دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

بدیع

No image
بدیع

كلمات كليدي : بديع، ابداع، خدا، خلقت

بدیع از ماده "بدع" به معنای بوجود آوردن چیزی بدون سابقه و نمونه قبلی است.[1]

بدیع از اسم‌های خداوند است که در قرآن دو بار به صورت؛

« بَدِیعُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ »[2]

«او پدید آورنده آسمان‌ها و زمین است»

آمده که با این عنوان (اسمی از اسمای الهی) دو معنا می‌تواند داشته باشد.[3]

1-کسی که مثل و مانندی ندارد[4] در این صورت مفهوم و معنای بدیع مانند مفهوم آیه؛

« لَیْسَ کَمِثْلِهِ شَیئ »[5]

«هیچ چیز همانند او نیست» خواهد بود.

2- آفریننده‌ای که مخلوقات را بدون الگو و مثل و مانندی که بر او سبقت داشته باشد، ایجاد کرده است.[6] اکثر مفسران همین معنا را از آیه؛« بَدِیعُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ »استفاده کرده‌اند.

امام محمد باقر (ع) در تفسیر این آیه فرموده‌اند:

«خداوند همه چیز را با علم خود، بدون مثال و نمونه قبلی ابداع و ابتکار کرد و آسمانها و زمین را آفرید در حالی که آسمان و زمینی نبود»[7]

بدیع بودن خداوند و نفی فرزند از او

در هر دو آیه‌ای که «بدیع» در آنها به کار رفته، بدیع بودن خداوند دلیل نفی فرزند از او قرار داده شده است. آیاتی که قبل از این دو آیه آمده‌اند به ادعای یهود، نصاری و مشرکین که معتقد بودند خداوند پسران و دخترانی دارد[8] اشاره می‌کنند.

« وَخَرَقُواْ لَهُ بَنِینَ وَبَنَاتٍ بِغَیْرِ عِلْمٍ »[9]

«و برای خدا، به دروغ و از روی جهل، پسران و دخترانی ساختند»

« وَقَالُواْ اتَّخَذَ اللّهُ وَلَدًا »[10]

«یهود و نصاری و مشرکان گفتند: خداوند فرزندی برای خود انتخاب کرده است»

و بلافاصله بعد از این آیات در رد این ادعا می‌فرماید:

« بَدِیعُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ »

«خداوند کسی است که آسمانها و زمین را ایجاد کرده»

آیا هیچکس دیگر چنین کاری را کرده و یا قدرت بر آن دارد تا شریک او در عبودیت شمرده شود. خداوند خالق هر چیزی است، و صاحب فرزند نمی‌تواند خالق فرزند باشد چون فرزند جزئی از پدر است که به وسیله عمل لقاح به محیط تربیتی رحم منتقل می‌شود، و معقول نیست که جزء ‌خداوند مخلوق خودش باشد.[11] همچنین خداوند آسمانها و زمین را به عنوان ابداع آفریده یعنی هیچ موجودی خلقتش از روی الگو انجام نگرفته و افعال خداوند مانند افعال دیگران جنبه تقلید و تشبیه ندارد، بنابراین داشتن فرزند که فرع بر وجود مثل و مشابه قبلی است، درباره خداوند متصور نیست.[12]

مقاله

جایگاه در درختواره علوم قرآن و حدیث - قرآن‌پژوهی - خداشناسی

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

حکمت 17 نهج البلاغه : ضرورت رنگ كردن موها

حکمت 17 نهج البلاغه موضوع "ضرورت رنگ كردن موها" را مطرح می کند.
No image

حکمت 2 نهج البلاغه : شناخت ضدّ ارزش‏ها

حکمت 2 نهج البلاغه موضوع "شناخت ضدّ ارزش‏ها" را مطرح می کند.
No image

حکمت 31 نهج البلاغه : ارزش و والايى انجام دهنده كارهاى خير

حکمت 31 نهج البلاغه به تشریح موضوع "ارزش و والايى انجام دهنده كارهاى خير" می پردازد.
No image

حکمت 16 نهج البلاغه : شناخت جايگاه جبر و اختيار

حکمت 16 نهج البلاغه به موضوع "شناخت جايگاه جبر و اختيار" می پردازد.
No image

حکمت 1 نهج البلاغه : روش برخورد با فته ها

حکمت 1 نهج البلاغه موضوع "روش برخورد با فتنه‏ ها" را بررسی می کند.
Powered by TayaCMS