دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

تقوا و عاقبت به خیری

تقوا نقش زیربنایی دارد برای جمیع فضایل انسانی، مقامات معنویه، منتهای رضای الهی است، آخرین درخواست خداوندی از انسان و بالاخره اثرگذاری بر جمیع ابعاد وجودی انسان در تمام نشئات.
تقوا و عاقبت به خیری
تقوا و عاقبت به خیری
نویسنده: جواد پوریا

«یا ایها الذین امنوا اتقوا الله حق تقاته و لاتموتن إلاوَ اَنتم مسلمون»؛ ... تقوا نقش زیربنایی دارد برای جمیع فضایل انسانی، مقامات معنویه، منتهای رضای الهی است، آخرین درخواست خداوندی از انسان و بالاخره اثرگذاری بر جمیع ابعاد وجودی انسان در تمام نشئات. .. ما در آیات متعدد در قرآن داریم که حتی..یک نوع انحصار و اختصاص هم از آن فهمیده می‌شود و آن .. رابطه بین عاقبت و تقواست؛ در سوره هود دارد « إِنَ العاقِبَة لِلمُتَقین» این آیه ای است خطاب به پیغمبر.. اول داستان حضرت نوح را تقریباً آنجا مفصل متذکر می‌شود به پیغمبر اکرم؛ و آخرش می‌رسد که «قیلَ یا نُوحُ اهْبِطْ بِسَلامٍ مِنَا وَ بَرَکاتٍ عَلَیک» و آخر می‌رسد که به حضرت نوح گفته شد که از آن کشتی پایین بیاید. بعد به پیغمبر خطاب می‌کند خداوند «تِلْک مِنْ اَنبَاءِ الْغَیبِ نُوحِیهَا إِلَیک مَا کنتَ تَعْلَمُهَا اَنتَ وَ لَا قَوْمُک مِن قَبْلِ هذَا» بعد خطاب به پیغمبر «فَاصْبرِْ إِنَ الْعَاقِبَةَ لِلْمُتَقِین» این تعبیر اینجا هست؛ .. قضیه نوح دنیا بود؛ و او این بود به اینکه آن درگیری هایی که داشت، بعد هم کشتی را ساخت ..آنهایی که با خودش برد داخل کشتی و توفان و بعد هم فروکش و تمام شد و بعد تمام شد؛ چه کسی پیروز شده است؟ اینجا به پیغمبر می‌گوید «فَاصْبرِْ إِنَ الْعَاقِبَه لِلْمُتَقِین» که جریان حضرت نوح را مصداق برای کبری کلی خودش قرار می‌دهد. دیدی عاقبت کار نوح به کجا کشید؟ چون از متقین بود. این برای دنیا بود. ‌اما در سوره قصص می‌رود سراغ آخرت «تلک الدار الآخره نجعلها للذین لایریدون علوا فی الارض و لافسادا و العاقبه للمتقین». در سوره طه « و امر اهلک بالصلاه و اصطبر علیها لانسدلک رزقا نحن نرزقک و العاقبه للتقوی». آنجا داشت متقین، اینجا دارد للتقوی؛ .. رابطه بین تقوا و عاقبت؛ عاقبت چیست تا رابطه اش را بفهمیم؟ ..بروی لغت می‌گوید آخر کار؛ ولی ما لغوی نمی‌خواهیم بحث کنیم؛ عاقبتی که ما می‌گوییم که انسان طالب اوست، مثل کرامتی که انسان طالب اوست، این عبارت از سعادت است؛ باز یک امر فطری است، عین اوست؛ .. هر انسانی می‌خواهد سعادتمند باشد در هر بعدی؛ حتی در سه نشئه می‌گویم؛ دنیا، برزخ، آخرت؛ این هم که من آیات را گفتم جهتش این بود؛ می‌خواستم ..توجه کنید؛ از دنیا تا آخرت در تمام این نشئات وجودی، انسان سعادتمندی را طالب است. این طلب هم ..یک امر فطری است. یعنی انسان در رابطه با هر کاری می‌خواهد پیروز باشد. هیچ وقت طالب شکست آدم نیست. .. در ذیل آن آیه شریفه «فاصبر ان العاقبه للمتقین» مرحوم فیض در صافی می‌گوید «فی الدنیا بالظفر و فی الاخره بالفوز». خیلی زیبا! در دنیا پیروزی، آخرت رستگاری؛ .. انسان مفطور به این معناست؛ هیچ وقت شکست نمی‌خواهد؛ همیشه فلاح و رستگاری می‌خواهد. .. قرآن در این سه آیه ای که من خواندم، قشنگ رابطه بین عاقبت و تقوا را؛ می‌گوید اگر می‌خواهی پیروز بشوی، چون پیروزی همیشه آخر کار است، .. روی این جهت هم هست که تعبیر به عاقبت می‌کنند. .. این تعبیر به عاقبت این از ظرافت است لذا نمی گوید فلاح و پیروزی. در اینجا می‌گوید آن چیزی که نقش اساسی دارد پیروزی انسان در تمام نشئه‌های وجودی اش تقواست؛ چه در دنیا چه آخرت. ‌

مقاله

نویسنده جواد پوریا

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

معاد در نهج البلاغه

يکى از برنامه‏ هاى مهمى که تمامى پيامبران الهى پس از خداپرستى، مردم را به آن توجه مى دادند، اعتقاد به معاد بوده است؛ زيرا در سايه اعتقاد به معاد است که هدف از آفرينش تحقق مى يابد و اعمال و رفتار انسان ارزش و معنا پيدا مى کند. از اين رو ما مسلمانان معتقديم که خداوند بارى تعالى در روز قيامت، همه انسان‏ها را دوباره زنده خواهد کرد تا در پيشگاه او، به حساب اعمال و رفتارشان رسيدگى شود.
معاد در نهج البلاغه

معاد در نهج البلاغه

اين درس را به بحث مرگ و رستاخيز اختصاص داده ايم كه از پايه هاى اصلى ايمان و عمل است. امام علیه السلام در اين خطبه "خطبه 109" مطالب مختلفى را بيان كرده كه، بخشى از آن را كه درباره ى مرگ و قيامت است برايتان انتخاب كرده ايم در آغاز وضع انسانها به هنگام مرگ را مجسم مى كند مى گويد: 'وضعى كه به هنگام مرگ براى آنان پيش مى آيد وصف ناشدنى است'. "فغير موصوف ما نزل بهم".
No image

مبدأ و معاد در نهج البلاغه ، با نگاه تطبیقی به معنویت‌های کاذب

مبدأ و معاد یعنی اعتقاد خدا به منزله سرآغاز آفرینش و معاد یعنی اعتقاد به سرانجام انسان و عالم. مبدأ و معاد مجموعه اعتقادهای انسان را در بر می گیرد. از بدو پیدایش اسلام، پیشوایان دین، راه و رسم ارتباط با خدا را در زندگی فردی و اجتماعی انسان بیان نموده و بر سرانجام زندگی و اعمال انسان تاکید ورزیده اند. در مقابل گروه های متعدد معنویت گرا نگاهی متفاوت به این مسأله را بیان داشته اند برخی منکر مبدأ و معاد گشته اند و برخی تفسیری غلط از آن، بیان نموده اند.
بهشت چگونه مكانى است؟

بهشت چگونه مكانى است؟

پس اگر با ديده دل به آنچه از بهشت براى تو وصف شده است نگاهت را بدوزى، جان تو از آنچه از دنيا، همچون شهوت ها و خوشى ها و زيورها و منظره هاى دل انگيز و زيباى آن كه براى تو آفريده شده است بيزارى جسته و با انديشيدن در صداى برگ هاى درختانى كه در اثر وزش نسيم پديد مى آيد و ريشه هاى آن درختان در درون تپه هايى از مشك بر ساحل جوى هاى بهشت پنهان گرديده است، و نيز با انديشيدن در خوشه هاى مرواريد، و شاخه هاى تر و تازه آن، و ظاهر شدن آن ميوه ها به صورت هاى گوناگون، در پوست شكوفه هاى آن درختان، جان تو حيران و سرگردان و از خود بيخود مى گردد.
پیشگفتار

پیشگفتار

هر چند معاد، موضوع اصلى اين كتاب را تشكيل نمى دهد، ولى از لابه لاى آن مى توان به خوبى و روشنى ابعاد گوناگون آن را دريافت . از اين رو نگارنده بر آن شده است كه در اين باره تحقيقى به عمل آورد كه نتيجه اين تحقيق و بررسى چيزى است كه در برابر خوانندگان قرار گرفته ، و به نام معاد در نهج البلاغه تقديم مى گردد.
Powered by TayaCMS