دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

اخلاق و معنویت؛ فلسفه رسالت پیامبر(ص)‌

بدون تردید از محوری ترین اهداف بعثت و رسالت پیامبر اعظم(ص)اخلاق و معنویت است.
اخلاق و معنویت؛ فلسفه رسالت پیامبر(ص)‌
اخلاق و معنویت؛ فلسفه رسالت پیامبر(ص)‌
نویسنده: رضا جاودان‌

بدون تردید از محوری ترین اهداف بعثت و رسالت پیامبر اعظم(ص)اخلاق و معنویت است. این نکته ای است که آیات و روایات فراوانی به آن اشاره دارد و سرّ آن نیز روشن است زیرا بدون اخلاق و معنویت دینی، نه دین برای مردم مفهومی دارد و نه دنیای آنها سامان می‌یابد. در قرآن کریم آیات مختلفی به این حقیقت اشاره دارد که اخلاق و معنویت و پرورش و تزکیه نفوس از رئوس برنامه های بعثت بوده است. نظیر این آیه شریفه: «هو الذی بعث فی الامیین رسولامنهم یتلو علیهم آیاته و یزکیهم و یعلمهم الکتاب و الحکمه و ان کانوا من قبل لفی ضلال مبین؛ پروردگارتان کسی است که در میان جمعیت درس نخوانده رسولی از خودشان برانگیخت که آیاتش را بر آنها می‌خواند و آنها را تزکیه می‌کند و به آنها کتاب و حکمت می‌آموزد هر چند پیش از آن در گمراهی آشکاری بودند»(جمعه:2).‌

امام علی(ع) در خطبه قاصعه وقتی از دوران کودکی خود که تحت تربیت پیامبر بودند یاد می‌کند می‌فرماید: «یرفع لی فی کل یوم من اخلاقه علما و یامرنی بالاقتداء به» پیغمبر در هر روز یک پرچم از اخلاق خود را برای من برمی افراشت و مرا فرمان می‌داد تا از این اخلاق الگو بگیرم. یعنی هر روز پیامبر یک درس اخلاق را به علی(ع) آموزش می‌دادند.

اخلاق و معنویت نه فقط پایه قوام جامعه و عامل حیات آن است بلکه عامل رشد و بالندگی آن نیز هست. توسعه مقوله جدیدی است که از نیمه دوم قرن بیستم مطرح شده است. توسعه در روزگار گذشته یک تعریفی داشته و در دوره مدرنیته ویژگی های دیگری دارد، در موج سوم توسعه فرامدرن و فرا اطلاعات مطرح می‌شود و نقش انسان، خانواده، فرهنگ، اقتصاد و مسئولیتهای اجتماعی فرهنگی هم تغییر می‌کند. اما توسعه و رشد با رویکرد دینی یک ضرورت راهبردی را در مدیریت توسعه می‌طلبد و این امر باعث سلامت، رفاه اجتماعی و جامعه سالم خواهد شد؛ چرا که توسعه اجتماعی برای رسیدن به جامعه سالم است. لذا توسعه یک مفهوم چند بعدی است که جنبه کیفی و کمی دارد و طبیعتا مفهوم و مقوله رشدیافتگی ملاک توسعه محسوب می‌شود. ‌

توسعه اجتماعی یعنی تلاش آگاهانه، علمی و همگانی آحاد جامعه برای تحقق و تثبیت پدیده رشد یافتگی در همه ابعاد جامعه. به هر حال، هدف غایی توسعه ما رشد در همه ابعاد جامعه بویژه در اخلاق و معنویت است. اینکه در جامعه آسیب های اجتماعی داریم به دلیل عدم رشد کافی بالاخص در اخلاق و معنویت است چون مهمترین هدف نهایی اخلاق و معنویت رسیدن به رشد و کمال است گرچه رشد مطلق افزایش را شامل می‌شود و بیشتر ناظر به جنبه های کمی است ولی کمال به جنبه های معنوی مربوط می‌شود. رشد و توسعه اجتماعی با رویکرد دینی در قرآن کریم به معنای هدایت شدن به راه راست و صحیح آمده است چنانکه در سوره کهف می‌خوانیم: «ربنا آتنا من لدنک رحمه و هیء لنا من امرنا رشدا؛ بارالها تو در حق ما به لطف خاص خود رحمتی عطا فرما و برای ما وسیله رشد و هدایت کامل مهیا ساز». ‌

بنابراین اخلاق و معنویت فلسفه رسالت نبی اکرم (ص) بوده و هر چه جامعه به سمت اخلاق و معنویت گام بردارد به همان نسبت به رشد و توسعه مطلوب خواهد رسید.

مقاله

نویسنده رضا جاودان‌

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

سلفی و سلفی گری

سلفی و سلفی گری

در اصول کافی نقل حدیثی شده است که در آن امام صادق(ع)می‌فرماید: «العالمُ بزمانه لا تهجُمُ علیه اللوابس
وهابیت؛ آمیزه ای از جهل و بدعت

وهابیت؛ آمیزه ای از جهل و بدعت

وهابیت را به معنای واقعی باید بدعتی خطرناک در دین مبین اسلام به شمار آورد؛ این فرقه گمراه از همان اوان پیدایش خود، خشونت، کینه توزی، نفاق و تفرقه افکنی بین پیروان دین آسمانی اسلام را سرلوحه خود قرار داده است.
نقد و بررسی آراء و عقاید وهابیت

نقد و بررسی آراء و عقاید وهابیت

وهابیت که زاییده افکار محمد بن عبد الوهاب است در برهه ای از زمان به تاخت و تاز هایی در حجاز اقدام نمود و ضمن تلاقی با سیاست و سیاسیون یکه تازی هایی در میدان سیاست انجام داد.
نقش استعمار در پیدایش وهابیت

نقش استعمار در پیدایش وهابیت

مقدمه: ((اسلام)) از آغاز پیدایش و ظهور، جهاد و مبارزهئ مستمر علیه قدرتهای ظلم گستر جهان را از اهداف اولیه و بنیادین خود قرار داده و رهایی انسانهای در بند جور و ستم جباران تاریخ و گسستن زنجیرهای اسارت و بردگی و استقرار صلح و آزادی را از پی‌آمدهای طبیعی گسترش این جهاد مقدس دانسته است.
فرقه های صوفیه

فرقه های صوفیه

موسس این مکتب حارث بن اسعد محاسبی است. وی از مردم بصره و ساکن بغدا بود و در سال 243 درگذشته است.
Powered by TayaCMS