دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

مراقبت مقرّبین‌

هر کس از حدود الهی تجاوز کند به خویشتن ستم کرده (الاخلاق؛سیدعبدالله شبّر)
مراقبت مقرّبین‌
مراقبت مقرّبین‌

مراقبت مقرّبین‌[1]

قال الله تعالی :« وَ مَنْ یَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّهِ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهُ »(سوره طلاق آیه 1)

این درجه مراقبت، مراقبت تعظیم و اجلال است، به این معنى که قلب در تماشاى جلال الهى محو و در تحت هیبت ذات، شکسته مى‌شود و اصلا جائى براى توجه به غیر باقى نمى‌ماند، و این است آن کسى که تمام همومش یکى شده، و خدا او را از تحمل سائر هموم کفایت کرده است.

مراقبت پرهیزکاران صاحب یقین‌

اینان قلبشان مسخّر یقین است، یقین به اینکه خدا بر ظاهر و باطنشان آگاه است. ولى در ملاحظه جلال و جمال از خود بیخود نشده و قلبشان همچنان در حال اعتدال است بطورى که مى‌توانند متوجه احوال و اعمال خود بوده از خود مراقبت نمایند.

و چون از خدا حیا مى‌کنند بدون اندیشه در عاقبت کار، عملى انجام نمى‌دهند. هر فعلى را که سبب رسوایى قیامت است ترک مى‌کنند. ایشان خدا را ناظر بر خود مى‌بینند، پس چه حاجت که منتظر قیامت باشند.

هر بنده‌اى یا در حال طاعت است، یا در حال عصیان، و یا در حال انجام فعلى مباح «و در هر سه حالت به مراقبت محتاج است».

مراقبت در طاعت به این است که نیت خویش را خالص و عمل را به کمال انجام دهد، شرط ادب را در پیشگاه حضرت حق مراعات کرده، عمل خویش را از آفات حفظ کند.

مراقبت در معصیت آن است که از گناه پشیمان شده توبه نماید، حیا کرده نفس خویش از آن عمل باز دارد، و به عاقبت امر خویش بیندیشد و مراقبت در مباح آن است که «در هر حال» ادب را مراعات کند، اگر مى‌نشیند رو به قبله بنشیند، اگر مى‌خوابد رو به قبله و بر شانه راست بخوابد.

در نعمت، نعمت دهنده را ببیند و شکر گزارد، در بلا صبر کند. و این همه از ابواب مراقبت است زیرا که هر یک از این امور حدودى دارند که باید با مراقبت دائمى آنها را حفظ کرد.

    پی نوشت:
  • [1] . شبّر؛سیدعبدالله،کتاب الاخلاق،محمدرضاجبران،قم،هجرت، 1381، هشتم، صص 439

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

رزق حلال

رزق حلال

امام صادق (ع) قرمودند: «ترک یک لقمه‌ حرام‌ نزد خدا، محبوب تر است از هزار رکعت نماز مستحبی.» (بحار الأنوار (ط ـ بیروت)، ج‌90، ص373)
نفاق

نفاق

امیرالمؤمنین علی (ع):«از نفاق دوری کن، به درستی که فرد دو رو نزد خداوند متعال دارای جایگاه و منزلت نیست.» (شرح آقا جمال خوانساری بر غررالحکم و دررالکلم، ج‌2، ص304)
عفت در کلام امیرالمومنین(ع)

عفت در کلام امیرالمومنین(ع)

حضرت علی(ع) فرمودند: «هرکس اعضا و جوارح خویش را از حرام بازدارد، اخلاقش نیکو می گردد.» (شرح آقا جمال خوانساری بر غررالحکم و دررالکلم، ج‌5، ص432).
دوری از موضع تهمت

دوری از موضع تهمت

امام صادق (ع) فرمودند: هرگاه مؤمن به برادر [دینی] خود تهمت بزند، ایمان در قلب او از میان می‌رود، هم چنان که نمک در آب، ذوب می‌شود. (مشکاةالأنوار فی غررالأخبار، طبرسی، علی بن حسن، ص319)
قناعت

قناعت

حضرت علی (ع) فرمودند: «به جستجوی بی‌نیازی برخاستم، آن را جز در قناعت نیافتم؛ همواره قناعت کنید، تا بی‌نیاز باشید.» (جامع الأخبار (للشعیری)، محمد بن محمد،ص123)
Powered by TayaCMS