دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

فنون تبدیل مشکل به مسئله

No image
فنون تبدیل مشکل به مسئله
فنون تبدیل مشکل به مسئله دکتر احد فرامرز قرا ملکى 1 - طرح مسئله :‌ پژوهش از مواجهه محقق با مشکل آغاز مى‌شود،‌اما توقف در سطح مشکل و فراتر نرفتن از آن،‌ فرآیند پژوهش را به انحراف مى‌کشاند. مفهوم و اهمیت تمایز مشکل و مسئله را که غالبا مورد توجه قرار نمى‌گیرد را پیشتر بیان کردیم اینک از راه‌ها و روش‌هاى عبور از مشکل به مسئله مى‌پرسیم. با چه فنونى مى‌توان مشکل را به مسئله دقیق، واضح و متمایز تبدیل کرد؟ با چه آزمون‌هایى مى‌توان نسبت به تشخیص درست مسئله اطمینان یافت؟ چگونه مى‌توان مهارت و توانایى تشخیص دقیق مسئله را به دست آورد؟ 2 - فنون و فرآیند تشخیص مسئله : تشخیص مسئله فرآیندى است که آغاز آن مواجهه محقق با مشکل است و گام پایانی، صورتبندى دقیق مسئله مى‌باشد. واسطه بین گام نخست و گام پایانى مرحله مهم اما غالبا مورد غفلتى است که آن را مرحله تبدیل مشکل به مسئله مى‌نامیم. تبدیل مشکل به مسئله خود در واقع فرآیندى است مرکب از شش فرمان. هر فرمان در واقع فن یا فنونى را به میان مى‌آورد. در بیان فنون،‌به آزمون‌هایى اشاره مى‌کنیم که محقق به وسیله آنها پایبندى خود را به فرامین ارزیابى کند. مجموعه فرآیند‌ها،‌فرامین‌،‌فنون و آزمون‌‌هاى مربوط را دستور نامه تبدیل مشکل به مسئله مى‌نامیم. 3 - دستور نامه تبدیل مشکل به مسئله: فرمان نخست. تحلیل مشکل: مشکل مرکب از مسائل مختلفى است . وقتى مسائل مختلف در ظاهر واحدى ترکیب شوند محقق را به خطا مى‌کشانند. این خطا در منطق سنتى به نام مغالطه “جمع مسائل بسیار در یک مسئله” )Complex question fallacy( خوانده مى‌شود. (طوسی، اساس الاقتباس ،‌ص 378) به عنوان مثال وقتى مى‌پرسیم استاد مطهرى چرا در عرصه پژوهش موفق بوده است ،‌این پرسش مرکب از دو سوال است: علل و عوامل موفقیت و دلیل و شواهد آن. یک پرسش به مقام استدلال و دیگرى به مقام تبیین متعلق است و یا وقتى که از هدف امرى مى‌پرسیم، گاهى سوال از هدف فاعلى است وگاهى مسئله به هدف فعل مربوط است . مشکل مبهم است وجاى حیرت “یا این یا آن” . نخستین فرمان در دستور نامه تبدیل مشکل به مسئله‌، ‌تجزیه کردن مشکل به مسائل محتمل است . این فرمان را باید با گرایش حداکثرى عمل کرد. یعنى تمام مسائل احتمالى را که دراین معضل مى‌توانند در میان باشند، باید به دقت استقصاء کرد. در نخستین فرمان، سعى مى‌کنیم فهرستى از مسائل محتمل به دست آوریم. تاکید بر “محتمل” به دلیل گرایش حداکثرى در تحلیل مشکل است . آزمون “من در اینجا با چه مسائل محتملى مى‌توانم روبرو باشم؟” در تجزیه مشکل به مسائل، کارایى دارد. به عنوان مثال، استاد مطهرى وقتى با معضله‌اى به نام “علل انحطاط مسلمین “ مواجه مى‌شود ابتدا با این آزمون سعى مى‌کند به استقصاى مسائل محتمل در این مشکل بپردازد و د رنهایت بیست و هفت مسئله را فهرست مى‌کند (مطهری، مجموعه آثار ، ج 1 ،‌ص 357 - 358) تجزیه مشکل به مسائل را مى‌توان به طریق بارش افکار و با استفاده از فنون مختلف انجام داد. در نوبت‌هاى بعدى به طور تفصیلى به فرمان‌ها و فنون دستور نامه تبدیل مشکل به مسئله مى‌پردازیم.
روزنامه رسالت

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

پرسش و پاسخ چگونگی یاری کردن اهل بیت(ع) بخش اول

پرسش و پاسخ چگونگی یاری کردن اهل بیت(ع) بخش اول

در آموزه‌های اهل بیت(ع) به ویژه ائمه اطهار(ع) طلب یاری کردن توسط آن بزرگواران مطرح شده است.
پیامدهای تصویب لایحه انجمن های ایالتی و ولایتی چه بود؟

پیامدهای تصویب لایحه انجمن های ایالتی و ولایتی چه بود؟

دوره پهلوی را می‌توان دوره رشد و گسترش بهائیت دانست. بسیاری از چهره‌های شاخص بهائیت در این دوره، با بهره‌مندی از حمایت‌های ویژه شاه، سمت‌های سیاسی و اقتصادی متعددی را به دست آوردند.
چگونه عاشورا مسیر اسلامِ شیعی و شیعیانِ ایرانی را تغییر داد؟

چگونه عاشورا مسیر اسلامِ شیعی و شیعیانِ ایرانی را تغییر داد؟

درباره عوامل گرایش ایرانیان به علویان و مذهب تشیع، مورخان و پژوهشگران نظرات متفاوتی بیان کرده‌اند.
چگونگی متخلق شدن به اخلاق فاضله(کیمیای اخلاق)

چگونگی متخلق شدن به اخلاق فاضله(کیمیای اخلاق)

انسان چگونه خودش را به اخلاق فاضله متخلق کند و از رذایل اخلاقی دوری نماید؟ چگونه این معنا را در مرحله عمل پیاده کند؟ علمای اخلاق می‌گویند: ابتدا انسان باید حالت موجود نفس را حفظ کند و سپس به تهذیب رذایل و جبران ضررهای گذشته بپردازد.

پر بازدیدترین ها

راههای رسیدن به آرامش روانی از نگاه قرآن

راههای رسیدن به آرامش روانی از نگاه قرآن

قرآن کریم که بزرگترین معجزه پیامبراکرم(ص) است و تمام آنچه را که بشر برای هدایت نیاز داشته ودر آن آمده است، کاملترین نسخه برای آرامش روح است.
قتل انسان بی گناه- آثار اعمال در قرآنʇ)

قتل انسان بی گناه- آثار اعمال در قرآن(7)

در شش قسمت گذشته از سلسله مطالب «آثار اعمال در قرآن مجید» مباحث آثار: گناه، خودپسندی و غرور، مکر و حیله، خوردن مال حرام، دورویی و نفاق و ظلم و ستم مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
چگونگی متخلق شدن به اخلاق فاضله(کیمیای اخلاق)

چگونگی متخلق شدن به اخلاق فاضله(کیمیای اخلاق)

انسان چگونه خودش را به اخلاق فاضله متخلق کند و از رذایل اخلاقی دوری نماید؟ چگونه این معنا را در مرحله عمل پیاده کند؟ علمای اخلاق می‌گویند: ابتدا انسان باید حالت موجود نفس را حفظ کند و سپس به تهذیب رذایل و جبران ضررهای گذشته بپردازد.
پیامدهای تصویب لایحه انجمن های ایالتی و ولایتی چه بود؟

پیامدهای تصویب لایحه انجمن های ایالتی و ولایتی چه بود؟

دوره پهلوی را می‌توان دوره رشد و گسترش بهائیت دانست. بسیاری از چهره‌های شاخص بهائیت در این دوره، با بهره‌مندی از حمایت‌های ویژه شاه، سمت‌های سیاسی و اقتصادی متعددی را به دست آوردند.
Powered by TayaCMS