دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

چگونگی پيدايش حب دنيا

No image
چگونگی پيدايش حب دنيا پرسش:

چه علل و اسبابي موجب مي شود انسان نسبت به دنيا مجذوب شده و محبت آن را در دل خود بپروراند و شيفته آن گردد؟

پاسخ:

    در مباحث اخلاقي و بحث هاي رواني، عوامل و اسبابي براي ايجاد محبت مطرح شده که در اينجا فقط به اهم آنها اشاره مي کنيم:

        1- التذاذ و لذت بردن

    يکي از عوامل ايجاد محبت در انسان، مسئله «التذاذ و لذت بردن» است. انسان از هر چيزي که لذت ببرد، آن را دوست مي دارد، و اين لذت بردن، موجب مي شود که رابطه اي براساس محبت با آن شي برقرار کند، هر چه سطح اين التذاذ بالا باشد، اين محبت نيز در انسان ريشه دارتر و عميق تر مي شود. يعني بالارفتن سطح التذاذ در انسان، موجب عميق‌تر شدن محبت در او مي گردد.

        2- مؤانست و همراهی

    عامل دوم موانست و همراهي است. اگر انسان با موجودي به صورت تنگاتنگ همراه شود، اجتماع و همراهي او با آن موجود، براي مدت طولاني، موجب ايجاد «انس» نسبت به آن مي گردد. اين عامل آن قدر مهم است که برخي مي گويند: ريشه انسان از «انس» است و مؤانست نيز «الفت و محبت» را به همراه دارد. يعني بر اثر مؤانست، با آن شيئ الفت پيدا مي شود و اين انس و الفت نيز محبت نسبت به آن را درپي خواهد داشت. مثلاً حتي اگر کسي يک حيوان در خانه داشته باشد و با آن مؤانست پيدا کند، همين برخورد روزمره، کم کم موجب ايجاد الفت و محبت به آن مي شود.

        3- زيبايی و جمال

    عامل سوم محبت در انسان مسئله «زيبايي» است. يعني چون انسان، زيباپسند است، اگر با يکي از مظاهر آن برخورد داشته باشد، محب آن شده و آن شيئ را دوست مي دارد. مثلاً زيبايي هاي ظاهريه اي که انسان با حواسش ادارک مي کند، مانند زيورآلات زينتي و حتي اگر بدلي هم باشد، نظر آدمي را به خود جلب کرده و انسان از آن خوشش مي آيد و محب آن مي گردد. يعني وقتي يک شيئ به لحاظ زيبايي توجه انسان را به خود جلب کند، انسان کم کم به او ميل پيدا کرده و همين سبب محبت نسبت به آن شيئ مي شود.

    اين سه عامل از عوامل ايجاد محبت در انسان است که درصورت تحقق آن، محبت انسان نسبت به متعلق آن بروز و ظهور پيدا کرده و به مرحله فعليت مي رسد. بنابراين حب دنيا زماني در سلوک فردي و اجتماعي عينيت پيدا مي کند که سطح التذاذات نفساني انسان از نعمات و مواهب دنيوي، از حد اعتدال خارج و به مرحله اعلي برسد. از طرفي همراهي و موانست با دنيا، اکبر هم انسان گردد و در نهايت جمال و زينت هاي دنيوي در منظر انسان جايگاه والايي داشته باشد. در چنين شرايطي محبت دنيا در دل انسان تقويت شده و در نتيجه دنيا درنظر او در جايگاه هدف قرار مي گيرد، و چنين انساني ديگر هيچ مرزي را رعايت نخواهد کرد، نه مرزهاي عقلي و انساني و نه مرزهاي تشريعي و الهي. و اينکه در روايات از قول امام صادق(ع) فرموده اند: «حب الدنيا راس کل خطيئه» محبت دنيا ريشه و راس همه خطاها و مفاسد انسان خواهد بود. (کافي، ج2، ص315) نشات گرفته از همين عوامل است.

    معروف است که امام علي(ع) وارد بيت المال شد درحالي که سکه هاي طلاو نقره مي درخشيد و درهم و دينارها برق مي زد، حضرت خطاب به دنيا فرمود: «غري غيري» برو ديگري را فريب بده! (وسائل الشيعه، ج15، ص109) چراکه مظاهر و جلوات دنيايي، انسان را جذب کرده و روي وابستگي دل انسان به دنيا اثر مي گذارد، و او را فريب مي دهد.

     روزنامه كيهان، شماره 21041 به تاريخ 3/2/94، صفحه 6 (معارف)

مقاله

جمع آوری و تدوین رسول غفارپور

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

واقعیت در فلسفه

No image

انگاره آخر الزمان انسان،‌رسانه

آینده همیشه موضوعى چالشى بوده است که انسان‌ها سعى داشته‌اند با پیش‌بینى آن خود را براى پذیرش آن آماده کرده و بیشترین بهره‌بردارى را از این پیش‌‌بینى ببرند. در دنیایى که از همان ابتدا درگیرى دو جبهه خیر وشر مهمترین موضوع آن بوده و در این میان درهر زمانى یکى از این دو برترى داشته‌اند انسان‌ها سعى دارند تا با دریافت تصویرى از آینده براى ایجاد آن گام بردارند . انسان‌هایى که در طول تاریخ گرفتار رنج و محنت‌هاى فراوانى بوده‌اند همواره امید دارند تا دستى الهى بیرون آید وسرانجام جهان را ختم به خیر کند. در نگاه آ‌نان پیروزى جبهه خیر و حکمفرمایى عدل وعدالت امید همه قشرهاى بشر است...
Powered by TayaCMS