عرفات، سرزمین شناخت هاو پرواز اندیشه ها

عرفات، سرزمین شناخت هاو پرواز اندیشه ها

در مناسک حج چنین دستور داده شده که حاجی پس از انجام عمره در مکه احرام می بندد و از آنجا به سوی سرزمین عرفات که در شمال مکه حدود 24 کیلومتری آن واقع شده کوچ می کند تا فاصله بین ظهر روز عرفه، روز نهم ذی الحجه تا مغرب آن روز در آنجا باشد، ولی آنچه رکن حج به حساب می آید مقداری درنگ در بین ظهر تا مغرب روز نهم ذیحجه است.

واژه «عرفات» در اصطلاح ادبی جمع عرفه است و عرفه به معنای شناخت است. این که به آن سرزمین عرفات می گویند ازاین روست که آنجا بیابان شناخت هاست. از کنار کعبه با احرام به سوی سرزمین عرفات حرکت می کنیم تا در آنجا هم خدا را بشناسیم هم خود را، هم شیطان و هم دیگران را بشناسیم و هم عوامل نفوذ شیطان را، نخست باید شیطان را خوب بشناسید تا او را به خوبی از خود طرد کنید و سپس خدا را بشناسید تا او را در روح و روان خود بی شائبه اثبات کنید.

موقعیت خود را بشناسید تا توحید و نفی شرک را در سراسر وجودتان جای دهید. زیرا که عبادت بدون شناخت، نور و نشاطی ندارد. عبادت بی روح نه تنها مفید نیست بلکه در بسیاری از موارد، گمراه کننده است و بر همین اساس در روایات آمده که امام صادق(ع) می فرماید: «اندیشیدن یک ساعت بهتر از عبادت یک سال (بدون فکر و شناخت) است».

یکی از شاخه های شناخت، خودشناسی است. حاجی در عرفات به «خود» متوجه می شود. حال و وضع کارهای خود را محاسبه می کند تا اگر خطایی در خود دید توبه حقیقی کند. در عرفات در پیشگاه رب العالمین به گناهانش اعتراف می کند، تصمیم می گیرد دیگر گناه نکند و خود را از شیطان و شیطنت ها دور نگه دارد.

به این ترتیب شناخت نظری و عملی خود را در صحرای عرفات تکمیل می نماید و با قرائت دعای معروف عرفه به معرفتی بی نظیر دست می یابد. عرفات در برنامه های حج همچون روح حج است و آن قدر مهم است که امام صادق(ع) وقوف در عرفه را حج اکبر خوانده است و کسی که عرفه را درک کند حج را درک کرده است. بنابراین موضوع شناخت، نقش اساسی در تحقق حج ابراهیمی و محمدی(ص) دارد.