دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

اصحاب یمین

No image
اصحاب یمین

كلمات كليدي : قرآن پژوهي، تاريخ قرآن، اصحاب يمين، نامۀ اعمال، دست راست، قيامت، پاداش، فضائل

نویسنده : كاظم احمدزاده

"أصحاب" جمع صاحب و به معنی ملازم است و اصحاب یمین؛ یعنی سعادتمندان و اهل میمنت و بر این معنی همان سخن متعارف مردم عرب زبان است که یمین را به سعادت و شِمال را به شومی و بدیمنی تعبیر می‌کنند.[1] اصحاب یمین، مؤمنان درست کار در دنیا و دریافت کنندگان نامۀ عمل با دست راست در قیامت‌اند.[2]

تعبیرهای قرآن از اصحاب یمین:

1- أصحاب الیمین (واقعه/90)

2- أصحاب المیمنة (بلد/ 18)، کلمۀ میمنة از مادۀ «یمن» مقابل «شوم» است و معنایی برخلاف آن دارد یعنی أصحاب و دارندگان یمن و سعادت و در مقابل آنان أصحاب المشئمة (بلد/ 19) هستند که اصحاب و دارندگان شقاوت و شئامتند.[3]

3- کسی که نامۀ اعمالش به دست راستش داده شود:

«مَن أُوتی کِتابَهُ بیَمینِه » (انشقاق/7)

ویژگیهای أصحاب یمین در آخرت:

1- داده شدن نامه اعمال به دست راست أصحاب یمین:

«یَومَ نَدْعُوا کُلَّ اُناسٍ بإمامِهِمْ فَمَنْ اوتِیَ کِتابَهُ بِیَمینِهِ فَاُولئکَ یَقرَئونَ کِتابَهُمْ و لا یُظْلمُونَ فَتیلاً »

«(به یاد آورید) روزی را که هر گروهی را با پیشوایشان می‌خوانیم، کسانی که نامۀ عملشان به دست راستشان داده شود آن را (با شادی و سرور) می‌خوانند و بقدر رشتۀ شکاف هستۀ خرمایی به آنان ستم نمی‌شود.»

2- بازگشت شادمانۀ اصحاب یمین به سوی اهل خویش در قیامت پس ازحسابرسی آسان:

«فَأمّا مَنْ اُوتِیَ کِتابَهُ بِیَمینه فَسوفَ یُحاسَبُ حِساباً یَسیراً وَ یَنقَلِبُ إلی أهْله مسروراً » (انشقاق/ 7 و 8)

«پس کسی که نامۀ اعمالش به دست راستش داده شود بزودی حساب آسانی برای او می‌شود و خوشحال به اهل و خانواده‌اش باز می‌گردد »

پاداش أصحاب یمین:[4]

1- زندگی رضایت بخش:

«فَأمّا مَنْ اُوتِیَ کِتابَهُ بِیَمینِه...فَهُوَ فی عیشةٍ راضیةٍ » (حامة 19-21)

«پس آن که کارنامۀ او به دست راستش داده شود او در زندگانی پسندیده باشد »

2- بهشت عالی مرتبه:

«فی جنّةٍ عالیةٍ » (حاقه / 22)

«در بهشتی عالی »

3- غذای گوارا:

خوردنی و آشامیدنی گوارا و بدون آزار در بهشت، پاداش اعمال نیک دنیوی اصحاب یمین:

«کُلُوا و اشْرَبُوا هَنیئاً بِما اَسلَفتُم فی الاَیّامِ الخالیةِ » (حاقة/ 24)

«بخورید و بیاشامید، نوش و گوارا به پاداش آنچه در روزگار گذشته پیش فرستادید »

4- در دسترس بودن میوه‌های بهشتی برای اصحاب یمین:

«فی جَنّةٍ عالیةٍ، قُطُوفُها دانیةٌ »(حاقه/ 22 و 23)

«در بهشتی عالی که میوه‌هایش در دسترس است »

أصحاب یمین در هنگام مرگ:

اصحاب هنگامی که در آستانۀ مرگ قرار می‌گیرند، فرشتگان قبض روح،

سلام یارانشان را به آنان می‌رسانند.[5]

«وأمّا إنْ کانَ مِنْ أصحابِ الیَمین فَسَلام لَکَ مِنْ أصحابِ الیَمین » (واقعه/ 90 و 91)

«امّا اگر (محتضر) از اصحاب یمین باشد ( به او گفته می‌شود) سلام بر تو از سوی دوستانت که از أصحاب یمینید »

امام صادق (ع) در ذیل آیات فرموده است:

«هم شیعَتُنا ومُحِبّونا »

«آنان شیعیان و دوستداران ما هستند » [6]

فضائل اصحاب یمین در دنیا:[7]

1- آزاد کردن برده از صفات پسندیده اصحاب یمین:

«فکُّ رَقَبةٍ» (بلد/ 13) «آزاد کردن بنده‌ای »

2- اطعام به یتیم خویشاوند یا به بینوای خاک نشین در روزهای سخت وقحطی از خصوصیات أصحاب یمین:

«أوْ إطعامٌ فی یومٍ ذی مَسْغَبَةٍ، یَتیماً ذا مَقرَبَةٍ أوْ مِسکیناً ذا مَترَبَةٍ» (بلد/ 14 – 16)

«یا غذا دادن در روز گرسنگی، یتیمی از خویشاوندان، یا مستمندی خاک نشین را »

3- ایمان و توجیه به صبر:

«ثمّ کانَ مِنَ الّذینَ آمَنُوا وتَواصَوا بِالصَبْرِ...» (بلد/ 17)

«سپس از کسانی باشند که ایمان آورده و یکدیگر را به شکیبایی توجیه می‌کنند...»

4- توجیه به مهربانی:

«وَ تَواصَوا بالمَرحَمَةٍ» (بلد/ 17)

«یکدیگر را به رحمت توصیه می‌کنند »

5- یقین:

یقین اصحاب یمین به حسابرسی در قیامت پس از دریافت نامه عمل؛

«فَأَمّا مَنْ اُوتِیَ کِتابَهُ بِِیَمینِه فَیَقُولُ هاءُمُ اقْرَئوا کِتابَیهِ إنّی ظَنَنْتُ أنّی مُلافٍ حِسابِیَه»(حاقه/ 19 و 20)

«پس کسی که نامۀ ‌اعمالش را به دست راستش دهند (از شدت شادی و مباهات) زیاد می‌زند که: (ای اهل شر!) نامه اعمال مرا بگیرید و بخوانید! من یقین داشتم که (قیامتی در کار است و) به حساب اعمالم می‌رسم!»

مصونیت اصحاب یمین:

اصحاب یمین از اسارت کردار خویش مصون و از بازخواست الهی در امانند:

«کُلُّ نفسٍ بِما کَسَبَتْ رَهینَةٌ إلّا أصحابَ الیمین» (مدثر/ 38 و 39)

«هر کسی در گرو اعمال خویش است مگر «اصحاب یمین»

مقاله

نویسنده كاظم احمدزاده
جایگاه در درختواره تفسیر قرآن
جایگاه در درختواره علوم قرآن و حدیث - قرآن پژوهی - قصص و تاریخ

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

روش‌هاي نهادينه كردن معاد در تربیت دینی

روش‌هاي نهادينه كردن معاد در تربیت دینی

هدف پژوهش حاضر، بررسی تطبیقی روش تربیتی مبتنی بر محبت، در آموزه‌های دو دین بزرگ اسلام و مسیحیت است. روش پژوهش، توصیفی و از نوع تطبیقی است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهند که...
روش‌های تربیتی و تبلیغی حضرت ابراهیم (ع) در قرآن

روش‌های تربیتی و تبلیغی حضرت ابراهیم (ع) در قرآن

برای ترویج یک پیام و رسالت، نیاز به راه‌های تبلیغی مؤثر و متناسب با مضمون آن پیام و برای ساختن افراد یک جامعه نیاز به روش‌های ناب و کارساز تربیتی.
تقدم ‌‌تزکیه ‌‌بر ‌‌تعلیم

تقدم ‌‌تزکیه ‌‌بر ‌‌تعلیم

تزکیه ‌‌و ‌‌تعلیم ‌‌از ‌‌مفاهیم ‌‌کلیدی ‌‌در ‌‌تعلیم‌ ‌تربیت ‌‌اسلامی ‌‌هستند ‌‌و ‌‌واژگان ‌‌اصیلی ‌‌چون ‌‌مربی ‌‌و ‌‌معلم ‌‌بر ‌‌پایه ‌‌این ‌‌دو ‌‌مفهوم ‌‌اساسی ‌‌معانی ‌‌خود ‌‌را ‌‌باز می‌یابند.‌‌ ‌‌هدف ‌‌از ‌‌پژوهش ‌‌حاضر، ‌‌روشن‌سازی ‌‌تقدم ‌‌تزکیه ‌‌بر ‌‌تعلیم، ‌‌بیان ‌‌برخی ‌‌ویژگی‌‌های ‌‌مربی ‌‌و ‌‌تفاوت‌‌های ‌‌آن ‌‌با ‌‌معلم ‌‌و ‌‌مشخص ‌‌کردن ‌‌انواع ‌‌ویژگی‌‌های ‌‌مربی ‌‌و ‌‌معلم ‌‌بر ‌‌اساس...
بیدارکردن متربی برای نماز از منظر فقه تربیتی

بیدارکردن متربی برای نماز از منظر فقه تربیتی

تربیت اسلامی ساحات مختلفی دارد که تربیت عبادی یکی از مهم‌ترین این ساحات است. یکی از مسائلی که کمابیش والدین و مربیان با آن در فرزند‌پروری مواجه هستند؛ حکمِ شرعیِ بیدار کردنِ فرزندان و متربیان برای نماز است.
بررسی تطبیقی روش تربیتی مبتنی بر محبت در آموزه‌های اسلام و مسیحیت

بررسی تطبیقی روش تربیتی مبتنی بر محبت در آموزه‌های اسلام و مسیحیت

هدف پژوهش حاضر، بررسی تطبیقی روش تربیتی مبتنی بر محبت، در آموزه‌های دو دین بزرگ اسلام و مسیحیت است. روش پژوهش، توصیفی و از نوع تطبیقی است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهند که
Powered by TayaCMS