قال علی (علیه‌السلام): «ما اَصْعَبَ اکتِسابَ الْفَضائِلِ واَیْسَرَ اِتْلافَها»

قال علی (علیه‌السلام):

«ما اَصْعَبَ اکتِسابَ الْفَضائِلِ واَیْسَرَ اِتْلافَها»

(شرح ابن ابی الحدید، ج 20، ص 259، کلمه 38)

حضرت علی (علیه‌السلام) فرمود:

«چه سخت است تحصیل صفات پسندیده و فضائل اخلاقی و چه آسان است نابود ساختن خلقیّات پسندیده و بر باد دادن آنها»

توضیح:

به دست آوردن ایمان و فضائل اخلاقی سالها زمان می‌برد چه بسا انسان، عمری در پی تحصیل کمالات اخلاقی باشد امّا به حد اعلای آن دسترسی پیدا نکند؛ لذا وقتی که به مراتب نازله آن دست یافت، با یک غیبت، تهمت و دروغ با آبروی مؤمن بازی می‌کند و آن باعث از دست رفتن کلّ ایمان او می‌گردد.

بدبختانه بشر رذائل را آسان‌تر از فضائل و بدی را زودتر از خوبی یاد می‌گیرد. رسیدن به مقام عدالت و انصاف، تخلق به عفت و کف نفس و دیگر صفات انسانی بسیار مشکل است؛ ولی آموختن ظلم و بیداد، یاد گرفتن بی‌عفتی و لااُبالیگری و دیگر رذائل اخلاقی بسیار آسان می‌باشد.

لذا انسان هنرمند آن است که فضائل را تدریجا به دست آورد و نفس را به خوبی‌ها عادت داده و تمرین نیکی نماید؛ چرا که بدی و زشتی کار هر کس و ناکسی است و با هنرمندی ناسازگار است.