حالات عارفان

حالات عارفان[1]

قال الصادق(ع):«نَجْوی العارفین تَدور علی ثلاثة اُصول: الخوف ، و الرّجا ، والحب» (بحارالانوار،67/ 22)

بیم شاخه علم است و امید شاخه‌ی یقین است و حب شاخه‌ی معرفت و عرفان؛ نشان بیم گریختن است و نشان امید طلب است و نشان حب آن است که در ایثار آنچه را که دوست دارد دریغ نورزد.

پس چون علم در سینه مؤمن تحقق یابد، ترس پدید آید و چون خوف درست آید، گریز از غیر خدا پیش آید و چون کسی بگریزد ، نجات یابد و چون نور یقین بر قلب تابیدن گیرد، فضل الهی مشاهده شود و چون یقین در او رسوخ کند، امید پدید آید و چون شیرینی امید بچشد، درطلب آن شود.

چون به طلب برخیزد، ‌گم شده خویش را بیابد و چون نور معرفت تجلی یابد، نسیم محبت و عشق در قلب وزیدن گیرد و چون نسیم محبت وزیدن گرفت، وانسان در سایه محبوب انس یابد و او را بر ماسوایش ترجیح دهد و به اوامرش مبادرت و ازنواهی‌اش اجتناب ورزد آن دو را بر هرچیزی مقدم بدارد. هر گاه با رعایت اوامر و نواهی محبوب بر خوان انس او نشیند‌، به روح مناجات قربش، و‌اصل خواهد گشت.

این اصول سه گانه مانند: حرم‌، مسجد و کعبه است که اگر کسی داخل حرم شود‌، از خلق ایمنی یابد و چون داخل در مسجد شود و بر اندام او از آلودگی به گناه، ایمن باشد و اگر داخل کعبه شود‌، قلبش از اشتغال به چیزی جز ذکر خدای تعالی در امان ماند.

پس ای مومن! چنانچه در حالی هستی که اگر در آن حالت بمیری‌، با رضایت خاطر، خواهی مرد‌.

بر توفیق و حفظ الهی شاکر باش؛ و اگر چنین نیستی، خویش را به حالتی نیک و درست انتقال ده و برعمری که در غفلت گذرانده‌ای پشیمان شو و در تطهیر ظاهرت از گناهان و پالایش باطنت از عیوب و کاستی‌ها از خدای تعالی مدد بجوی و قلبت را از دام غفلت برَهان و آتش شهوت را در خرمن نفست خاموش نما.

پی نوشت:
• [1] .عزیزی، عباس؛ رهنمودهای امام صادق (ع)، قم، نبوغ، 1379، دوم، ص 12