دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

مسلمات

No image
مسلمات

كلمات كليدي : مسلمات، مسلمات عام، مسلمات خاص، مصادرات، اصول موضوعه

نویسنده : مهدي افضلي

مسلمات قضایایی است که از سوی کس یا کسانی، صدق آن مسلم انگاشته شده است. ممکن است در نفس الامر و واقع نیز صادق باشد، چنان‌که امکان دارد در حقیقت کاذب باشد و صرفا نزد این‌ها مسلم انگاشته شده است. کسی‌ که می‌خواهد از مسلمات استفاده کند اغراض مختلفی دارد، گاه در برابر یک حریف به کار می‌رود و هدف آن است که او را با توجه به این قضیه مسلم به پذیرش یک امر دیگر الزام کند. گاه در برابر کسی است که طالب راهنمایی است، در این صورت به دلایل مختلف و از جمله بساطت ذهن او نمی‌تواند برهان اقامه کند، ناگزیر از مقدماتی بهره می‌جوید که نزد او پذیرفته شده است و از این طریق راه میان‌بری برای تفهیم مطلب پیموده می‌شود. کاربرد مسلمات در جدل است و در صناعات دیگر کمتر به کار می‌رود.

اقسام مسلمات

1)مسلمات عام: آن است که نزد همه مردم یا طایفه‌ خاص صدقش متسالم علیه است.

2) مسلمات خاص: آن است که صدق یک قضیه صرفا نزد شخص خاصی مسلم انگاشته شده است.

مسلمات عام اگر در علم خاصی به هدف تعلیم به کار رود به گونه‌ای که در آن متعلم نسبت به معلم حسن ظن دارد و سخنان او را صادق می‌انگارد در این صورت آنرا "اصول موضوعه" می‌نامند. اصول موضوعه بدین معناست که صدق آنرا مفروض می‌گیرد و از صحت و سقم آن نمی‌پرسد. بلکه درستی و نادرستی آن در علم دیگر مورد بحث قرار می‌گیرد. ولی اگر متعلم آنرا نه از باب حسن ظن، بلکه از باب مماشات می‌پذیرد در این صورت آنرا "مصادرات" می‌نامند.‌

مقاله

نویسنده مهدي افضلي

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

ادات استفهام

ادات استفهام

"استفهام" مصدر باب "استفعال" از ماده‌ی "فهم" و در لغت به معنای پرسیدن به جهت شناختن و فهمیدن است.
No image

بَدَل

"بَدَل" بر وزن "فَعَل" اسم از ماده‌ی "بدل" و در لغت به معنای جانشین است. در اصطلاح نحو "بدل" تابعی است که حکم نسبت داده شده به متبوع در جمله، به آن (تابع)نسبت داده می‌شود و در واقع تابع (بدل)، مقصود حقیقی گوینده است
No image

ارتباط "تمییز" و "حال"

این نوشتار در دو بخش با ذکر تفاوت و شباهت میان "تمییز" و "حال"، به مقایسه آن دو می‌پردازد
No image

اشکال "بدل" و "مبدل منه"

این نوشتار به بررسی اشکال "بدل" و "مبدل‌منه" در کلام به اعتبار نوع آن دو از جهت مفرد یا جمله بودن، اسم یا فعل بودن می‌پردازد
No image

تأویل "موصول حرفی" و "صله" به "مصدر"

در این نوشتار ابتدا چگونگی و مراحل تأویل به مصدر در دو موصول حرفی "أن" و "أنَّ" و صله‌ی آن دو بیان شده و در سایر موصول‌های حرفی ("أن" مخففه، "لو"، "کَی" و "ما") همچون طریقه مذکور در "أن" و "أنَّ" عمل می‌شود و در پایان به نکاتی پیرامون تاویل به مصدر اشاره می‌شود.
Powered by TayaCMS