دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

عمل صالح و خلوص نیت

«من عمل صالحا من ذکر او انثی و هو مومن فلنحیینه حیاه طیبه و لنجزینهم اجرهم باحسن ما کانوا یعملون»
عمل صالح و خلوص نیت
عمل صالح و خلوص نیت
نویسنده: علی مهدوی

«من عمل صالحا من ذکر او انثی و هو مومن فلنحیینه حیاه طیبه و لنجزینهم اجرهم باحسن ما کانوا یعملون»

«هر کس عمل صالح انجام دهد چه مرد باشد چه زن، در حالی که ایمان دارد ما او را زنده می‌کنیم به زندگی پاکیزه و پاداش می‌دهیم آنان را به بهتر از آنچه عمل می‌کنند»(فاطر: 29)

از آیات قرآن کریم استفاده می‌شود که بعد از ایمان به خدا و ایمان به پیامبران و کتب آسمانی و فرشتگان و جهان آخرت، عمل صالح، وسیله تکامل نفس و مایه تقرب انسان به خدا و رسیدن به درجات عالی انسانیت و زندگی پاک و پاکیزه اخروی است. از آیه فوق استفاده می‌شود که برای انسان، غیر حیات دنیا، حیات جدید دیگری که پاک و طیب است می‌تواند به وجود آید و آن حیات تازه نتیجه ایمان و عمل صالح می‌باشد.یکی از نکاتی که در عمل صالح بسیار مهم است در نظر گرفتن آن عمل نسبت به مقتضیات زمان، مکان، شان و توانایی فرد، اهمیت موضوع، اولویت و فوریت عملی نسبت به عمل دیگر است. چه بسا عملی در شرایط معمولی صالح باشد، اما در شرایطی دیگر صالح نباشد. مثلاممکن است نجات انسان یا کمک به مسلمانی، بیش از نماز مستحب که خود عمل صالح است اهمیت پیدا کند. روایتی از امام صادق (ع) نقل شده که مربوط به یکی از عابدان بنی اسرائیل در دوران قبل از اسلام است. آن حضرت می‌فرماید: «در گذشته پیرمرد مقدسی در قوم بنی اسرائیل بود که خدا را عبادت می‌نمود. در یکی از مواقع در حالی که به عبادت مشغول بود، نگاه کرد و دید که دو کودک خروسی را گرفته اند و پر و بال او را می‌کَنند و خروس فریاد می‌زند، ولی این پیرمرد عابد همچنان به عبادت خود ادامه داد و به این امر مهم توجه ننمود و آن دو کودک را از این عمل ناروا منع نکرد، خداوند او را مجازات نمود و به زمین وحی فرستاد که این پیرمرد را در خود فرو ببرد و زمین او را در خود فرو برد»(مجموعه ورام، ج2، ص 80).‌نکته دیگر که در انجام اعمال صالح بسیار مهم است، توجه به خلوص نیت است. بی گمان اساسی ترین شرط عمل صالح، خلوص نیت است. این معنا در حدیث امام صادق (ع) با جمله ای کوتاه بیان شده است: «العمل الخالص الذی لاترید ان یحمدک علیه احد الاالله تعالی؛ عمل خالص آن است که در انجام آن توقع نداشته باشی که احدی غیر خدا تو را سپاس گوید و تحسین و تمجید نماید»(اصول کافی، ج2، ص 16 ). پس اگر کسی در عبادت فقط و فقط متوجه خدا باشد و برای اطاعت امر او عبادت نماید، پروردگار آن عمل خالص را می‌پذیرد و به عمل کننده پاداش می‌دهد. نکته مهمی که باید مورد توجه باشد این است که بجا آوردن عمل خالصانه مشکل است، اما اصل عمل یا خلوص نیت در عمل را در طول ایام زندگانی و تا پایان عمر محافظت نمودن بسیار مشکل تر است. از امام صادق(ع) روایت شده: «باقی نگاهداشتن عمل و ابقای خلوص نیت از خود عمل مشکل‌تر است»(اصول کافی، ج2، ص 16). قرآن کریم می‌فرماید: «من جاء بالحسنه...». این تعبیر در سه آیه به کار رفته است و نشان می‌دهد که آنچه در عمل صالح و حسنات مهم است، بردن این عمل تا آستان حضرت دوست است نه نفس انجام دادن آن. چه بسا انسان بهترین هدیه را برای محبوب خود تهیه کند، اما در بین راه از گزند حوادث محفوظ نماند و به آن آسیب رسد آسیبی که به حسنات وارد می‌شود ریا، منت، اذیت و امثال آن است.

مقاله

نویسنده علی مهدوی

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

روش‌هاي نهادينه كردن معاد در تربیت دینی

روش‌هاي نهادينه كردن معاد در تربیت دینی

هدف پژوهش حاضر، بررسی تطبیقی روش تربیتی مبتنی بر محبت، در آموزه‌های دو دین بزرگ اسلام و مسیحیت است. روش پژوهش، توصیفی و از نوع تطبیقی است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهند که...
روش‌های تربیتی و تبلیغی حضرت ابراهیم (ع) در قرآن

روش‌های تربیتی و تبلیغی حضرت ابراهیم (ع) در قرآن

برای ترویج یک پیام و رسالت، نیاز به راه‌های تبلیغی مؤثر و متناسب با مضمون آن پیام و برای ساختن افراد یک جامعه نیاز به روش‌های ناب و کارساز تربیتی.
تقدم ‌‌تزکیه ‌‌بر ‌‌تعلیم

تقدم ‌‌تزکیه ‌‌بر ‌‌تعلیم

تزکیه ‌‌و ‌‌تعلیم ‌‌از ‌‌مفاهیم ‌‌کلیدی ‌‌در ‌‌تعلیم‌ ‌تربیت ‌‌اسلامی ‌‌هستند ‌‌و ‌‌واژگان ‌‌اصیلی ‌‌چون ‌‌مربی ‌‌و ‌‌معلم ‌‌بر ‌‌پایه ‌‌این ‌‌دو ‌‌مفهوم ‌‌اساسی ‌‌معانی ‌‌خود ‌‌را ‌‌باز می‌یابند.‌‌ ‌‌هدف ‌‌از ‌‌پژوهش ‌‌حاضر، ‌‌روشن‌سازی ‌‌تقدم ‌‌تزکیه ‌‌بر ‌‌تعلیم، ‌‌بیان ‌‌برخی ‌‌ویژگی‌‌های ‌‌مربی ‌‌و ‌‌تفاوت‌‌های ‌‌آن ‌‌با ‌‌معلم ‌‌و ‌‌مشخص ‌‌کردن ‌‌انواع ‌‌ویژگی‌‌های ‌‌مربی ‌‌و ‌‌معلم ‌‌بر ‌‌اساس...
بیدارکردن متربی برای نماز از منظر فقه تربیتی

بیدارکردن متربی برای نماز از منظر فقه تربیتی

تربیت اسلامی ساحات مختلفی دارد که تربیت عبادی یکی از مهم‌ترین این ساحات است. یکی از مسائلی که کمابیش والدین و مربیان با آن در فرزند‌پروری مواجه هستند؛ حکمِ شرعیِ بیدار کردنِ فرزندان و متربیان برای نماز است.
بررسی تطبیقی روش تربیتی مبتنی بر محبت در آموزه‌های اسلام و مسیحیت

بررسی تطبیقی روش تربیتی مبتنی بر محبت در آموزه‌های اسلام و مسیحیت

هدف پژوهش حاضر، بررسی تطبیقی روش تربیتی مبتنی بر محبت، در آموزه‌های دو دین بزرگ اسلام و مسیحیت است. روش پژوهش، توصیفی و از نوع تطبیقی است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهند که
Powered by TayaCMS