دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

ترجیح لذات روحی بر لذات جسمی

اپیکور از جمله کسانی است که از مکتب لذت گرایی دفاع می‌کند و برخلاف آریستیپوس کوشیده است تا تقریر عمیق‌تر و دقیق‌تری از لذت‌گرایی ارائه دهد.
ترجیح لذات روحی بر لذات جسمی
ترجیح لذات روحی بر لذات جسمی
نویسنده: حسین راضی

اپیکور از جمله کسانی است که از مکتب لذت گرایی دفاع می‌کند و برخلاف آریستیپوس کوشیده است تا تقریر عمیق‌تر و دقیق‌تری از لذت‌گرایی ارائه دهد.

اپیکور معتقد است که انسان حکیم بهره مندی از لذتهای معنوی را بر استفاده از لذایذ و تمتعات مادی ترجیح می‌دهد. زیرا اولا؛ ادراک خوشی‌ها و لذتهای روحانی آسانتر از ادراک لذتهای جسمانی است. ثانیا: بهره‌مندی از لذتهای معنوی در همه وقت و همه جا ممکن است؛ چون اسباب آن در وجود آدمیان فراهم است. به تعبیر دیگر، در لذت روحانی علاوه بر لذت حال از خاطره لذت گذشته و امید به لذت آینده نیز می‌توانیم بهره ببریم؛ در حالی که خوشی جسمانی محدود به زمان حال است؛ یعنی جسم تنها در همان لحظه‌هایی رنج می‌برد که دردی پیدا کرده باشد. بر این اساس، اپیکور بر این باور بود که لذتهای روحانی از لذایذ جسمانی شریف‌ترند. در مقابل، یادآوری رنجهای گذشته و بویژه نگرانی از رنج‌ها و دردهای آینده که همان ترس باشد هم اکنون ما را به عذاب و درد دچار می‌کند. به همین دلیل بود که از لذتی که به جای آرامش روح و تسکین خاطر، انسان را تحریک و خسته می‌کنند منع می‌کرد.‌

باید توجه داشت که از نظر اپیکور لذت روح چیزی جز تفکر درباره لذتهای جسم نیست. امتیاز و برتری لذتهای روح بر لذتهای جسم این است که ما می‌توانیم به جای اندیشه درباره رنج به تفکر درباره خوشی و لذت بپردازیم. بدین ترتیب دانسته می‌شود که از نظر اپیکور احساس جسمانی، اصالت و اهمیت فراوانی دارد؛ زیرا لذت و الم روحانی نهایتا عبارت است از خرسندی و ناخرسندی درباره احساس جسمانی. به عنوان مثال، بزرگترین الم روحی یعنی ترس اصولا چیزی جز انتظار الم جسمانی آینده نیست (که خود زمینه اصلی، و البته نادرست ترس از مرگ است) و به همین دلیل بود که می‌گفت: «اگر از لذاتی که در چشیدن و مهر ورزیدن و شنیدن و دیدن وجود دارد صرف نظر کنم معنی خیر را نمی‌توانم تصور نمایم» و «سرآغاز و سرچشمه همه خوبیها لذت شکم است، حتی حکمت و فرهنگ را باید راجع به آن دانست». اما هر چند احساسات روحی نهایتا مبتنی بر احساسات جسمانی هستند، در عین حال، احساسات روحی، در مقایسه با آنها عناصر نیرومندتری در کل یک زندگی خوب به حساب می‌آیند. کسی که دارای الم جسمانی ناخواسته‌ای است، می‌تواند با یادآوری لذتهای گذشته و نگاه به لذتهای آینده آن را تسکین دهد. این توانایی و قدرت یادآوری لذتهای گذشته و انتظار لذتهای آینده است که به احساس ذهنی، قدرت بزرگتری اعطا کرده است. اما اگر از این احساس ذهنی به خوبی استفاده نکنیم و آن را نابجا به کار بگیریم، مانند کسانی که از این قدرت ذهنی خود برای ترس از عذابهای ابدی و جاودانه پس از مرگ استفاده می‌کنند در آن صورت همین توانایی به شری بزرگتر از الم‌های جسمانی تبدیل خواهد شد.

مقاله

نویسنده حسین راضی

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

بررسی نقش الگوی تربیتی والدین در تربیت دینی فرزندان

بررسی نقش الگوی تربیتی والدین در تربیت دینی فرزندان

هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش الگوی تربیتی والدین در تربیت دینی فرزندان است. روش پژوهش در محدوده روش‌های توصیفی - پیمایشی و نوع تحقیق، کاربردی است.
پیامد های تربیتی و اخلاقی شکاف دیجیتالی بین نسلی

پیامد های تربیتی و اخلاقی شکاف دیجیتالی بین نسلی

چه عواملی باعث ایجاد شکاف دیجیتالی بین خانواده و فرزندان می‌شود؟ اين شكاف يا گسل يا فاصله‌ای كه بين دو نسل پيش می‌آید از نظر تربيتي چه پيامدها، آسیب‌ها و عوارضی را در بر دارد؟
نسبت جهاني‌شدن و سلامت معنوي؛  چالش‌ها، فرصت‌ها و ملاحظات عملي براي نظام تربيتي اسلام

نسبت جهاني‌شدن و سلامت معنوي؛ چالش‌ها، فرصت‌ها و ملاحظات عملي براي نظام تربيتي اسلام

پژوهش حاضر به‌ دنبال تبيين «نسبت‌جهاني‌شدن و سلامت معنوي؛ چالش‌ها، فرصت‌ها و ملاحظات عملي براي نظام تربيتي اسلامي» بوده و با توجه به عنوان و سؤال‌هاي مطروحه، پژوهش به شيوه توصيفي و از نوع تحليلِ اسنادي انجام شده است.
آسیب‌شناسی روش تدریس درس تعلیم و تربیت اسلامی

آسیب‌شناسی روش تدریس درس تعلیم و تربیت اسلامی

پژوهش حاضر با هدف شناسایی آسیب‌های روش تدریس درس تعلیم و تربیت اسلامی در مقاطع کارشناسی‌ارشد دانشگاه‌های تهران، صورت گرفته است.
چالش عمده در تربیت الگویی (تقلید کورکورانه)  و راه برون‏‌رفت از آن

چالش عمده در تربیت الگویی (تقلید کورکورانه) و راه برون‏‌رفت از آن

این مقاله ضمن تبیین تربیت الگویی، چالش عمدۀ آن را در دور ماندن از فرهنگ تحقیق و تفکّر و در نهایت روی آوردن به مسئله مریدپروری جستجو کرده و راه برون‌رفت از این چالش را در ترویج الگوی تربیت عقلانی دانسته است.
Powered by TayaCMS