دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

مجمع همه خيرات زندگی

اميرالمؤمنين علي(ع) فرمود: همه خيرها در سه چيز فراهم شده است: نگاه كردن؛ سکوت و سخن گفتن.
مجمع همه خيرات زندگی
مجمع همه خيرات زندگی

جرعه های معرفت - شرح حديث معصومين (ع) در كلام رهبر انقلاب

عَن الصادقِ جعفرِ بنِ محمدٍ عن اَبيهِ عَن آبائِهِ (عليهم السلام) اَنَّ اميرالمؤمنين (عليه السلام) قالْ: جُمِعَ الْخَيْرُ کُلُّهُ فِي ثَلَاثِ خِصَالٍ :النَّظَرِ وَ السُّكُوتِ وَ الْكَلَامِ، فَكُلُّ نَظَرٍ لَيْسَ فِيهِ اعْتِبَارٌ فَهُوَ سَهْوٌ وَ كُلُّ سُكُوتٍ لَيْسَ فِيهِ فِكْرَهٌ فَهُوَ غَفْلَهٌ وَ كُلُّ كَلَامٍ لَيْسَ فِيهِ ذِكْرٌ فَهُوَ لَغْوٌ فَطُوبَي لِمَنْ كَانَ نَظَرُهُ عَبَراً وَ سُكُوتُهُ فِكْراً وَ كَلَامُهُ ذِكْراً وَ بَكَي عَلَي خَطِيئَتِهِ وَ اَمِنَ النَّاسُ شَرَّهُ.(1)

اميرالمؤمنين علي(ع) فرمود: همه خيرها در سه چيز فراهم شده است: نگاه كردن؛ سکوت و سخن گفتن. پس هر نگاهي كه عبرت انگيز نباشد، خطا است؛ و هر سکوتي كه بي تفكر باشد، غفلت است؛ و هر سخني كه خدا را به ياد نياورد، بيهوده است. خوشا به حال آن كه نگاهش عبرت و سکوتش فكر و سخنش ذكر باشد و بر گناه خود بگريد و مردم از شرّش در امان باشند.

اين سه چيز را اگر بتوان تأمين کرد، همه خيرات، مستقيم و غيرمستقيم در اينها وارد و داخل هستند.

النَّظَرِ وَ السُّکُوتِ وَ الْکَلَامِ، يکي نظر و نگريستن، دوم سکوت و سوم کلام.

فَکُلُّ نَظَرٍ لَيْسَ فِيهِ اعْتِبَارٌ فَهُوَ سَهْوٌ، فرمود هر نگاه کردني که در آن عبرت گرفتن نباشد، اعتبار نباشد، اين سهو است؛ هيچ فايده اي ندارد.

وَ کُلُّ سُکُوتٍ لَيْسَ فِيهِ فِکْرَهٌ فَهُوَ غَفْلَهٌ، سکوت هم جزو کارهاي متعارف و رفتار انسان است؛ [مي فرمايد] هر سکوتي که در آن فکري نيست اين غفلت است.

وَ کُلُّ کَلَامٍ لَيْسَ فِيهِ ذِکْرٌ فهُوَ لَغْوٌ، مي فرمايد هر کلامي که در آن ذکر نيست، ياد نيست، توجه نيست - حالا يا به طور مطلق يا توجه الی الله - اين کلام لغو است.

فَطُوبَي لِمَنْ کَانَ نَظَرُهُ عِبَراً وَ سُکُوتُهُ فِکْراً وَ کَلَامُهُ ذِکْراً [پس خوشا به حال کسي که نگاهش مايه عبرت است و سکوتش مايه انديشه و سخن گفتنش يادآوري و ذکر است]، آن وقت انساني که اين سه خصوصيت را دارد؛ وَ بَکَي عَلَي خَطِيئَتِهِ، بر گناهان و خطاهاي خود بگريد؛ يعني اين [گريه کردن] نتيجه همين توجهات است.

هنگامي که ما ساکتيم فکر مي کنيم، وقتي حرف مي زنيم تذکر در آن است، وقتي نگاه مي کنيم با سنجش [همراه است]، آن وقت يکي از چيزهايي که مورد نگاه ما است، خود ما و رفتارهاي خودمان است، خطاهاي خودمان را پيدا مي کنيم. مشکل ماها اين است که اشتباهات و خطاهاي خودمان را نمي فهميم و نمي بينيم. وقتي فهميديم آن وقت عظمت کار را مشاهده مي کنيم و اگر اهل دل باشيم بر خطاهاي خودمان گريه مي کنيم.

وَ اَمِنَ النَّاسُ شَرَّه، [و مردم از شرّ او در امان باشند].

۱) الامالي شيخ صدوق، ص ۸۰.

شرح حديث در ابتدای درس خارج، 26/2/94.

*پايگاه اطلاع رسانی دفتر حفظ و نشر آثار رهبر معظم انقلاب

روزنامه كيهان، شماره 21730 به تاريخ 2/7/96، صفحه 6 (معارف)

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

پیشرفت علمی (Scientific progress)

کار نظریه پیشرفت علمی فقط این نیست که به تشریح و توصیف نمونه‌ها و الگوهایی بپردازد که علم به واقع از آنها پیروی کرده است، بلکه باید ارزش‌ها یا اهدافی را مشخص سازد که بتوانیم آنها را به عنوان شاخص‌هایی برای تعیین "علم خوب" به کار گیریم. علاوه بر این، به سبب همین پیشرفت علمی است که جامعه‌ی علمی به کار خویش افتخار می‌ورزد و خود را نمونه‌ی بی‌رقیب عقلانیت نهادینه شده می‌داند.
تقلید معقول با شعور شهروندی تعارضی ندارد-قسمت اول

تقلید معقول با شعور شهروندی تعارضی ندارد-قسمت اول

پرسش‌های بنیادین انسان درباره جهان هستی و چگونگی تفسیر آن، تاریخی به درازای اندیشه بشری دارد.
نقدی براصول و مبانی عرفان کیهانی

نقدی براصول و مبانی عرفان کیهانی

در بخش اول این مطلب نقدهایی بر مبانی و اصول عرفان کیهانی شامل ناممکن بودن عبادت خداوند و همچنین عدم امکان شناخت خدا و عشق و محبت به خداوند مطرح شد.
نقدی بر مبانی واصول نظری عرفان کیهانی

نقدی بر مبانی واصول نظری عرفان کیهانی

یکی از مباحثی که درحوزه فکر و اندیشه درجامعه کنونی ما مطرح است، بحث ظهور و بروز جریان‌های شبه عرفان یا عرفان‌های کاذب و یا عرفان‌های منهای خدا و شریعت است.
علم و ادراک و نحوه تشکیل آن

علم و ادراک و نحوه تشکیل آن

این مقاله با قبول موجودات جهان به عنوان موجودات عینی و واقعی و با قبول اینکه اشیا در فردیت خویش دارای تشخّص و تعیّن هستند و به عنوان اموری خارجی قلمداد می‌شوند، و همچنین با قبول اینکه آنچه ما ادراک می‌کنیم همانی است که در خارج وجود دارد، به تبیین مراحل ادراک و ایجاد علم می‌پردازد.
Powered by TayaCMS