دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

نظام اسلامی در سایه اخلاق

دلهای مردم جایگاه مسؤلین است پس اگر خیر یا شری در این دلها بکارند ثمره اش را می‌بینند (برگرفته ازمبادی اخلاق در قرآن: آیت الله جوادی آملی)
نظام اسلامی در سایه اخلاق
نظام اسلامی در سایه اخلاق

قال امیرالمؤمنین علیه السلام

قلوب الرّعیّة خزائنُ راعیها فما أودع فیها ـ أو زرع فیها ـ من خیْرٍ أو شرٍّ وجَدها

(شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید/ ج 11/ ص 94)

دلهای مردم جایگاه مسؤلین است پس اگر خیر یا شری در این دلها بکارند ثمره اش را می‌بینند

توضیح

نظام اسلامی در سایه اخلاق

در نظام اسلامی، همان طور که در صیانت و اخلاق اسلامی معیار، نان و گوشت و ... نیست بلکه فضایل اخلاقی است، در جذب و جلب اعتماد مردم هم معیار، مسائل اخلاقی است. در یکی از بیانات امیرالمؤمنین (علیه السلام) آمده است: "قلوب الرّعیّة خزائنُ راعیها فما أودع فیها ـ أو زرع فیها ـ من خیْرٍ أو شرٍّ وجَدها[1]" مسئولین در نظام اسلامی با دلهای مردم، سر و کار دارند و دلهای آنان مزرعه مسئولین است. هر کسی در هر مزرعه ای هرچه کشت، درو می کند. مردم سختیها را تحمّل می کنند ولی ظلم، رشوه و بداخلاقی را تحمّل نمی کنند.
حضرت علی )علیه السلام) می فرماید: "یُستدلّ علی إدبار الدّول بأربعةٍ" یعنی اگر انسان خواست ببیند نظامی می ماند یا سقوط می کند ، چهار معیار را باید بررسی کند : اگر ـ خدای ناکرده ـ این چهار چیز در نظامی وجود داشت، آن نظام سقوط می کند و اگر نبود، برای همیشه می ماند. این چهار معیار، عبارتند از: "تضییع الأصول، والتّمسک بالغرور، وتأخیر الأفاضل وتقدیم الأراذل[2]"یعنی، اگر اصول ارزشی واخلاقی ضایع گردد، ظلم جایگزین عدل و خیانت، جایگزین امانت و انسان، مغرور شود؛ افراد حزب اللهی، امین، لایق و با تجربه، منزوی گردند و اشخاص رذل، بدسابقه، بد اخلاق و سست اعتقاد مصدر کار قرار گیرند، در آن صورت می توان نتیجه گرفت که سقوط می‌کند.

حال برای اصلاح و حفظ نظام اسلامی خود باید خودمان را اصلاح و حفظ کنیم، به طوری که مسائل ارزشی در تدوین و تهیّه برنامه‌ها کاملاً ملحوظ گردد و رعایت حقوق مجریان فاضل و تقدیم آنان در مقام اجرا بر دیگران، محفوظ باشد.

    منبع :برگرفته از تفسیرموضوعی قرآن کریم – مبادی اخلاق در قرآن –تالیف : آیت الله جوادی آملی صص 265-266
    پی نوشت:
  • [1]. شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ج 11، ص 94
  • [2]. شرح غرر الحکم، ج 6، ص 450.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

نظافت در آیات و روایات اسلامی

در متن ذیل تعدادی از روایاتی که از معصومین علیهم السلام در مورد نظافت بیان شده است آورده شده.
No image

شجاعت در آیات و روایات اسلامی

در متن ذیل تعدادی از روایاتی که از معصومین علیهم السلام در مورد شجاعت بیان شده است آورده شده.
No image

دور اندیشی, ترک عجله و لجاجت در آیات و روایات اسلامی

در متن ذیل تعدادی از روایاتی که از معصومین علیهم السلام در مورد دور اندیشی, ترک عجله و لجاجت بیان شده است آورده شده.
No image

حیا در آیات و روایات اسلامی

در متن ذیل تعدادی از روایاتی که از معصومین علیهم السلام در مورد حیا بیان شده است آورده شده.
No image

اقتصاد و اعتدال در خرج و در انفاق در آیات و روایات اسلامی

در متن ذیل تعدادی از روایاتی که از معصومین علیهم السلام در مورد اقتصاد و اعتدال در خرج و در انفاق بیان شده است آورده شده.
Powered by TayaCMS