دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

تقوا؛ جامع همه خیرات

«ان اکرمکم عندالله اتقاکم؛ گرامی‌ترین شما نزد خداوند با تقواترین شماست»
تقوا؛ جامع همه خیرات
تقوا؛ جامع همه خیرات
نویسنده: رضا جاودان‌
در مکتب اسلام تقوا از موقعیت بسیار ممتازی برخوردار است به گونه ای که ملاک کرامت و ارزش انسانها را تقوا می‌داند و می‌فرماید: «ان اکرمکم عندالله اتقاکم؛ گرامی‌ترین شما نزد خداوند با تقواترین شماست» (حجرات:13). همچنین تقوا به عنوان بهترین توشه آخرت و بزرگترین وسیله سعادت معرفی شده است: «و تزودوا فان خیر الزاد التقوی»(بقره:197). امیرالمومنین علی(ع) تقوا را جامع همه خیرات معرفی نموده و می‌فرماید: «علیکم بتقوی الله فانها تجمع الخیر و لاخیر غیرها و یدرک بها من الخیر ما لایدرک بغیرها من خیر الدنیا و الآخره؛ تقوا را از دست ندهید چون جامع همه خیرات و خوبی‌هاست خیری جز تقوا وجود ندارد و خیراتی که به واسطه تقوا حاصل می‌شود در غیر آن یافت نمی‌شود چه خیر دنیا و چه خیر آخرت».‌
در برخی از احادیث تقوا به عنوان عامل مهم تزکیه و تهذیب نفس و یک داروی شفا بخش برای بیماری‌های نفس معرفی شده است. امیرالمومنین علی(ع) می‌فرمایند: «همانا که تقوا داروی شفابخش بیماری قلبهای شما و روشنگر کوری دلها و شفابخش بیماری بدنها و اصلاح کننده فساد سینه‌ها و پاک کننده آلودگی‌های نفس و جلادهنده پرده‌های دیدگان و آرامش بخش اضطراب‌های درونی و روشن کننده تاریکی‌های شما می‌باشد».‌
در نهج البلاغه بر این معنی تاکید شده است که تقوا پناهگاه است نه زنجیر و زندان و محدودیت. در واقع تقوا مصونیت است نه محدودیت. حضرت علی(ع) می‌فرماید: «بندگان خدا بدانید که تقوا حصار و بارویی بلند و غیر قابل تسلط است و بی تقوایی و هرزگی حصار و بارویی پست است که مانع و حافظ ساکنان خود نیست و آن کس را که به آن پناه ببرد حفظ نمی‌کند همانا با نیروی تقوا، نیش گزنده خطاکاریها بریده می‌شود». حضرت در این بیان، گناه و لغزش را که به جان آدمی آسیب می‌زند به گزندهای مار و عقرب تشبیه می‌کند و می‌فرماید: «نیروی تقوا نیش این گزندگان را قطع می‌کند». حضرت در برخی از کلمات تصریح می‌کند که تقوا مایه اصلی آزادی هاست یعنی نه تنها خود، قید و بند و مانع آزادی نیست، بلکه منبع و منشاء همه آزادی هاست: «همانا تقوا کلید درستی و توشه قیامت و آزادگی از هر بندگی و نجات از هر تباهی است». تقوا به انسان آزادی معنوی می‌دهد یعنی او را از اسارت و بندگی هوی و هوس آزاد می‌کند.‌
برخی چنین گمان می‌کنند که حفظ تقوا با شرکت در امور اجتماعی بسیار دشوار بلکه متعذر است زیرا نفس انسان طبعا به گناه تمایل دارد اگر مسئولیتهای اجتماعی را بپذیرد طبیعتا به گناه کشیده می‌شود. گوشه گیری و عدم قبول مسئولیتهای اجتماعی را نه تنها نمی توان از علائم تقوا شمرد بلکه در بعضی موارد بر خلاف تقواست. در اسلام رهبانیت و گوشه گیری نیست. اسلام انسان را برای فرار از گناه به انزوا و ترک مشاغل و مسئولیتهای دنیوی سفارش نمی کند، بلکه از او می‌خواهد که مسئولیتها را بپذیرد، در امور اجتماعی شرکت کند و در عین حال به وسیله تقوا نفس خویش را مهار و کنترل کند و از انحراف و گناه باز دارد. اسلام نمی گوید ریاست و مقام مشروع را نپذیر بلکه می‌گوید بپذیر ولی برای رضای خدا به بندگان خدمت کن و بنده جاه و مقام نباش، جاه و مقام را وسیله نیل به شهوت‌ها و هوسهای نفسانی قرار مده و از جاده حق منحرف مشو.‌

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

سوآپ Swap

سوآپ Swap

سوآپ در لغت به‌معنای معامله پایاپاى (ارز)، معاوضه، عوض کردن، مبادله کردن، بیرون کردن، جانشین کردن و اخراج کردن آمده و در اصطلاح، توافقی بین دو شرکت برای معاوضه جریان نقدی در آینده (با دو نوع پرداخت متفاوت از بدهی یا دارایی) است. قرارداد فوق تاریخ پرداخت و چگونگی محاسبه جریانات نقدی را که باید پرداخت شود مشخص می‌کند. معمولا محاسبه جریانات نقدی شامل ارزش‌های آتی یک یا چند متغیر بازار است. اولین قراردادهای سوآپ در اوایل دهه 1980 منعقد شدند. از آن زمان تاکنون بازار سوآپ رشد چشم‌گیری داشته است. در حال حاضر اکثر قراردادهای مشتقّات خارج از بورس به‌صورت سوآپ انجام می‌شود.
ابزار مشتقه Derivative Tool

ابزار مشتقه Derivative Tool

در برخی از قرارداها دارنده قرارداد، مجبور است یا این حق را دارد که یک دارایی مالی را در زمانی در آینده بخرد یا بفروشد. به‌جهت اینکه قیمت این‌گونه قرارداها از قیمت آن دارایی مالی مشتق می‌شود. از این‌رو این قرارداها را اوراق مشتقه می‌نامند.
بیمه Insurance

بیمه Insurance

یمه در زبان فرانسه Assurance، در انگلیسی Insurance و در زبان هندی و اردو "بیما" نامیده می‌شود. بنا به‌اعتقاد برخی، واژه بیمه از کلمه هندی بیما گرفته شده و به‌اعتقاد برخی دیگر، ریشه در زبان فارسی دارد و اصل آن همان "بیم" است؛ زیرا عامل اساسی انعقاد عقد بیمه، ترس و گریز از خطر است و به‌سبب همین ترس و به‌منظور حصول تامین، عقد بیمه وقوع می‌یابد
ریسک Risk

ریسک Risk

ریسک، نوعی عدم اطمینان به آینده است که قابلیت محاسبه را داشته باشد. اگر نتوان میزان عدم اطمینان به آینده را محاسبه کرد، ریسک نیست؛ بلکه فقط عدم اطمینان است؛ به‌همین جهت به‌دلیل محاسبه مقداری عدم اطمینان در قالب ریسک می‌توان آن‌را مدیریت و کنترل کرد. ریسک در زبان چینیان نیز با دو علامت تعریف می‌شود که اولی به‌معنی خطر و دومی به مفهوم فرصت است
مهندسی مالی Financial Engineering

مهندسی مالی Financial Engineering

مهندسی مالی شامل طراحی، توسعه، استقرار ابزارها و فرایند مالی و همچنین طراحی مجدد راه‌حل‌های خلاقانه برای مسائل موجود در مالی است. به‌عبارت دیگر مهندسی مالی عبارت از به‌کارگیری ابزارهای مالی برای‌ ساختاربندی مجدد پرتفوی (سبد سهام) مالی و تبدیل‌ آن به پرتفویی با خصوصیات مطلوب‌تر است. عجین شدن زندگی انسان با مسائل و پیچیدگی بازار و نهادهای پولی و مالی، نیاز جدی و مبرمی به دانشی خاص برای رفع‌ این نیازها به‌وجود آورده است.
Powered by TayaCMS