خوش خلقی

خوش خلقی

قال علی (ع):«ما اعطی الله سبحانه العبد شیئاً من خیر الدنیا و الآخرۀ الا بحسن خلقه وحسن نیّته»(تصنیف غررالحکم ودرر الکلم/حدیث5366)

ماده خلق(خ ل ق)اگر با خاء مفتوح استعمال شود به معنای صورت ظاهری است و اگر با ضمه خوانده شود به معنای صورت باطنی است مثلا وقتی می گوییم فلانی خَلق و خُلقش نیکو است یعنی ظاهر و باطنی آراسته و زیبا دارد.

بنابراین صورت باطنی (خُلق)انسان مانند صورت ظاهریش دارای هیئت وترکیبی زشت یا زیبا است.[1]

در اسلام همواره بر مسأله خوش خلقی تاکید شده است و همین مسأله یکی از نشانه های شخص مومن شمرده شده است تا جایی که خداوند در قران در مورد پیامبراکرم می فرماید:

«انک لعلی خلق العظیم»[2]

به درستی که تو داراد خلق و خویی بزرگ هستی

خداوند در جای دیگری از قران کریم به خاطر همین خلق و خوی زیبای پیامبر خطاب به تمام مومنین او را الگوی انان قرار داده چنین مفرماید:

«لقد کان لکم فی رسول الله أسوۀ حسنۀ»[3]

به درستی که رسول خدا برای شما الگوی نیکویی است.

راه به دست آوردن اخلاق حسنه و گام زدن در وادی تهذیب این است که انسان خود را وادار به انجام کارهایی کند که ثمره و نتیجه حسن اخلاق است مثلا شخص متکبر جامه‌ی تواضع بپوشد و یا کسی که دائم به عیب‌گویی دیگران مشغول است سعی کند از دیگران تعریف کند و آنقدر این کار را ادامه دهد تا به صورت خلق و خوی در آید تا خُلق اوّلی خود را کم کم از دست دهد.[4] و در راه تهذیب نفس، پیامبر وائمه معصومین را الگوی خود قرار دهد و از آنها استمداد جوید.

پی نوشت:
• [1] - سید عبد الله شبر ، اخلاق شبر، ترجمه محمد رضا جباران، قم، انتشارات هجرت،چاپ پنجم،1379هش، ص31
• [2] - قلم/ 4
• [3] - احزاب/ 21
• [4] - اخلاق شبّر، ص 37