دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

مساوات

ای علی! برترین کارها سه خصلت است: انصاف داشتن نسبت به دیگران، مواسات و برابری در راه خدا، و ذکر و یاد خداوند در هر حالی.(مستدرک‌الوسائل ، ج5 ، ص285)
مساوات
مساوات

مساوات

قَالَ النَّبِیِّ(ص): «یَا عَلِیُّ سَیِّدُ الأَعْمَالِ ثَلَاثُ خِصَالٍ إِنْصَافُکَ مِنْ نَفْسِکَ وَ مُوَاسَاةُ الأَخِ فِی اللَّهِ وَ ... »

یکی از تعالیم اسلام اصل مساوات و برابری انسانها با یکدیگر است، هیچ انسانی نسبت به دیگری دارای برتری نمی‌باشد مگر در تقوی و پرهیزگاری؛ بنابر این نه موقعیت اجتماعی و نه رنگ و نژاد و نه پول و ثروت و نه ... نمی‌تواند ملاک برتری افراد بر یکدیگر باشد. در روایات وارد شده که روزی پیامبر عظیم الشأن اسلام فرمودند:

«إنّ النّاس من عهد آدم إلى یومنا هذا مثل أسنان المشط، لا فضل للعربیّ على العجمیّ، و لا للأحمر على الأسود، إلّا بالتّقوى»

مردمان، از زمان آدم تا امروز، همچون دانه‌هاى شانه‌اند، نه عرب را بر عجم برتریى است، و نه سرخ را بر سیاه، مگر به پرهیزگارى. [1]

پیامبر اکرم(ص) کسانی را که خود را از برتر از دیگران می‌دانستند و به نژاد و قوم و قبیله و پدران خود تفاخر می‌کردند با تندترین کلمات نکوهش کرده است. در روایتی از پیامبر نقل شده که می‌فرمایند:

«فکلُّکُم بنو آدم و آدم مِن تراب لَینتهینَّ قومٌ بآبائِهم أو لَیکوننّ أهون عند اللهِ مِن الجعلان»

 همه شما از فرزندان آدم می‌باشید و آدم از خاک؛ باید قومی که به پدرانشان فخر فروشی می‌کنند دست از این کار بردارند و یا اینکه [با این عمل خود] نزد خداوند پست‌تر و بی‌ارزش‌تر از سوسک فضله غلطان باشند.[2]

اگر ملاک برتری افراد تنها به تقوی و پرهیزگاری است و انسان در معاشرت با دیگران با این دید به افراد نگاه کند دیگر نباید رفتار تبعیض آمیز انسان با دیگران باشیم و یکی را به خاطر پول و دیگری را به خاطر موقعیت اجتماعیش دوست داشته باشد، بلکه همه افراد را با یک دید نگاه می‌کند در سیره پیامبر (ص) وارد شده که ایشان حتی در نگاه به اصحاب نیز مساوات را رعایت می‌کردند و در این راه ذرّه‌ای تبعیض قائل نمی‌شدند. امام صادق(ع) می‌فرمایند:

«کَانَ رَسُولُ اللَّهِ (ص) یَقْسِمُ لَحَظَاتِهِ بَیْنَ أَصْحَابِهِ یَنْظُرُ إِلَى ذَا وَ یَنْظُرُ إِلَى ذَا بِالسَّوِیَّه»[3]

پیامبر(ص) لحظات و اوقات خود را در بین اصحابش تقسیم کرده بود و به هر یک از آنها به طور مساوی نگاه می‌کردند و در این باره تفاوتی قائل نبودند.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

دین شناسی و عقل وسطایی

دین شناسی و عقل وسطایی

به گواه تاریخ، دین شناسی و دین باوری از آغاز حیات تفکر بشری شکوفا بوده و بشر در چگونه زیستن خود در صدد کشف قوانین طبیعت و شناخت اسرار آفرینش و آفریدگار هستی برآمده است و محصول این کاوش را بعدها دین شناسی و طبیعت شناسی نامید.
پیوند ناگسستنی علم و فلسفه‌

پیوند ناگسستنی علم و فلسفه‌

در تاریخ علم می‌توان انفکاک‌های مختلف از فلسفه و ظهور رشته‌های علمی مجزا را ملاحظه کرد. ولی هریک از این رشته‌ها که بر فلسفه مبتنی هستند،
نسبت عقلانیت و دین

نسبت عقلانیت و دین

«عقل» و «عقلانیت» در طول تاریخ بشر وجوه گوناگونی داشته و در پیدایی، رشد و شکوفایی تمدن‌های بشری نقش بسزایی ایفا کرده به‌ طوری که بدون آن، تمدن‌سازی غیرممکن بوده است.
از دین گریزی تا دین ستیزی!

از دین گریزی تا دین ستیزی!

سکولاریسم‌ ‌که به مفهوم عرفی شدن و مستلزم جدا انگاری دین از سیاست و دنیاست از آنجا شروع شد که اندیشه وران غربی دریافتند که مسیحیت توانایی آن را ندارد در همه عرصه‌های زندگی انسان ایفای نقش نماید و بر این اساس، حوزه دین صرفاً باید محدود به زندگی فردی انسان و رابطه او با خدا باشد.
عقلانیت مسیحی زایده عرفیت سکولار

عقلانیت مسیحی زایده عرفیت سکولار

مفهوم دوم از عرفی شدن، سکولاریسم است که عبارت است از «افتراق ساختاری میان ساخت سیاسی، از نهاد دین و به عبارت دیگر، عرفی شدن به این معناست که نهاد دین که دارای کارکردهای گوناگونی بوده به علت پیچیده شدن مناسبات زندگی اجتماعی و تخصیص نقش‌ها همچون سایر نهادها متمرکز شده و وظایف خود را واگذار می‌کند».
Powered by TayaCMS