شاید فردایی برای جبران نباشد

دنیا، جایگاه آمال و آرزوهاست. آرزوهای دور و دراز، افزون بر آنکه نشانه خام اندیشی انسان است، فکر وی را از توجه کردن به واقعیت‌های زندگی باز می‌دارد و او را در راه رسیدن به این آرزوها به لغزش‌های فراوان دچار می‌کند. انسان عاقل و خردمند همواره مراقب است تا با تصویر کردن امیدهای دست‌نیافتنی یا آرزوهایی که برای رسیدن به آنها سرمایه عمرش هدر می‌رود، خود را از سعادت ابدی محروم نسازد و از مسئولیت اصلی‌اش باز نماند؛ زیرا ممکن است، فردایی برای جبران کار نباشد؛ از این رو هیچ گاه عمر خویش را در پی آرزوهای کاذب و نادرست صرف نمی‌کند؛ زیرا اگر این آرزوها تحقق هم بیابد، بسیار محدود و زودگذر است و با فرا رسیدن مرگ، بساط همه آنها برچیده خواهد شد. از این روست که انسان آگاه باید از مدت عمر کوتاه خویش در فراهم آوردن زاد و توشه آخرت بهره ببرد تا در سرای آخرت، به آسایش و نیک بختی حقیقی برسد.

خوشی‌ها و ناخوشی‌های دنیا

موارد گوناگونی كه از سوی خداوند برای مؤمنان تدبیر و تقدیر می‌‌شود، محرکی است که انسان را در مسیر سیر الی الله حرکت داده و پیش می‌راند تا او را به اوج درجات عبودیت برساند. با توجه به غایت و هدفی كه حق تعالی برای هستی و حیات انسان بیان فرموده است‌، آشكار می‌‌شود كه همه‌ تدبیرات و تقدیرات الهی برای تأمین این هدف والا و غایت بلندپایه است؛ از جمله ابتلاهایی كه به صورت خیرها و شرها یا خوشی‌ها و ناخوشی‌ها در زندگی انسان پیش آمده و زندگی او را در بستری ناپایدار از دگرگونی‌ها قرار می‌‌دهد. برای تحقق آزمایش الهی، همواره باید خوشی‌ها، لذات، ناخوشی‌ها و آلامی‌ باشند تا وسیله آزمایش آدمی‌ شوند. انسان ها موظفند از بعضی خوشی ها چشم بپوشند و بر پاره ای ناخوشی‌ها صبر و شکیبایی ورزند تا به این ترتیب آزموده شوند. پس خوشی ها و لذات و نیز ناخوشی ها و آلام در زندگی دنیوی یک اصل اند که در متن تدبیر الهی لحاظ شده اند: این دنیا بارانی اندک از رفاه بر کسی نبارید، مگر اینکه رگباری از ابر بلا و ناگواری‌ها بر او فرو ریخت.

دنیا، رنج‌ها و مشقت‌ها

دنیا، خانه ای است که همواره رنج و مشقت برای ساکنان آن وجود داشته و خواهد داشت. هیچ لذت و رفاهی در دنیا نیست که با رنج و دردی همراه نباشد. هیچ کس در دنیا نیست که با دغدغه و فکری همراه نباشد و کاستی و غبار روزگار بر چهره اش ننشسته باشد. آسایش و رفاه واقعی از آنِ آخرت است و انسان ها باید درصدد به دست آوردن آن باشند و هیچ گاه فریفته این دنیای پوشیده از رنج و نابودی نگردند. بسیاری از رنج ها زاییده دست بشر است؛ یعنی رنج هایی وجود دارد که قابل اجتناب اند، ولی انسان ها با اختیار خود مقدمات آنها را فراهم می‌آورند، اما پاره ای از رنج ها، اقتضای ذاتی، تکوینی و طبیعی این جهانند؛ مانند پیری. باید توجه داشت که رنج‌ها و سختی‌ها برای آزمایش انسان ها و به تبع آن تکامل و تقویت آنها ظاهر می‌شوند.