هر كه علمش بيش ارزشش بيشتر

جرعه های معرفت - شرح حديث معصومين (ع) در كلام رهبر انقلاب

[قال رسول الله صلي الله عليه و آله]: وَ اَکثَرُ النّاسِ قيمَةً اَکثَرُهُم عِلماً(1)

[ارزشمندترين مردم کسي است که علم بيشتر داشته باشد]

اينجا اهميت علم را بيان مي کند؛ البته اين به معناي ناديده گرفتن ارزش تقوا و عمل و اين چيزها نيست؛ در فرض تساوي افراد از جهت تقوا يا از جهت عمل يا از جهات اخلاقي ديگر، آن وقت آن کسي ارزشش بالاتر است که دانش بيشتري دارد.

وَ اَقَلُّ النّاسِ قيمَةً اَقَلُّهُم عِلماً؛ [کم ارزش ترين مردم کسي است که دانش کمتر داشته باشد]

هيچ بياني براي ارزشگذاري بر روي دانش به اين وضوح و به اين روشني نيست. نظر اسلام اين است. جامعه عالِم را اسلام مي پسندد. همت اسلام و احکام اسلامي و نظام اسلامي در هر دوره اي بر تربيت عالمان و انسان هاي عالم و دانشمند گماشته شده است.

وَ اَقَلُّ النّاسِ لَذَّةً اَلحَسُود؛ [از ميان مردم، حسود، در زندگي از همه کمتر لذت مي برد]

از زندگي لذت نمي برد - از لذات معمولي زندگي - به خاطر حسد؛ در درون او يک موريانه‌اي وجود دارد که پايه هاي راحت و تمتع او را مي پوساند و پوک مي کند و خراب مي کند؛ تقصير کسي هم نيست، مربوط به خودش است. بايد با حسد در درون خود مبارزه کنيم.

وَ اَقَلُّ النّاس راحَةً اَلبَخِيل؛ [از ميان مردم، بخيل، در زندگي از همه کمتر آسايش دارد]

آن کسي که چيزي دارد و بخل مي ورزد، نسبت به مال خود آنچنان دلبسته است که دائم در حال نگراني و دغدغه است، مبادا کم بشود، مبادا بخورند، مبادا ببرند، مبادا ضايع بشود، دائم، اين آسايش ديگر ندارد.

_________________

۱) الامالي شيخ صدوق، ص ۷۳ [قال رسول الله(ص) :

... وَ اَکثَرُ النّاسِ قِيمَةً اَکثَرُهُم عِلماً وَ اَقَلُّ النّاسِ قيمَةً اَقَلُّهُم عِلماً وَ اَقَلُّ النّاسِ لَذَّةً اَلحَسُود وَ اَقَلُّ النّاس راحَةً اَلبَخِيل، با ارزشترين مردم کسي است که دانشش بيشتر باشد، کم ارزش‌ترين مردم کسي است که علمش اندک باشد، کم لذّت ترين مردم، حسود است، کم راحت ترين مردم، بخيل است.]

*شرح حديث در ابتداي درس خارج، 19/2/94

*پايگاه اطلاع رسانی دفتر حفظ و نشر آثار رهبر معظم انقلاب

روزنامه كيهان، شماره 21732 به تاريخ 4/7/96، صفحه 6 (معارف)