دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

کلام اهل حدیث

No image
کلام اهل حدیث

حنابله واهل حدیث (راه تعبّد وتسلیم) درباره کسب معارف می‌گویند:

«مسائل الهی همه آسمانی است وخبر آسمانی را منحصراً از خود آسمان باید شنید. ما دربارۀ خداوند و صفات ثبوتیه وسلبیّۀ او واینکه چه صفتی را می‌توان به او نسبت داد وچه صفتی را نتوان به او نسبت داد چیزی نمی‌دانیم ونمی‌توانیم بفهمیم خداوند خواب وبیداری دارد یا نه؟ حرکت وانتقال دارد یا نه؟ امثال این‌ها مجهولاتی است برای بشر وجز از راه خبر آسمانی نباید عقیده‌ای در این گونه مسائل اتّخاذ کرد، چون وچرایی در این گونه مسائل از نظر اسلامی بدعت وحرام است»

اما با مراجعه به سیرۀ رسول اکرم (ص) واهل بیت (ع) می‌یابیم که هیچ گاه چنین روشی نداشته وآن را نمی‌پسندیدند وسؤال در پیرامون اصلی‌ترین مسائل الهی را بر علت وحرام نمی‌دانستند بلکه با کمال خونسردی آن را پاسخ می‌دادند وحتی مردم را ترغیب وتشویق به سؤال وفهم مسائل دینشان می‌کردند.

ثانیاً: عقل که خدای آسمان در سرشت این موجود زمینی به نام انسان نهاده یک عنصر آسمانی است نه زمینی. بنابراین مانعی ندارد که پاره‌ای از حقایق آسمانی با این نیروی آسمانی قابل تحقیق باشد.

اینکه در دین اسلام، تقلید در اصول دین جایز نیست ومنحصراً از راه تحقیق واستدلال باید تحصیل شود دلیل بارزی است بر اینکه اسلام مسائل آسمانی را در حدود اصول دین برای عقل انسان قابل تحقیق می‌داند.

مطالب و مسائلی که از منبع وحی القاء می‌شود دو گونه است: برخی از آنها یک سلسله دستورالعمل‌هاست که باید بر آنها عمل شود تا نتیجه‌ای که از آنها در نظر است حاصل گردد. در این گونه مسائل درک ومعرفت، تأثیر زیادی ندارد. هدف ومنظور در این مسائل عمل است نه معرفت. تعبد وتسلیم مربوط به این گونه مسائل است.

برخی دیگر یک سلسله مسائل نظری واعتقادی است مربوط به خداوند وصفات ثبوتیه وسلبیّه او که یک سلسله مسائل نظری است. اگر این مسائل برای عقل بشر قابل فهم ودرک نیست در طرح اینها چه سودی است؟ مثل این که معلمی بر سر کلاس اول ابتدائی مسائل در حدّ دورۀ دانشگاه را طرح کند واز کودکان درخواست کند که آنچه من می‌گویم گرچه شما نمی‌فهمید ولی بپذیرید.

همچنین در خود قرآن به سبک استدلالی وبرهانی به برخی مطالب استدلال شده است از قبیل:

« لَوْ کَانَ فِیهِمَا آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتَا » (انبیاء/22)

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

مفهوم نسخ در احکام

مفهوم نسخ در احکام

از آنجا که اگر ناسخ و منسوخ از هر جهت همانند و برابر باشند، نسخ کردن عمل لغو و بیهوده‌ای خواهد بود؛
درآمدی بر فقه حکومتی از دیدگاه مقام معظم رهبری ( بخش اول )

درآمدی بر فقه حکومتی از دیدگاه مقام معظم رهبری ( بخش اول )

«فقه حکومتی» عنوانی است که مقام معظم رهبری(حفظه الله) برای فقه آرمانی و جامعه ساز مکتب اهل بیت(ع) برگزیده است.
درآمدی بر فقه حکومتی از دیدگاه مقام معظم رهبری (قسمت دوم)

درآمدی بر فقه حکومتی از دیدگاه مقام معظم رهبری (قسمت دوم)

قلمرو دخالت دولت در نظام اقتصادی با توجه به قاعده هایی چون ید و ملکیت و ارزش تولید انسانی در فقه سنتی، آیا در سیستم اقتصادی پیچیده کنونی دولت می‌تواند در جهت مصالح عالیه دینی و عمومی در آنها تصرف و دخالت نماید؟
حقوق اقلیت های دینی از منظر فقه اسلامی

حقوق اقلیت های دینی از منظر فقه اسلامی

در بررسی مفهوم حقوق بین الملل اسلامی نخست باید دید آیا در اسلام تعریفی برای ملت، منطبق با مفاهیم شناخته شده امروزی، ارایه شده یا دسته بندی دیگری برای جامعه بشری در نظر گرفته شده است؟
منابع حقوق در اسلام

منابع حقوق در اسلام

در دین اسلام، جهت تشخیص حکم مسئله‌ای منابع گوناگونی وجود دارد که از آنها استفاده می‌شود.
Powered by TayaCMS