دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

راهکار خروج از تحت سلطه شیطان ( سلوک عاشقانه )

یکی از مهمات آداب استعاذه (پناه بردن به خدا از شر شیطان رانده شده) خلوص است.
راهکار خروج از تحت سلطه شیطان ( سلوک عاشقانه )
راهکار خروج از تحت سلطه شیطان ( سلوک عاشقانه )

یکی از مهمات آداب استعاذه (پناه بردن به خدا از شر شیطان رانده شده) خلوص است. چنانچه خدای تعالی از شیطان نقل فرماید که گفت: «فبعزتک لاغوینهم اجمعین الاعبادک منهم المخلصین» به عزتت سوگند که همگی آنان را گمراه خواهم کرد، مگر آن بندگانت را که خالص برای تو شده اند.

(ص -83-82) و این اخلاص به حسب آنچه از آیه شریفه ظاهر شود، بالاتر از اخلاص عملی است، چه عملی جوانحی یا جوارحی زیرا که به صیغه مفعول است و اگر منظور اخلاص اعمالی بود به صیغه فاعل تعبیر می شد.

پس مقصود از این اخلاص، خالص شدن هویت انسانیه به جمیع شوون غیبیه و ظاهریه است که اخلاص عملی از رشحات آن است، گرچه در ابتدا سلوک برای عامه این حقیقت و لطیفه الهیه حاصل نشود مگر به شدت ریاضات عملیه و خصوصا قلبیه که اصل آن است، چنانچه اشاره به آن است در حدیث مشهور که می فرماید: «من اخلص لله اربعین صباحاً جرت ینابیع الحکمه من قلبه علی لسانه» کسی که چهل صبح (به مقدار تخمیر طینت آدم که چهل صباح بوده و رابطه این دو هم پیش اهل معرفت و اصحاب قلوب معلوم است) خود را برای خدا خالص کند و عملهای قلبی و قالبی اش را خالص برای حق کند، قلبش الهی شود و قلب الهی جز چشمه های حکمت نزاید، پس زبانش نیز که بزرگ ترین ترجمان قلب است ناطق به حکمت شود. پس در اول امر اخلاص عمل باعث خلوص قلب شود و چون قلب خالص شد انوار جلال و جمال که به تخمیر الهی در طینت آدمی ودیعه بود در مرآت قلب ظاهر شود و جلوه کند و از باطن قلب به ظاهر ملک بدن سرایت کند.

بالجمله آن خلوص که موجب خروج از تحت سلطنت شیطانیه است، خالص شدن هویت روح و باطن قلب است برای خدای تعالی و اشاره به این مرتبه از خلوص است. کلام حضرت امیرالمومنین(ع) در مناجات شعبانیه «الهی هب لی کمال الانقطاع الیک» بارالها به من عنایتی فرما که کاملابه سوی تو منقطع شوم. و چون قلب به این مرتبه از اخلاص رسد و از ما سوی بکلی منقطع شود و در مملکت وجود او به جز حق راه نداشته باشد، شیطان را که از غیر راه حق بر انسان راه یابد بر او راه نباشد و حق تعالی او را به پناه خود بپذیرد، در حصن حصین الوهیت واقع شود. چنانچه فرماید: «کلمه لااله الاالله حصنی فمن دخل حصنی امن من عذابی» کلمه لااله الاالله قلعه من است و هر کس به قلعه من درآید از عذاب من در امان است. دخول درحصن «لااله الاالله» را مراتبی است، چنانچه ایمنی از عذاب را نیز مراتبی است پس کسی که به باطن و ظاهر و قلب و قالب در حصن حق واقع شود و به پناه او برود از جمیع مراتب عذاب که عذاب احتجاب از جمال حق و فراق از وصال محبوب بالاترین آنها است ایمن شود1.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

 فرازی از خطبه های نهج البلاغه در باب توحید

فرازی از خطبه های نهج البلاغه در باب توحید

هر چه به ذات شناخته باشد ساخته است و هرچه به خود بر پا نباشد ديگرى اش پرداخته. سازنده است نه با به كار بردن افزار. هر چيز را به اندازه پديد آرد، نه با انديشيدن در كيفيت و مقدار. بى نياز است بى آنكه از چيزى سود برد. با زمان ها همراه نيست و دست افزارها او را يارى ندهد.
 خداشناسی در نهج البلاغه

خداشناسی در نهج البلاغه

پیشوایان دینی، همواره ما را از اندیشیدن در ذات خداوند بزرگ منع کرده اند؛ چرا که عظمت بی پایان حضرت حق، فراتر از آن است که عقل محدود و نارسای بشری به درک و شناخت او دست یابد. در بخشی از کلام امام علی علیه السلام آمده است: «اگر وهم و خیال انسان ها، بخواهد برای درک اندازه قدرت خدا تلاش کند و افکار بلند و دور از وسوسه های دانشمندان، بخواهد ژرفای غیب ملکوتش را در نوردد و قلب های سراسر عشق عاشقان، برای درک کیفیّت صفات او کوشش نماید .
 توحید و خداگرایی‏ در نهج البلاغه

توحید و خداگرایی‏ در نهج البلاغه

البته این‏گونه نیست که خداوند با وجود امکان اشراف انسان بر صفاتش او را بازداشته، بلکه روشن است که شناخت جامع موجود نامحدود از سوى یک موجودِ محدود محال است. قدرت او بر اشراف‏بخشیدن به‏انسان در شناخت خود، به این امرِ محال تعلق نمى‏گیرد؛ زیرا غیرخدا همه‏چیز محدودیت دارد و نامحدودکردن محدود ذاتاً محال است.
 توحید در نگاه امام علی (علیه السلام)

توحید در نگاه امام علی (علیه السلام)

بعضی متفکران بر این باورند که در قرآن بر اثبات وجود آفریدگار آیـاتـی ذکـر شده است که روشن ترین آن ها را آیه ذیل است: (افی الـلـه شک فاطر السموات والارض5؛ مگر درباره خدای متعال که خالق آسمان ها و زمین است، شکی هست؟
 توحید از دیدگاه قرآن و نهج البلاغهʁ)

توحید از دیدگاه قرآن و نهج البلاغه(1)

با توجه به این نکته، باید ببینیم که قرآن کریم برای عقائد و معارف مطرح شده از جانب خودش چه دلائلی را مطرح کرده است ؟ و با وجود این شیوه که قرآن از همه گروه ها برهان ودلیل می طلبد، آیا ممکن است که خودش برای مطالب خود دلیل نیاورد؟ و آیا جا دارد که ما برای معارف اسلام، از جای دیگر طلب دلیل کنیم ؟
Powered by TayaCMS