دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

تجربیات

No image
تجربیات

كلمات كليدي : تجربيات، مشاهده، تجربه

نویسنده : مهدي افضلي

تجربیات قضایایی است که در پی تکرر مشاهده، در نفس انسان نسبت به چیزی حالتی پیدا می‌شود که بر اثر آن حکمی صادر می‌کند. از باب نمونه هرگاه ببیند که‌ آهن بر اثر حرارت انبساط پیدا می‌کند و این مشاهده بارها تکرار شود، سرانجام تردید نمی‌کند که هر آهنی بر اثر حرارت منبسط می‌شود. غالب منطق‌دانان پشتوانه صدق این نوع قضایا را که مبتنی بر تجربه است، در حقیقت دو تا قیاسی می‌دانند که در ضمن این حکم وجود دارد. یکی از این‌ قیاس‌ها، یک قیاس استثنایی است که در آن اتفاقی بودن وقوع این پدیده (در مثال ما انبساط آهن بر اثر حرارت) نفی می‌شود.

1.اگر حصول انبساط در پی حرارت اتفاقی و بدون علت باشد، همیشگی نخواهد بود.

2. لکن انبساط آهن در پی حرارت همیشگی است.

3.حصول انبساط در پی حرارت اتفاقی و گاه‌گاهی نیست، بلکه به خاطر حرارت است. آنگاه نتیجه این قیاس را صغری برای یک قیاس اقترانی قرار می‌دهد:

1.تحقق انبساط جسم در پی حرارت معلول حرارت است.

2. هر معلولی تخلفش از علت محال است.

3. تخلف تحقق انبساط جسم از حرارت ممتنع است.

به همین دلیل باید توجه داشت که بدون قیاس خفی، از صرف مشاهدات مکرر این تجربه حاصل نمی‌شود. البته باید توجه داشت که هرچند احکام تجربی کلی است، ولی کلی مطلق نیست، بلکه منوط به همان شرایطی است که تجربه در آن تحقق یافته است و چه بسا اگر شرایط متفاوت شود، این حکم کلی صدق نکند.

مقاله

نویسنده مهدي افضلي

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

جادو یا معجزه،نمایش امر مقدس | جستاری درباره فلسفه سینمای برسون

جادو یا معجزه،نمایش امر مقدس | جستاری درباره فلسفه سینمای برسون

در سینمای برسون نوعی واقع گرایی خشک و فضایی متافیزیکی غالب بر این فضای بی روح شده است.دربخش نخست این مبحث با نگاهی بنیادین به مسئله سینما می پردازیم و چگونگی استفاده از آن برای به تصویر کشیدن این نوع الهیات در فضای واقع گرا ومستند گونه را بازشناسیم…
قطاری پر از آدمهای شاد | جستاری درباره فلسفه سینمای وودی آلن

قطاری پر از آدمهای شاد | جستاری درباره فلسفه سینمای وودی آلن

وودی آلن یکی از مشهور‌ترین چهره‌های سینمای کمدی عصر ماست. در فیلم‌های وودی آلن راجع به مسائل مهمی مانند خدا، مرگ، عشق و فلسفه بحث می‌شود و دیدگاه فلسفی در فیلم‌هایش موج می‌زند…
مصاحبه با حسین گیتی | درباره جشنواره فيلم فجر

مصاحبه با حسین گیتی | درباره جشنواره فيلم فجر

سینمای ایران پس از انقلاب اسلامی سعی کرده تا بخش عظیمی از ایده هایش را از اسلام و به ویژه شیعه بگیرد یعنی تلاشش این بوده . امسال فیلم های جشنواره گرایش شدیدی به دین دارند و دین محور هستند و سینمایی هم شده اند...
بی توجه به نیاز مخاطب | مصاحبه با سید علی تدین صدوقی

بی توجه به نیاز مخاطب | مصاحبه با سید علی تدین صدوقی

در حاشیه برگزاری سی ویکمین جشنواره بین المللی فیلم فجر گفتگویی داشتیم با سید علی تدین صدوقی، روزنامه نگار، نویسنده، کارگردان و منتقد سینما و تئاتر ایران وعضو انجمن جهانی منتقدان و نویسندگان…
Powered by TayaCMS