دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

راه گریز از وسواس شیطان

«اللهم صل علی محمد و آله و امتعنا من الهدی بمثل ضلالته و زودنا من التقوی ضدّ غوایته و اسلک بنا من التقی خلاف سبیله من الردی».‌
راه گریز از وسواس شیطان
راه گریز از وسواس شیطان
نویسنده: حسین راضی

شرح فرازهایی از دعای هفدهم صحیفه سجادیه

«اللهم صل علی محمد و آله و امتعنا من الهدی بمثل ضلالته و زودنا من التقوی ضدّ غوایته و اسلک بنا من التقی خلاف سبیله من الردی».‌

تقوا و پرهیزکاری یکی از راههای گریز از وسوسه‌های شیطان است. امام سجاد (ع) در فراز فوق خداوند را چنین می‌خواند: «پروردگارا ما را از هدایت برخوردار کن گرچه او (شیطان) از ضلالت برخوردار است و ما را از پرهیزکاری توشه ده و لو اینکه او تبهکار است و ما را در راه تقوا سالک گردان که بر خلاف طریقت شیطان است». حضرت در این فراز، پرهیزکاری و تقوای مطلق را از خداوند طلب می‌کند تا در برابر شیطان شکست نخورد، تقوایی که حداقل درجه آن انجام واجبات و ترک محرمات است.

قرآن کریم درباره تقوا می‌فرماید: «ان الذین اتقوا اذا مسهم طائف من الشیطان تذکروا فاذا هم مبصرون؛ کسانی که پرهیزکاری کردند هنگامی که طواف کننده ای از شیطان آنان را مس کرد، متذکر می‌شوند پس ایشان بینایانند»(اعراف/201). در نظام ارزشی اسلام، محور همه ارزش‌ها تقواست. تقوا بر حسب لغت، مطلق صیانت و نگهداری هر چیزی از هر امر ناپسندی را شامل می‌شود، خواه ناپسند بودن آن شرعی باشد یا عرفی. از نگاه دین، تقوا عبارت است از مواظبت بر اوامر و نواهی الهی؛ چنانکه امام صادق (ع) فرمودند: «تقوا آن است که خدا تو را در واجبات و اوامر خودش حاضر و در منهیات و محرمات خود غایب ببیند». در اهمیت و ضرورت رعایت تقوا همین بس که در قرآن کریم، تنها معیار قبولی اعمال، «تقوا» معرفی شده است، چنانکه حصر «إنّما» در آیه شریفه، مفید همین معناست: «إنّما یتقبل الله من المتقین»(مائده/27)، همچنین پرهیزکاری، وصیت خداوند به همه عصرها و نسل‌ها دانسته شده است: «و به یقین ما کسانی را که پیش از شما به آنها کتاب (آسمانی) داده شده است و شما را سفارش کردیم که از خدا پروا کنید»(نساء/131). ترجیع بند دعوت تمام انبیاءالهی که وظیفه اصلی شان راهنمایی و هدایت انسانها در مسیر مبارزه با شیطان و هواپرستی و پیمودن صراط یکتاپرستی است، تقوای الهی و اطاعت از خداست: «فاتقوا الله و اطیعون»(شعراء/110). ‌

قرآن کریم، تقوا را زمینه ساز حصول بینش صحیح در تشخیص حق و باطل: «إن تتقوا الله یجعل لکم فرقاناً»(انفال/29)؛ موجب پوشش سیئات و اجر عظیم الهی: «و من یتق الله یکفر عنه سیئاته و یعظم له اجرا»(طلاق/5) و وسیله بهره مندی از معیت خاصه الهی: «إنّ الله مع الذین اتقوا و الذین هم محسنون»(نحل/128)، دانسته و درآیه 197 سوره بقره، از تقوا و پرهیزکاری، با عنوان «بهترین توشه» یا به تعبیر دقیق تر، «تنها توشه آخرت»یاد کرده است: «و تزودوا فإنّ خیر الزاد التقوی». در بیان حضرت علی (ع) نیزاین مهم، چنین تبیین شده است: «ای مردم، از خدایی پروا کنید که اگر چیزی بگویید، می‌شنود و اگر چیزی را پنهان کنید، می‌داند»، همچنین فرمودند: «از خدایی پروا داشته باشید که شما در مقابل دیدگان او هستید، زمام شما به دست او و حرکات و سکنات شما در قبضه قدرت اوست. اگر چیزی را کتمان کنید، می‌داند و اگر آشکار کنید، می‌نویسد. نگهبانان کریمی بر شما گمارده که حقی را زایل و باطلی را تثبیت نمی کنند».

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

دین شناسی و عقل وسطایی

دین شناسی و عقل وسطایی

به گواه تاریخ، دین شناسی و دین باوری از آغاز حیات تفکر بشری شکوفا بوده و بشر در چگونه زیستن خود در صدد کشف قوانین طبیعت و شناخت اسرار آفرینش و آفریدگار هستی برآمده است و محصول این کاوش را بعدها دین شناسی و طبیعت شناسی نامید.
پیوند ناگسستنی علم و فلسفه‌

پیوند ناگسستنی علم و فلسفه‌

در تاریخ علم می‌توان انفکاک‌های مختلف از فلسفه و ظهور رشته‌های علمی مجزا را ملاحظه کرد. ولی هریک از این رشته‌ها که بر فلسفه مبتنی هستند،
نسبت عقلانیت و دین

نسبت عقلانیت و دین

«عقل» و «عقلانیت» در طول تاریخ بشر وجوه گوناگونی داشته و در پیدایی، رشد و شکوفایی تمدن‌های بشری نقش بسزایی ایفا کرده به‌ طوری که بدون آن، تمدن‌سازی غیرممکن بوده است.
از دین گریزی تا دین ستیزی!

از دین گریزی تا دین ستیزی!

سکولاریسم‌ ‌که به مفهوم عرفی شدن و مستلزم جدا انگاری دین از سیاست و دنیاست از آنجا شروع شد که اندیشه وران غربی دریافتند که مسیحیت توانایی آن را ندارد در همه عرصه‌های زندگی انسان ایفای نقش نماید و بر این اساس، حوزه دین صرفاً باید محدود به زندگی فردی انسان و رابطه او با خدا باشد.
عقلانیت مسیحی زایده عرفیت سکولار

عقلانیت مسیحی زایده عرفیت سکولار

مفهوم دوم از عرفی شدن، سکولاریسم است که عبارت است از «افتراق ساختاری میان ساخت سیاسی، از نهاد دین و به عبارت دیگر، عرفی شدن به این معناست که نهاد دین که دارای کارکردهای گوناگونی بوده به علت پیچیده شدن مناسبات زندگی اجتماعی و تخصیص نقش‌ها همچون سایر نهادها متمرکز شده و وظایف خود را واگذار می‌کند».
Powered by TayaCMS