دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

ولایت رکن اصلی دیانت‌

یکی از مسائل مهم زندگی انسان، حاکمیت بر جامعه است.
ولایت رکن اصلی دیانت‌
ولایت رکن اصلی دیانت‌
نویسنده: آیدین تبریزی

یکی از مسائل مهم زندگی انسان، حاکمیت بر جامعه است. زندگی اجتماعی انسان نیازمند مدیری شایسته و کاردان است که زندگی و امورات مردم را سامان داده و جامعه را در مسیری که هدف غایی آن است هدایت نماید، این مدیر بر انسان ولایت دارد. هر اجتماع همگانی متشکل از گروه‌های مردمی، نیازمند مدیر و رهبری کلی‌نگر است که زمام جامعه را به دست گیرد و جلوی لغزش‌ها، اشتباهات و انحراف‌های جامعه راگرفته و آن را در مسیر درست و بهینه رهبری نماید.

وجود رهبر و مدیر، باعث می‌گردد که جامعه با استفاده از حداقل امکانات موجود انسانی و طبیعی، در زمانی کوتاه به انگیزه‌های رشد و پیشرفت خود رسیده و جلوی هرج و مرج و آشفتگی ناشی از اظهار نظرهای گوناگون گرفته شود. تمامی مسائل، گروه ها، برنامه‌ها واجتماع‌های کوچک و بزرگ، نیازمند رهبر و مدیری که مورد قبول اکثریت افراد جامعه باشد می‌باشد. مانند ناخدای یک کشتی که با استفاده از تجربه و دانش خود کشتی را سالم به ساحل برساند. برای انسان‌ها واجب است که در زندگی اجتماعی، سیاسی، مذهبی و اقتصادی زندگی خویش یک رهبر کاردان داشته باشند.‌

از حضرت پیامبر(ص) در حدیث معروفی نقل شده: من مات بغیر امام مات میته الجاهلیه. کسی که بدون امام و رهبر از دنیا برود مرگ او مرگ جاهلیت بوده است. زیرا کسی که رهبر و ولی جامعه خود را نشناخته در واقع جانشین و خلیفه خدا را در روی زمین را نشناخته است. خداوند ولایت خویش و ولایت کسانی را که از طرف او اذن دارند را عامل تکامل و رشد جوامع بشری معرفی کرده است.‌

خداوند در قرآن ولایت خود، پیامبران، امامان و در زمان غیبت ولایت رهبران دینی را برای جامعه لازم شمرده است. «اطیعوالله و اطیعو الرّسول و اولی الامر منکم» یعنی اطاعت کنید خدا را و اطاعت کنید رسول خدا را و اطاعت کنید صاحبان امر را. در این آیه خداوند اطاعت از آنها را واجب فرموده است. بعد از خدا ولایت و رهبری پیامبران و سپس امامان را در جامعه لازم شمرده است: «النّبی اوّلی بالمومنین من انفسهم». سپس بیان می‌کند که پیامبران در قبال ولایت جامعه و هدایت مردم هیچ دستمزد و طلبی را دریافت نمی کنند پس دلیلی ندارد که از فرمان‌های آنان سرپیچی کنند و بهتر است که رهبری و لایت آنان را در جامعه قبول نمایند. در آیات دیگری استمرار خط ولایت بیان شده است: سرپرست و ولی شما تنها خداست و پیامبر او و آنها که ایمان آورده اند؛ همانا که نماز را بر پا می‌دارند و در حال رکوع، زکات می‌دهند. و هشدار می‌دهد که این خط ولایت تا روز رستاخیز استمرار می‌یابد. و جامعه اسلامی باید در تمامی زمان‌ها رهبری الهی داشته باشد.‌ در مورد نقش رهبری در اسلام از حضرت امام محمد باقر (ع) نقل شده هنگامی که سخن از ارکان اصلی دین به میان می‌اورد، ولایت (رهبری) را پنجمین و مهمترین رکن معرفی می‌کرد. در حالی که نماز معرف پیوند خلق با خالق است روزه که رمز مبارزه با نفس است و زکات پیوند خلق با خلق است و حج که جنبه‌های اجتماعی اسلام را بیان می‌کند (چهار رکن اصلی است) و آن گاه امام اضافه می‌کند: هیچ چیز به اندازه ولایت و رهبری اهمیت ندارد. چرا که اجرای اصول دیگر دینی در سایه آن خواهد بود. تا زمانی که یک ولایت یک رهبر دینی در جامعه اسلامی وجود نداشته باشد، قوانین و احکام اسلامی جنبه عملی و اجرایی نخواهد داشت و این رهبر است که بر اجرای صحیح و الهی این احکام در جامعه نظارت دارد. در واقع اطاعت از فرمان‌ها و دستورات رهبر برای تمامی مردم جامعه لازم و ضروری می‌باشد.

مقاله

نویسنده آیدین تبریزی

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

امامت از ديدگاه نهج البلاغه

اختلاف مذهبي بين مسلمين سه ريشه اصلي دارد. نخستين اختلاف بر سر جانشيني پيامبر اسلام، مسلمانان را به دو دسته شيعه و سني تقسيم کرد.دومين اختلاف مسلمين در اصول دين و مسائل اعتقادي است که سبب پيدايش مکاتب مختلف کلامي گرديد که مهمترين آن ها اشاعره، معتزله، مرجئه و شيعه است. سومين اختلاف در احکام و فروغ دين است که در نتيجه آن مذاهب مختلف فقهي مانند شافعي، حنبلي، مالکي، حنفي و جعفري پديدار شد.
نگاهی به مسأله حساس امامت در نهج البلاغه

نگاهی به مسأله حساس امامت در نهج البلاغه

احتمالا بتوان از این سخن دردمندانه این نکته را به دست آورد که اهمیت امامت فقط در مدیریت جامعه نیست بلکه در مقام فهم دین نیز بسیار حائز اهمیت است که البته طبق دلایل بسیار متقن ائمه اهل بیت (علیهم السلام) از علمی خدایی بهره مند هستند کما اینکه این مساله را می توان از این سخن حضرت نیز به دست آورد ان احق الناس بهذا الامر اقواهم علیه و اعلیهم بامر الله فیه سزاوارترین مردم به امر حکمرانی تواناترین آنها در این امر و عالمترین آنها به دستور خداوند در مورد حکمرانی است.
رهبرى صالح از ديدگاه نهج البلاغه

رهبرى صالح از ديدگاه نهج البلاغه

از موضوعات اساسى و مباحث حياتى نهج البلاغه - كه جملگى از مسائل اساسى جامعه انسانى محسوب مى گردد - مساله امامت و رهبرى است . على (ع) در سخنان و رهنمودهاى ارزنده خويش در نهج البلاغه به بيان ابعاد مختلف اين مساله پرداخته اند:اولا: ضرورت آن را در اجتماع بشرى مطرح فرموده اند؛ثانيا: در ارتباط با همين لزوم و ضرورت رهبرى، به امامت و پيشوايى صالح و حق، و نيز به رهبرى ناشايسته و ناحق پرداخته اند.
نص بر امامت در نهج البلاغه

نص بر امامت در نهج البلاغه

کجایند کسانى که به دروغ و از روى حسد- گمان مى کنند که آنان «راسخان در علمند نه ما» خداوند ما را بالا برده و آنها را پایین، به ما عنایت کرده و آنها را محروم ساخته است، ما را وارد کرده، و آنها را خارج؟! تنها به وسیله ما هدایت حاصل مى شود، و کورى و نادانى برطرف مى گردد، امامان از قریش اند امّا نه همه قریش بلکه خصوص یک تیره، از بنى هاشم، جامه امامت جز بر تن آنان شایسته نیست و کسى غیر از آنان چنین شایستگى را ندارد
Powered by TayaCMS