دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

ابعاد سوءظن

پرسش: سوءظن که یکی از رذایل اخلاقی به حساب می‌آید در چه ابعاد و گستره‌ای تحقق پیدا می‌کند؟
ابعاد سوءظن
ابعاد سوءظن

پرسش: سوءظن که یکی از رذایل اخلاقی به حساب می‌آید در چه ابعاد و گستره‌ای تحقق پیدا می‌کند؟

پاسخ: دربخش‌های قبلی بحث پیرامون «سوءظن» به مفهوم سوءظن از لحاظ لغوی و دیدگاه قرآن در این باره و همچنین اقسام سوءظن و آثار سوءظن به خدا را مورد بررسی قرار دادیم. اینک در بخش پایانی دنباله مطلب پیرامون ابعاد سوءظن را پی می‌گیریم.

1- سوءظن به علم خدا: قرآن کریم در این زمینه در سوره فصلت آیه22 می‌فرماید: گمان می‌کردید که خداوند بسیاری از کار و کردار آنان را نمی‌داند و این گمان شما بود که در حق پروردگارتان می‌پنداشتید که شما را هلاک کرد و از زیانکاران شدید.

2- بدگمانی به یاری خدا در جهاد: قرآن کریم در این رابطه در سوره فتح آیه12 می‌فرماید: حق این است که گمان می‌کردید که پیامبر و مومنان هرگز به سوی خانواده‌هایشان باز نمی‌گردند.

منافقان و افرادی که در دلشان مرض بود و ضعف ایمان داشتند، به یاری رساندن خدا به مجاهدان در جنگ، سوءظن داشتند و قرآن این بدگمانی را سرزنش می‌کند.

3- سوءظن به یاری کردن پیامبر(ص): افرادی که تنها به اسباب طبیعی فکر می‌کنند، در بسیاری از موارد موفقیت حق را غیرممکن می‌دانند، در حالی که این موفقیت‌ها ممکن می‌شود.

در صدر اسلام، بعضی قدرت محدود پیامبر(ص) را با هیمنه عظیم کفر در شبه جزیره عربستان مقایسه می‌کردند و شکست آن حضرت را حتمی می‌دانستند. آنان به عنایت و نصرت خدا به پیامبرش بدگمان بودند. خدای تعالی آنان را این چنین سرزنش می‌کند: هرکس گمان می‌برد که خداوند هرگز او (پیامبر) را در دنیا و آخرت یاری نمی‌کند، ریسمانی به سقف (خانه اش) ببندد ( و به گردن اندازد) پس (آن را) قطع کند. آنگاه بنگرد آیا این تدبیر او مایه خشمش را از بین می‌برد؟

4- بی توجهی به مواخذه الهی: قرآن کریم در سوره انبیاء آیه 87 می‌فرماید: و ذاالنون (صاحب ماهی- یونس) را (یاد کن) که خشمگنانه به راه خود رفت و گمان کرد هرگز بر او تنگ نمی‌گیریم. این آیه به داستان حضرت یونس اشاره دارد که وقتی حضرت یونس(ع) بعد از مدت‌ها تبلیغ نتیجه ای نگرفت، آنان را نفرین کرد. وقتی آثار عذاب ظاهر شد با غضب از قوم خود دور شد، در حالی که قومش وقتی چنین وضعی را دیدند توبه کردند و خداوند آنان را مورد لطف قرار داد. یونس(ع) توجه نکرد که ممکن است آن مردم مورد رحمت خدا قرار گیرند و از قوم خود دور شد. از این رو خداوند متعال او را با عذاب دنیوی خود گرفتار ساخت.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

عالم غیب چیست/ منکران و معتقدان عالم غیب کیستند

عالم غیب چیست/ منکران و معتقدان عالم غیب کیستند

آیت الله جوادی آملی در تفسیر آیه «یؤمنون بالغیب» در سوره بقره، با تشریح مفهوم و اقسام غیب تأکید می‌کند که اگر کسی به اصول کلّی دین که غیب است، مؤمن و معتقد نباشد، کافر است؛ خواه اصلاً غیبی را قبول نداشته باشد، مثل مادیین؛ یا غیبِ فی ‌الجمله را قبول دارند و نه بالجمله را، مثل مشرکین.
قتل انسان بی گناه- آثار اعمال در قرآنʇ)

قتل انسان بی گناه- آثار اعمال در قرآن(7)

در شش قسمت گذشته از سلسله مطالب «آثار اعمال در قرآن مجید» مباحث آثار: گناه، خودپسندی و غرور، مکر و حیله، خوردن مال حرام، دورویی و نفاق و ظلم و ستم مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
ظلم و ستم- آثار اعمال در قرآن ʆ)

ظلم و ستم- آثار اعمال در قرآن (6)

در قسمت‌های اول تا پنجم سلسله مقالات «آثار اعمال در قرآن»، مباحث آثار گناه، آثار خودپسندی و تکبر، آثار مکر و حیله، آثار مال حرام و آثار دورویی و نفاق در زندگی انسانها مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
6خصوصیت متقین در قرآن کریم

6خصوصیت متقین در قرآن کریم

پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله العظمی خامنه‌ای به مناسبت ماه مبارک رمضان اقدام به انتشار مطالبی با عنوان «سی روز، سی‌گفتار قرآنی» برگزیده سخنان رهبر معظم انقلاب کرده است که همه روزه در طول ماه مبارک رمضان منتشر می‌شود.
قرآن در حق چه کسانی «مرده باد» گفته است؟

قرآن در حق چه کسانی «مرده باد» گفته است؟

زنده باد و مرده باد از مصادیق دعا و نفرین است.
Powered by TayaCMS