتاى عقلى کرد، نه آنچه در کتب عهد عتیق و عهد جدید آمده بود قابل تبیین بود. صرفا گفته مى‌شد باید به اینها ایمان و اعتقاد داشته باشید. پنبه عقل را هم که زده بودند و مى‌گفتند حق ندارید با گزاره‌هاى عقلانى وارد این مقوله شوید. دست و پاى هرکس را که این‌گونه عمل کرده بود بریدند، دانشمندان را تکفیر کردند و از بالاى برج‌ها پایین انداختند و سوزاندند. در کلیسا دادگاه‌هاى تفتیش عقاید راه انداختند. لذا به تدریج تفکرى در آنجا بسط پیدا کرد مبنى بر اینکه کلیسا قادر نیست از ایمان دفاع عقلانى کند و در نتیجه ایمان در مقابل عقل قرار گرفت. گروه‌هاى فکرى به سه دسته تقسیم شدند. گروهى معتقد بودند که عقل باید به نفع ایمان کنار رود، گروه دیگر مى‌گفتند ایمان باید به نفع عقل کنار رود، گزاره سومى هم بود که تقریبا هر دو را برابر مى‌دانست. هیچ‌کدام از این سه گروه نیز نتوانستند دلیل محکمى ارائه کنند که قابل پذیرش باشد. فلسفه این دوران چون قابل دفاع نبود به نام اسکولاستیک معروف گردید. (مدرسی) اسکول یعنى مدرسه. اسکولاستیک یعنى مدرسی. یعنى چیزى که بیان شده و بقیه مجبورند یاد بگیرند. در مدرسه خیلى تفکر و تعقل وجود ندارد. شما به‌عنوان دانش‌آموز- نه به‌عنوان دانشجو- فقط مطالب را مى‌آموزید. دانشمندان براى سنین نوجوانى و کودکی، شان تعفل و تفکر قائل نیستند چون تازه فرد زندگى را تجربه مى‌کند. از این جهت به مدارس این مقطع مى‌گویند اسکول یعنى چیزهایى که افراد نمى‌توانند در حقانیتشان تردید کنند، آنها مى‌آموزند. یک بچه ابتدایى با راهنمایى نمى‌تواند بر سر یک فرمول ریاضى یا نحوه چینش کلمات یک بیت شعر شک کند، نهایتا مى‌تواند اینها را خوب بفهمد و نمره 20 بگیرد. نگاه مکتب فلسفى دوران قرون وسطى در این حد است. مى‌گویند شما بیشتر از این نمى‌توانید جلو بروید. نهایتا مى‌توانید رشد کنید و یک مکتب فکرى هماهنگ و منطبق با ما به وجود آورید.
روزنامه رسالت

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

مطلب مکمل

کتاب نقد فمینیسم از منظر نویسندگان غرب

کتاب نقد فمینیسم از منظر نویسندگان غرب

کتاب «نقد فمینیسم از منظر نویسندگان غرب» مجموعه مقالاتی است که در فضای جامعه غرب در انتقاد از ابعاد نظری و عملی فمینیسم نگاشته شده است.

جدیدترین ها در این موضوع

ابن سینا؛ نابغه مشرق زمین

ابن سینا؛ نابغه مشرق زمین

ابوعلی سینا معروف به شیخ الرئیس، یکی از بزرگترین و معروفترین فیلسوفان جهان اسلام می‌باشد که تاثیر وافری بر فلسفه و نظریات فلسفی نهاده است.
No image

از ممکن الوجود تا واجب الوجود

برهان صدیقین نخستین بار بر اساس آیات قرآن کریم و توسط ابوعلی سینا فیلسوف و دانشمند مسلمان ارائه شد.
ابن عربی و مخالفت عرفانی با قاعده الواحد

ابن عربی و مخالفت عرفانی با قاعده الواحد

آنچه مسلم است آنکه ابن عربی از جمله عارفان بزرگ مسلمان است. عرفان ابن عربی وحدت وجودی است.
تقریر علامه طباطبایی شاهکاری در مسئله برهان صدیقین

تقریر علامه طباطبایی شاهکاری در مسئله برهان صدیقین

گرچه علامه طباطبایی تقریر خود از برهان صدیقین را مبتنی بر کتاب اسفار ملاصدرا بیان می‌کند، اما به اذعان بسیاری از متفکران برهان علامه کاملترین و بهترین برهان نسبت به پیشینیان خود است.
مخالفان منطقی و عقلانی قاعده الواحد

مخالفان منطقی و عقلانی قاعده الواحد

آقا حسین خوانساری از جمله مخالفان سرسخت قاعده الواحد است.

پر بازدیدترین ها

زندگی نامه فریدریش نیچه

زندگی نامه فریدریش نیچه

پدر او کشیش بود، اجداد پدری و مادری او نیز تا چند پشت کشیش بودند، خود او نیز تا پایان عمر واعظ و مبلغ ماند. برای آن به مسیحیت حمله می‌کرد که ریشه اخلاق و رفتار او در مسیحیت بود.
زندگینامه افلاطون

زندگینامه افلاطون

افلاطون احتمالا 427 سال پیش از میلاد مسیح در آتن بدنیا آمد. تولد او مصادف با دورانی بود که یونان باستان به اوج عظمت خود رسیده و شاید اندکی هم از قله عظمت گذشته در نشیب انحطاط افتاده بود.
فلسفه چیست؟

فلسفه چیست؟

فلسفه حوزه‌ای از دانش بشری است که به پرسش و پاسخ درباره مسائل بسیار کلی و جایگاه انسان در آن می‌پردازد؛ مثلاً این که آیا جهان و ترکیب و فرآیندهای آن به طور کامل مادی است؟
نگاهی به جهان بینی و فلسفه اخلاقی اسپینوزا‌

نگاهی به جهان بینی و فلسفه اخلاقی اسپینوزا‌

زندگینامه: باروخ اسپینوزا در سال 1632 از خانواده‌ای پرتغالی الاصل در آمستردام دیده به جهان گشود و در محیطی یهودی پرورش یافت.
جایگاه تفکر و تعقل در دین

جایگاه تفکر و تعقل در دین

مقدمه: اهمیت تفکر و تعقل در زندگی آدمی تا بدان جاست که از آن به عنوان وجه تمایز اصلی انسان و سایر جانداران نام می‌برند.
Powered by TayaCMS