دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

روزه و جزای روزه‌دار

روزه مال من است و من شخصاً به آن جزا می دهم (برگرفته از حکمت عبادات: آیت الله جوادی آملی)
روزه و جزای روزه‌دار
روزه و جزای روزه‌دار

روزه و جزای روزه‌دار

در بعضی از روایات آمده است که روزه بگیرید برای آنکه طراوت و خرمی و شادابی غیر ماه مبارک را از دست بدهید؛ زیرا آنها نشاط کاذب و زودگذر است. وقتی انسان روزه گرفت و به آن دل بست، کم کم به باطن روزه پی می‌برد. باطن روزه انسان را به لقای حق می‌کشاند که خدای سبحان فرمود: "الصّوم لى وأنا أجزى به"[1]روزه مال من است و من شخصاً به آن جزا می‌دهم. این تعبیر فقط درباره‌ی‌ روزه وارد شده است.

همه‌ی‌ اشیا و موجودات جهانِ امکان از آنِ خداست. چیزی در جهان خلقت نیست که مال خدا نباشد؛ چون مخلوق و مملوک اوست. چشم و گوش ما هم از آنِ خداست: "أم مَن یَملک السّمع والأبصار"[2].

امیرالمؤمنین (سلام‌اللهعلیه) فرمود: "... أعْضاؤکم شهوده وجوارحکم جُنوده

وضمائرکم عُیونه وخَلَواتکم عِیانه"[3] مواظب باشید، بدانید در خلوت و جلوت، نهان و آشکار، در محضر خدای سبحان هستید. خلوات شما جلوات عیون و مَشهد و مرآیِ اوست.

چیزی در جهان نیست که به یاد حق و خدای سبحان نباشد. این انسان است که گاهی غافل است و گاهی غیر غافل. فرشته‌ها نَفَسها را می‌شمارند که برای چه انسان نفس می‌کشد. وقتی به فرموده قرآن سرتاسر جهان، مِلک و مُلک خداست[4]، همه‌ی‌ اعضا و جوارح ما سپاه حق است: "ولله جنود السموات والأرض"[5].

این که فرمود: روزه مال من است، خصوصیتی را می‌رساند که قابل ملاحظه و دقت است.

گاهی انسان از سحر تا افطار امساک می‌کند؛ این یک درجه روزه‌داری است؛ تلاشی است که حداکثر در قیامت نسوزد یا وارد بهشت بشود؛ بهشتی که "جنّاتٌ تجری منْ تحتها الأنهار[6]"؛ اما به آن بهشت که "فادْخلی فی عبادی * وادْخلی جنّتی"[7]راهش نمی‌دهند. یعنی روزه، ضمن اینکه حکم و ادبی خاص دارد، حکمتی هم دارد که آن لقا و محبت خداست.

این حدیث در انسان شوق ایجاد می‌کند تا عاشق شود. انسان تا مشتاق نباشد، تلاش نمی‌کند و تا تلاش نکند، نمی‌رسد. وقتی روزه مال خدا بود، خدا هم شخصاً جزای روزه‌دار را بر عهده گرفته است.

مرحوم مولی محمد تقی مجلسی (قدّس‌سرّه) که گذشته از مقام شامخ فقاهت در بسیاری از معارف اسلامی و علوم عقلی نیز اهل نظر بوده است، می‌گوید: خدای سبحان به این معنا اکتفا نکرد که بفرماید: "الصوم لى". فرمود: "أنا أجزى به". ضمیر متکلم وحده را قبل از فعل ذکر کرده و با ذکر کلمه‌ی‌ "أنا" خودش را مطرح می‌کند که: روزه مال من است و من هستم که جزای روزه‌دار را می‌دهم[8].

    منبع: کتاب حکمت عبادات ،تألیف آیت الله جوادی آملی
    پی نوشت:
  • [1] .روضة المتقین، ج 3، ص 225. بعضی کلمه "أجزی" در این روایت را به صیغه‌ی‌ مجهول خوانده‌اند: "الصوم لى وأنا أُجزی به" یعنی روزه برای من است و من پاداش آن هستم! (ر ک: نهایه ابن اثیر، ج 1، ص 270، "جزا)
  • [2]. سوره‌ی‌ یونس، آیه‌ی‌ 31.
  •  .[3] نهج البلاغه، خطبه‌ی‌ 199.
  •  .[4] سوره‌ی‌ آل عمران، آیه‌ی‌ 189.
  •  .[5] سوره‌ی‌ فتح، آیه‌ی‌ 4
  •  .[6] سوره‌ی‌ آل عمران، آیه‌ی‌ 15.
  •  .[7]سوره‌ی‌ فجر، آیه‌ی‌ 29 ـ 30.
  • [8] .روضة المتقین، ج 3، ص 225.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

راه های پرهیز از اختلاف

راه های پرهیز از اختلاف

مساله برتری طلبی تنها در مسایل دینی نیست؛ بلکه چنین غریزه‌ای در انسان وجود دارد، و اگر به وسیله عقل و دین تربیت نشود، این غریزه شیطانی تقویت می‌شود و به فسادهای بسیاری منتهی می‌شود.
انقلاب در ساحت نظریه پردازی

انقلاب در ساحت نظریه پردازی

اشاره: انقلاب ‌‌(Revolution)‌‌ در لغت به معنای دگرگونی و از صورتی به صورت دیگر درآمدن است. در علوم اجتماعی، انقلاب به تغییر نوع حکومت و در حقیقت تغییر ماهیت دولت اشاره دارد که معمولاعنصر خشونت نیز در این تغییر دخیل می‌باشد.
پرهیز از قضاوت های عجولانه

پرهیز از قضاوت های عجولانه

آنچه ذیلا بیان می‌شود بخشی از مواعظ و نصایح امام صادق(ع) به عبدالله بن جندب است که اختصاص به مواعظ اخلاقی حضرت عیسی(ع) دارد
ثنا در دامنه‌ی اعتدال

ثنا در دامنه‌ی اعتدال

حضرت امیرالمؤمنین علی(ع) می فرماید:تعریف بیشتر از استحقاق، چاپلوسی و کمتر از آن، ناتوانی یا حسدورزی است.(نهج البلاغه، حکمت 347)
اعلامیه اصول اساسی دادگستری برای قربانیان جرم و سوء استفاده از قدرت Declaration of Basic Principles of Justice for Victims of Crime and Abuse of Power

اعلامیه اصول اساسی دادگستری برای قربانیان جرم و سوء استفاده از قدرت Declaration of Basic Principles of Justice for Victims of Crime and Abuse of Power

با وجود آن که تمامی افراد بشری با صرف نظر از ویژگی‌ها و شرایط تحمیلی و...

پر بازدیدترین ها

معیار تشخیص خیر

معیار تشخیص خیر

چه بسا چیزی را خوش نداشته باشید ، حال آن که خیر شما در آن است ؛ویا چیزی را دوست داشته باشید ، حال آن که شرشمادر آن است. (برگرفته ازمبادی اخلاق در قرآن: آیت الله جوادی آملی)
قال علیٌ (علیه‌السّلام): «الفُرصَه تمُّر مرِّ السَحاب فانتَهِزوا فُرَصَ الخَیّر» (نهج‌البلاغه فیض، ص 1086)

قال علیٌ (علیه‌السّلام): «الفُرصَه تمُّر مرِّ السَحاب فانتَهِزوا فُرَصَ الخَیّر» (نهج‌البلاغه فیض، ص 1086)

امام علی (علیه‌السلام) فرمود: «فرصت مانند ابر از افق زندگی می‌گذرد، مواقعی که فرصت‌های خیری پیش می‌آید غنیمت بشمارید و از آن‌ها استفاده کنید»
No image

قال رسول الله (ص) اذا مات العالم الفقیه ثلم فی الاسلام ثلمة لایسدها شیء .

وقتی عالمی فقیه، فوت کند در اسلام رخنه و حفره‌ای ایجاد می‌شود که هیچ چیزی نمی‌تواند جای آن را پر کند.
قال الله الحکیم:  «کونوا قوامین لله شهدآء بالقسط»

قال الله الحکیم: «کونوا قوامین لله شهدآء بالقسط»

«اى اهل ایمان در راه خدا قیام کنندگان و پایدار بوده و گواه بر عدالت و انصاف باشید» (مائده/8)
قال الباقر(علیه السلام): «لِکُلِّ شَیْ‌ءٍ رَبِیعٌ وَ رَبِیعُ الْقُرْآنِ شَهْرُ رَمَضَان»‌

قال الباقر(علیه السلام): «لِکُلِّ شَیْ‌ءٍ رَبِیعٌ وَ رَبِیعُ الْقُرْآنِ شَهْرُ رَمَضَان»‌

امام باقر (علیه السلام) فرمود: «برای هر چیزی بهاری است و بهار قرآن، ماه رمضان است» (الکافی، ج 2، ص 630)
Powered by TayaCMS