دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

کلام اهل حدیث

No image
کلام اهل حدیث

حنابله واهل حدیث (راه تعبّد وتسلیم) درباره کسب معارف می‌گویند:

«مسائل الهی همه آسمانی است وخبر آسمانی را منحصراً از خود آسمان باید شنید. ما دربارۀ خداوند و صفات ثبوتیه وسلبیّۀ او واینکه چه صفتی را می‌توان به او نسبت داد وچه صفتی را نتوان به او نسبت داد چیزی نمی‌دانیم ونمی‌توانیم بفهمیم خداوند خواب وبیداری دارد یا نه؟ حرکت وانتقال دارد یا نه؟ امثال این‌ها مجهولاتی است برای بشر وجز از راه خبر آسمانی نباید عقیده‌ای در این گونه مسائل اتّخاذ کرد، چون وچرایی در این گونه مسائل از نظر اسلامی بدعت وحرام است»

اما با مراجعه به سیرۀ رسول اکرم (ص) واهل بیت (ع) می‌یابیم که هیچ گاه چنین روشی نداشته وآن را نمی‌پسندیدند وسؤال در پیرامون اصلی‌ترین مسائل الهی را بر علت وحرام نمی‌دانستند بلکه با کمال خونسردی آن را پاسخ می‌دادند وحتی مردم را ترغیب وتشویق به سؤال وفهم مسائل دینشان می‌کردند.

ثانیاً: عقل که خدای آسمان در سرشت این موجود زمینی به نام انسان نهاده یک عنصر آسمانی است نه زمینی. بنابراین مانعی ندارد که پاره‌ای از حقایق آسمانی با این نیروی آسمانی قابل تحقیق باشد.

اینکه در دین اسلام، تقلید در اصول دین جایز نیست ومنحصراً از راه تحقیق واستدلال باید تحصیل شود دلیل بارزی است بر اینکه اسلام مسائل آسمانی را در حدود اصول دین برای عقل انسان قابل تحقیق می‌داند.

مطالب و مسائلی که از منبع وحی القاء می‌شود دو گونه است: برخی از آنها یک سلسله دستورالعمل‌هاست که باید بر آنها عمل شود تا نتیجه‌ای که از آنها در نظر است حاصل گردد. در این گونه مسائل درک ومعرفت، تأثیر زیادی ندارد. هدف ومنظور در این مسائل عمل است نه معرفت. تعبد وتسلیم مربوط به این گونه مسائل است.

برخی دیگر یک سلسله مسائل نظری واعتقادی است مربوط به خداوند وصفات ثبوتیه وسلبیّه او که یک سلسله مسائل نظری است. اگر این مسائل برای عقل بشر قابل فهم ودرک نیست در طرح اینها چه سودی است؟ مثل این که معلمی بر سر کلاس اول ابتدائی مسائل در حدّ دورۀ دانشگاه را طرح کند واز کودکان درخواست کند که آنچه من می‌گویم گرچه شما نمی‌فهمید ولی بپذیرید.

همچنین در خود قرآن به سبک استدلالی وبرهانی به برخی مطالب استدلال شده است از قبیل:

« لَوْ کَانَ فِیهِمَا آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتَا » (انبیاء/22)

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

راه درمان فحش و ناسزاگویی

راه درمان فحش و ناسزاگویی

از جمله عادات رایج در میان برخی از افراد جامعه، بر زبان آوردن الفاظ نادرست و رکیک است که از آن تعبیر به «فحش» می‌شود.
No image

روان شناسی در عصر عبور از تجدد

در دوره پست مدرن، عوامل اجتماعی اهمیت بیشتری نسبت به ویژگی‌های بیولوژیک دارند
نقش عوامل فردی و اجتماعی در امیدواری

نقش عوامل فردی و اجتماعی در امیدواری

آیا امید و انگیزه افراد برای فعالیت و پیشبرد امور خود و جامعه شان امری است فردی که تنها در ویژگی‌های روانی و شخصیتی افراد ریشه دارد یا فرهنگ و شرایط اجتماعی هم بر آن موثر است؟
نماز و کارآمدی چرخش خون در مغز

نماز و کارآمدی چرخش خون در مغز

عبادت‌های اسلامی فواید جسمی روشنی برای بدن انسان دارد. این پژوهش به دنبال بیان تاثیرات مثبت حرکات نماز در چرخش خون در مغز و مقارنه‌ی تاثیرات نماز با تاثیر جایگزین‌های آن در اثر انجام ورزش است.
فقر و بهداشت روانی از دیدگاه دین و روان شناسی

فقر و بهداشت روانی از دیدگاه دین و روان شناسی

این مقاله، به پیامدهای گوناگون جسمی، فرهنگی ـ اجتماعی و روانی فقر بر بهداشت روانی می‌پردازد. فقر فرهنگی، انزوا، پرخاشگری، ضعف اخلاقی و دینی، کاهش عزت نفس، اضطراب و اختلالات روانی از جملة این آثار مخربند.
Powered by TayaCMS