دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

انواع غفلت

پرسش: غفلت چیست و چه نوع غفلت هایی می‌تواند مانع هدایت و رشد و تعالی انسان گردد؟
No image
انواع غفلت

پرسش: غفلت چیست و چه نوع غفلت هایی می‌تواند مانع هدایت و رشد و تعالی انسان گردد؟

پاسخ: قرآن کریم در هدایت افراد، قبل از هر چیزی بر از بین بردن «غفلت» به عنوان مهم‌ترین مانع رشد وتعالی انسان تاکید کرده است. خداوند در سوره اعراف آیه179 می‌فرماید: به یقین گروه بسیاری از جن و انس را برای دوزخ آفریدیم؛ آنها دل‌ها (عقل هایی) دارند که با آن (اندیشه نمی‌کنند) و نمی‌فهمند. و چشمانی که با آن نمی‌بینند و گوش‌هایی که با آن نمی‌شنوند، آنها همچون چهارپایانند، بلکه گمراه‌تر. اینان همان غافلانند.

آری افراد موردنظر این آیه از این جهت غافل شمرده شده اند که با داشتن همه گونه، امکانات هدایت، باز هم گمراهند! علت از کار افتادن تمام قوای ظاهری و باطنی هدایت در وجود انسان، وجود غفلت است. «یقظه» نقطه مقابل غفلت است.

مایه بدبختی کسانی که به عذاب ابدی و شقاوت جاودانی مبتلامی شوند، همان غفلت و ناآگاهی ایشان از حقایق است که انسانیت انسان اقتضای آگاهی، التفات و توجه به آنها را دارد و به همین جهت است این افراد به تعبیر بعضی آیات از نظر ارزش از حیوانات هم که مقتضای طبع آنها غفلت و ناآگاهی است پست تر می‌شوند. (اعراف- 179)

انواع غفلت

برای غفلت دو مصداق عینی می‌توان یافت:

1- غفلتی که در آن عذر فرد غافل پذیرفته و مقبول است، مثل مواردی که برای افراد، اتمام حجت نشده است و فرد گمراه، قاصر است نه مقصر.

2- غفلتی که ناشی از کم دقتی و بی توجهی فرد است و عذری برایش وجود ندارد. این غفلت مذموم است. مخاطب بیشتر آیات و روایات درباره غفلت، افراد مقصر و کسانی است که نخواسته‌اند از غفلت رهایی یابند. فرد خوابیده را می‌توان بیدار کرد، ولی فردی که خود را به خواب زده باشد نمی‌شود بیدار کرد. از این رو قرآن کریم فرموده است «فانک لاتسمع الموتی» (روم-52) پیامبر! تو نمی‌توانی مرده‌ها را بشنوایی. بنابراین لازمه «یقظه و بیداری» خروج از غفلت است. به همین دلیل، جهت گیری دستورهای اسلام به سوی بیداری افراد و سوق دادن آنان به سوی هدف است. در این راستا، اسلام راهکارهایی چون «موعظه»، «تفکر»، «توصیه به شرکت در مراسم اموات» و «عبرت آموزی» را برای خروج انسان از غفلت سفارش کرده است. که در ادامه به آنها پرداخته خواهد شد.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

چگونه در مهمانی‌ها رفتار کنیم؟

رعایت آداب مهمانی می‌تواند روابط برادرانه میان مۆمنان را مستحکم‌تر ساخته و در رشد تعالی اجتماع تأثیر بسزایی داشته باشد.
No image

نقش ابراز علاقه و معاشرت درست در اسلام

نسان علاقه دارد كه مورد علاقه و محبت دیگران باشد. اگر آن‏ دوستداران، محبت‏خود را آشكار كنند، محبوب هم به محبان‏ علاقه‏ مند مى‏ شود و این محبت دو جانبه، زندگیها را از صفا و صمیمیت‏ بیشترى برخوردار مى‏سازد. ما اگر بدانیم كه خدا دوستمان دارد، ما هم‏خدا را بیشتر دوست‏خواهیم داشت. اگر بدانیم و بفهمیم كه رسول‏ خدا(ص) و اهل بیت(ع) به ما شیعیان عنایت و محبت دارند و این ‏علاقه را بارها نشان داده و اظهار كرده‏اند، محبت عترت در دل ما بیشترخواهد شد.
No image

اخلاق معاشرت اجتماعی، نمونه ای از سبک زندگی اسلامی

نمونه های بسیاری از سیره ی ائمه ی معصوم علیهم السلام درباره ی تشویق و تحریض مؤمنان به دوستی و برادری با هم، ایجاد پیوند برادری و دوستی بین آنها، اصلاح اختلافات و رفع کدورت ها گزارش شده است.
No image

اخلاق معاشرت و ارتباط با خویشاوندان در اسلام

سنّتِ «صله رحم»، از نیکوترین برنامه های دینی در حیطه معاشرت است. گرچه شکل نوین زندگی و مشغله های زندگیهای امروزی، گاهی فرصت این برنامه را از انسانها گرفته است، ولی حفظ ارزشهای دینی و سنّتهای سودمند و ریشه دار دینی، از عوامل تحکیم رابطه ها در خانواده ها است. بویژه در مناسبتهای ملّی، در اعیاد و وفیات و آغاز سال جدید، فرصت طبیعی و مناسبی برای عمل به این «سنّت دینی» است.
No image

تحلیل یافته‌های الگوی دینی رفتارها در خانواده و نقش رسانه ملی

آنچه از امور فطری در بحث تربیت مورد نظر است و مبنای تربیت مطرح می‌شود، امور فطری در زمینه خواست‌ها و گرایش‌هاست. البته باید توجه داشت آن دسته از خواست‌های فطری مبنای تربیت قرار می‌گیرد که ویژه انسان است و امتیاز او بر حیوان به شمار می‌آید، نه آن بخش از خواست‌ها و گرایش‌ها که میان هر دو مشترک است؛ زیرا در این بخش، انسان مانند حیوان برای شکوفاسازی نیازی به تربیت ندارد.
Powered by TayaCMS