دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

رنسانس ایتالیا

No image
رنسانس ایتالیا

رنسانس ايتاليا

در دوران قرون وسطی، یعنی زمانی که رفتار اخلاقی حکومت‌ها اهمیت بیشتری از قانون طبیعی کسب کرده بود، اندیشه ی مسیر حوادث انسانی راه دیگری پیمود. اما در اوایل رنسانس ایده‌های پولیبیوس مجددا رواج یافت. پیش از ترجمه ی نوشته‌های پولیبیوس، از زبان یونانی به زبان لاتین، که در سال 1473 میلادی به چاپ رسید، در رساله ی تاریخچه فلورانس (Chronicle of Florence) اثر جیووانی ویلانی (Giovanni Villani)، ما شاهد تاکید بر الگوی چرخه ای هستیم. از آنجاکه دست نوشته‌های یونانی بعدها وارد ایتالیا شد، نمی‌توان به راحتی پذیرفت که ویلانی (ca. 1275-1348) نوشته‌های پولیبیوس را به زبان یونانی خوانده باشد. نظریه ی چرخه ای ویلانی تابعی است از این فرضیه‌ی روانشناختی که پیروزی مولد غرور، غرور مولد گناه، و گناه آغاز زوال و انحطاط است.
این ماکیاولی بود که راه پولیبیوس را ادامه داد. وی در رساله گفتارها (Book1Ch.ii)Discourses می‌گوید که شکل مخلوط بهترین شکل حکومت بوده و این حکومتی است که در رم برپا بوده است. اساس بحث‌های ماکیاولی را همان نکاتی تشکیل می‌دهد که پولیبیوس بحث‌های خود را بر آن بنا نهاده بود. فراچسکو گوئیچیاردینی Francesco Guicciardini نیز در یادداشت‌های خود Ricordi آینده را تکرار گذشته می‌داند و معتقد است که فقط نام اشیا ی تغییر می‌کند. اما تاریخ این اندیشه ی خاص، که یکی از ستون‌های حکومت‌های مختلط را تشکیل می‌دهد، متعلق به جای دیگری است. ما در اینجا، فقط به ثمره‌ی آن در قانون اساسی ایالات متحده اشاره می‌کنیم.

در اینجا فقط نیاز به ذکر دو نظریه چرخه‌ای تاثیرگذار است که تفکر قرن بیستم را نمایندگی می‌کنند: نظریه‌های اسوالد اشپنگلر و آرنولد تویین بی. به عقیده این دو متفکر، تاریخ انسان باید، از نظر طول زمان، به تاریخچه‌های تمدن ها، فرهنگ‌ها و ملت‌ها تقسیم شود. این اقلام تاریخی را باید تحت لوای مجازی موجود زنده در نظر گرفت، موجود زنده ای که متولد می‌شود، رشد می‌کند، و می‌میرد. در نزد اشپنگلر، همان طور که در رساله‌ی انحطاط مغرب زمین (Gevman 1918; English;1926-28) آمده است، مردم با ذهنیتی خلاق زندگی خود را آغاز می‌کنند، ذهنیتی که اشپنگلر آن را ذهنیت فاوستی (Faustian) می‌نامد بسیار مشابه چیزی که نیچه، در رساله تولد تراژدی (Birth of Tragedy) خود، آن را دیونیسین (Dionysian) خوانده است، آنجا که موسیقی، رقص، اشعار درام و غنایی سیماهای مسلط زندگی بوده اند. این دوره‌ای است که اشپنگلر آن را دوره ی فرهنگ می‌نامد. اما با توسعه فرهنگ، راه به روی عقلانیت و طرز تفکر آپولویی (Apollonian) گشوده می‌شود؛ جایی که هندسه و آمار به صورتی رسمی تسلط و برتری دارند. هنگامی که این سیماها به اوج خود برسند، دیگر نه فرهنگ بلکه فقط تمدن وجود دارد. در نتیجه روح خلاق مردم می‌میرد. رساله انحطاط مغرب زمین داستان چگونگی رخ دادن چنین اتفاقی است. داستانی مشابه در مشرق زمین رخ داده و احتمالامجددا اتفاق خواهد افتاد. از این رو، چرخه‌ی فرهنگ، تمدن و مرگ تا ابد ادامه خواهد یافت. نظریات تویین بی از دلسردکنندگی کمتری برخوردار است. زیرا به عقیده ی وی، تاکنون بیست و شش ملت یا تمدن در تاریخ جهان به وجود آمده است. رنج‌ها و محرک‌های یکسانی با آنها به چالش برخاسته است. آنها در برابر این چالش‌ها راه‌های متفاوتی را برگزیدند، و همین راههای متفاوت است که ما آنها را تاریخ این ملت‌ها می‌نامیم. تا کنون هیچ یک از این تمدن‌ها در رویارویی با این چالش‌ها موفق نبوده اند. اما همیشه این امکان وجود دارد که برخی از این تمدن‌ها در این مبارزه پیروز شوند. نیمه‌ی دوم قرن بیستم شاهد آن خواهد بود که تا چه حد تمدن مغرب زمین می‌تواند در رویارویی با این چالش‌ها موفق شود. درست روشن نیست که این چالش‌ها چیست، مگر این که چالشی باشد که کمونیزم برای سرمایه داری به ارمغان آورده باشد. اما از آنجا که کشورهای سرمایه داری برخی از شیوه‌های سوسیالیستی، و کشورهای کمونیستی برخی از شیوه‌های کشورهای سرمایه داری را جذب خود کرده اند، تویین بی باید تعریف و تفسیر دیگری در ذهن خود داشته باشد. آنچه به صورتی ابدی در نظریات اشپنگلر و تویین بی ظاهر می‌شود طرح کلی تاریخ و نه حوادث انفرادی و منحصر به فرد، است. به عنوان مثال، جنگ‌های بین المللی رخ داده و احتمالا دوباره رخ خواهد داد، اما هیچ جنگ مشخص و معینی دوباره تکرار نخواهد شد. مشکلی را که این گونه تاریخ نگاران با آن روبه رو هستند این است که چگونه از طبقه بندی‌های خود بهره گیرند، چه شباهت هایی را در آن حوادث خواهانند تا بتوانند نام یکسانی بر آنها نهند. در کلامی ساده، هرگاه فردی متولد شود، این تولد تکرار رشته ای از حوادث است. اما، ورای اسم خاصی که بر او نهاده شده، آن که متولد شده یک فرد است و با دیگر اعضای گروه خود تفاوت دارد. این مشکلی است که تعداد کمی از تاریخ نگاران خواهان رویارویی با آن هستند، زیرا آنها را از موضوع خود دور کرده و به قلمروهای متافیزیک می‌کشاند. مرتبط با دکترین چرخه‌های تاریخی دکترینی است که اساسش بر استعاره ی تاب خوردن پاندول قرار دارد. بنا بر این دکترین، حرکت تاریخی به منتهی الیه خود رسیده و سپس باز خواهد گشت تا به منتهی الیه مقابل و متضاد خود برسد. از این رو، چنین گفته شده که افراطی گری و محافظه کاری در سیاست، رمانتیسم و کلاسیک در هنر، شکاکیت و سلطه جویی در مذهب، همه و همه به همین طریق و شیوه رخ خواهد داد. اما هرگز تعریف روشنی از این منتهی الیه‌ها به دست داده نشده، مگر احتمالاتوسط هگل که نظریه تاریخی او در جای دیگری مورد بحث قرار گرفته است.*

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

شگفتی های آفرینش در نهج البلاغه

شگفتی های آفرینش در نهج البلاغه

امیرمؤمنان علیه السلام در خطبه ای درباره آفرینش آسمان و شگفتی های آن می فرماید: «خداوند، فضای باز و پستی و بلندی و فاصله های وسیع آسمان ها را بدون این که بر چیزی تکیه کند، نظام بخشید و شکاف های آن را به هم آورد... و آفتاب را نشانه روشنی بخش روز، و ماه را با نوری کمرنگ برای تاریکی شب ها قرار داد. بعد آن دو را در مسیر حرکت خویش به حرکت درآورد و حرکت آن دو را دقیق اندازه گیری کرد تا در درجات تعیین شده حرکت کنند که بین شب و روز تفاوت باشد و قابل تشخیص شود و با رفت و آمد آن ها، شماره سال ها و اندازه گیری زمان ممکن باشد.
خلقت مورچه از نظر نهج البلاغه

خلقت مورچه از نظر نهج البلاغه

منظور از این جمله که در انبار نگهداری می نماید این است که مورچه دانه را به درون خاک می برد به طور طبیعی دانه پس از مدتی رویش می کند و از خاک سر برمی آورد اما مورچه برای جلوگیری از این امر همه دانه ها را به دو نیم تقسیم می کند و مانع از بین رفتن روزیش می شود.
چگونگی و مراحل آفرینش جهان در قرآن و نهج البلاغه

چگونگی و مراحل آفرینش جهان در قرآن و نهج البلاغه

پژوهش حاضر با عنوان چگونگی و مراحل آفرینش جهان، در پی آن است که آیات آفرینش جهان را در تفاسیر معاصر شیعه (المیزان و نمونه ) مورد بررسی قرار داده و در میان آنها حقایق ناب قرآنی را در زمینه های مبدا خلقت جهان، دوره های آفرینش وغیره روشن و آشکار سازد. برای این منظور مقدمه به تبین و پیشینۀ موضوع اختصاص یافته است و در قسمت­های بعد برخی از واژگان مفهوم شناسی شده و دیدگاه علامه طباطبایی و آیت ا... مکارم در پیدایش جهان تبیین شده است.
آفرينش جهان در نـهج البلاغه

آفرينش جهان در نـهج البلاغه

دقت و تأمل در سخنان حضرت على(ع) نشان ميدهد كه جهان دو انفجار گونه ى متفاوت را تجربه كرده است. انفجار نخست فضا و زمان و ماده را بوجود آورده است و انفجار دوم در ظرف فضا صورت گرفته و ماده را تحريك نموده است. سپس حباب ها بر خواسته و هفت آسمان را بوجود آورده اند. در پى چنين توضيحاتى خواننده ى محترم بايد بداند كه نويسنده در اين مجموعه تلاش نموده است كه با بهره گرفتن از منابع مختلف درك جديدى را از سخنان امام على(ع) در باره ى خلقت جهان كه در خطبه ى اول آمده است، ارائه دهد.
دنیاشناسی در نهج البلاغه

دنیاشناسی در نهج البلاغه

امیرمؤمنان علیه السلام به خانه یکی از یاران خویش به نام علاءبن زیاد وارد شد. وقتی خانه بسیار پر زرق و برق او را دید، فرمود: «با این خانه وسیع در دنیا چه می کنی، در حالی که در آخرت به آن نیازمندتری. آری، اگر بخواهی می توانی با همین خانه به آخرت برسی! اگر در این خانه بزرگ از مهمانان پذیرایی کنی، به خویشاوندان با نیکوکاری بپیوندی
Powered by TayaCMS