خدمت به بندگان خدا

خدمت به بندگان خدا

قال رسولُ الله(ص): من قَضَی لِمُؤمِنٍ حاجَهً قَضَی اللهُ لَهُ حَوَائجَ کثِیرَهً أدناهُنَّ الجنهُ» (بحارالانوار، ج71، ص285، باب20)

خدمت و یاری رساندن به دیگران، یکی از مسائل مورد تأکید روایات است؛ به‌طوری‌که از مجموع روایات و تعالیم اولیاء الهی استفاده می‌شود، که پس از ادای فرائض، بالاترین وسیله برای نزدیکی و تقرّب به خدا، این خصلت نیکو است.[1] پیامبر اکرم (ص) می‌فرمایند:

«مَن قَضَی لأخِیهِ المُؤمِن حَاجَهً کانَ کَمَن عَبَدَاللهَ دَهرًا»[2]

کسی که حاجت برادرِ مؤمنِ خود را برآورده کند، مثل کسی است که همه روزگار را به عبادت خداوند مشغول بوده باشد.

خداوند کسی را که به مردم خدمت می‌کند و باعث شادی آنان می‌شود، دوست می‌دارد. در روایات وارد شده که کسی که گره‌ای از کار مردم باز می‌کند و به آنان نفعی می‌رساند، محبوبترین افراد در نزد خداوند است. پیامبر اکرم(ص) می‌فرمایند: همه خلایق و مردم، عیال و نانخور خداوندند؛ محبوبترین مردم به خداوند کسی است که بیشتر به آنان کمک و سود برساند و باعث خوشحالی خانواده‌ای بشود.[3]

بعضی از افراد فکر می‌کنند که با انجام واجبات و فرائض دینیِ خود، به وظیفه خود عمل کرده‌اند و نسبت به گرفتاری و مشکلات دیگران اصلا توجهی ندارند؛ این غفلتی است که شیطان، مقدمات آن‌را فراهم می‌کند و به ما القا می‌کند که تو در مقابل مشکلات دیگران کاری از دستت برنمی‌آید و یا اینکه ما را نسبت به نیازهای دیگران بی‌تفاوت می‌کند؛ یعنی حالتی در ما ایجاد می‌کند که با خود بگوییم به من ربطی ندارد که دیگران مشکلی دارند یا ندارند. اگر گسی به بنده‌ای از بندگان خدا بگوید: «این دیگر مشکل شماست!» باید بداند که گرفتار دام شیطان شده؛ اگرچه خود، غافل باشد.

در روایتی از امام صادق(ع) وارد شده که شیطان دارای دام‌های متعددی است؛ یکی از بزرگترین و مؤثرترین آنها این است که انسان را از خدمت به دیگران بازمی‌دارد. در مرتبه بعدی کاری می‌کند، تا انسان نمازهایش را به موقع نخواند.[4]

در این روایت، خدمت نکردن به بندگان خدا در کنار سهل‌انگاری در امر نماز قرار گرفته است.

پی نوشت:
• [1]. مهدوی کنی، محمدرضا؛ نقطه‌های آغاز در اخلاق عملی، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامی، 1372، چاپ دوم، ص477.
• [2]. مجلسی، علامه محمدتقی؛ بحار الانوار،  بیروت، موسسه الوفاء، 1404، ج71، ص302، باب20.
• [3]. حر عاملی، محمدبن حسن؛ وسائل الشیعه، قم، موسسه آل‌البیت لاحیاء التراث، ج16، ص341.
• [4]. مصباح یزدی، محمدتقی؛ پندهای امام صادق (ع) به ره‌جویان صادق، قم، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی، 1381، ص117.