دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

راهکارهای رهایی از غفلت

پرسش: غفلت که یکی از مهم ترین موانع هدایت و تکامل انسان به حساب می آید با چه راهکارهایی می توان از آن رهایی یافت؟
راهکارهای رهایی از غفلت
راهکارهای رهایی از غفلت

پرسش: غفلت که یکی از مهم ترین موانع هدایت و تکامل انسان به حساب می آید با چه راهکارهایی می توان از آن رهایی یافت؟

پاسخ: در بخش نخست پاسخ به این سوال ضمن تاکید بر رهایی از غفلت به عنوان اولین گام در مسیر رشد و تعالی انسان به راهکار تفکر اشاره کردیم. اینک در ادامه دنباله مطلب را پی می‌گیریم.

2- تقویت علم و آگاهی: بدون تردید یکی از عوامل موثر در بیداری انسان، علم، شناخت، معرفت و آگاهی است. هر چه انسان آگاهی خود را افزونی ببخشد توجه او به حقایقی که باید به دنبال آنها باشد بیشتر می شود. به همین جهت قرآن در سوره یونس آیه 89 سفارش می کند به دنبال افرادی که در پی شناخت و معرفت صحیح نیستند حرکت نکنید، زیرا به مسیر غفلت زدگی سوق می دهند: «دعای شما پذیرفته شد. استقامت کنید و از راه و (رسم) کسانی که نمی دانند تبعیت نکنید.»

در روایتی از پیامبر اعظم آمده است: «نوع مع العلم خیرمن الصلاه مع الجهل» خواب با علم بهتر است از نماز باجهل. (میزان الحکمه، ج 6، ص 459) فرد عالم، خوابش نیز هدفمند و از روی تدبیر و برنامه ریزیی است، اما عابد جاهل هرچند عبادت می کند، ممکن است به مفهوم و ارزش و هدف عبادت خود آگاه نباشد.
3- موعظه: موعظه از ریشه «وعظ» به معنای منع همراه با ترساندن و درباب افتعال «اتعاظ» به معنای «تذکر به خیر و مانند آن که دل را نرم کند» آمده است.
    تذکار، بیداری، مبارزه با غفلت، سروکار داشتن با دل و عاطفه، آماده کردن ذهن برای بهره برداری از موجودی خود، باز کردن چشم برای دیدن، به خود آمدن، به برکت موعظه و نتایج آن می باشد. موعظه از راه غفلت زدایی و بیدارسازی به عقل خدمت می کند. از آن جا که موعظه، عضو خانواده حکمت عملی است، باید آثار آن در اعمال متعلم و متعظ ظاهر شود و او را از گناه باز دارد و این به معنای تاثیر موعظه در عقل عملی است.

بنابر‌این، سالک الی الله باید به «یقظه» برسد؛ یعنی بیداری از خواب غفلت و احساس مسئولیت در مقابل این که در این جهان با عظمت بیهوده آفریده نشده و باید خود را اصلاح کند.

4- توجه به عبرت‌ها: یکی از راههایی که قرآن برای بیداری افراد غافل به کار می گیرد، توجه دادن به عبرت‌هاست. قرآن در هفت زمینه با توجه دادن به آمد و رفت شب و روز، آمدن شیر پاک و مفید از میان خون هاو محتویات درون حیوانات، قصص و داستان‌های عبرت آموز گذشتگان، یاری کردن مجاهدان راه حق درعین جمعیت کم و غیره «لقدکان فی قصصهم عبره لاولی الالباب (یوسف -11) در سرگذشت آنان درس عبرتی برای صاحبان اندیشه بود. آری یقظه و بیداری نتیجه عبرت است. که روش عبرت آموزی یکی از روش های بیدارساز و خردپرور تربیتی است.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

نحوه تشکیل جو زمین از دیدگاه مولا علی (ع) در نهج البلاغه

و آبهای ساکن را به مواج سرکش برگردانید تا آنجا که آبها روی هم قرار گرفتند و چون قله های بلند کوهها بالا آمدند امواج تند کف های برآمده از آبها را در هوای باز و فضای گسترده بالا بردند تا جایی که از آن هفت آسمان پدید آمد.آسمان پایین را چون موج مهار شده و آسمان بالا را مانند سقف استوار قرار داد.
مباني فكري، انساني و اجتماعي در نهج البلاغه

مباني فكري، انساني و اجتماعي در نهج البلاغه

به عكس در جوامعي كه انسجام و هستي آنها را بايد پيوند دروني، بدون ارتباط با مبداء و مركز خارجي، تامين و تضمين كند، اولويت با نظام است . تازه آن نظام است كه جا و مكان و موقعيت فرد و جمع را در چهارچوب خود و در قلمرو خود مشخص مي كند . نظام حاكم بر فرد و جمع است و كيفيت و نوع حاكميت نظام بر فرد و بر جمع است كه سرنوشت مساله سابق الذكر، يعني اصالت فرد يا اصالت جمع را مشخص مي كند .
انسان شناسی

انسان شناسی

آنگاه از روحی که آفرید در آن دمید تا به صورت انسانی زنده درآمد، دارای نیروی اندیشه، که وی را به تلاش اندازد، و دارای افکاری که در دیگر موجودات، تصرّف نماید. به انسان اعضاء و جوار حی بخشید، که در خدمت او باشند، و ابزاری عطا فرمود، که آنها را در زندگی بکار گیرد،
انسان شناسی از منظر نهج البلاغه

انسان شناسی از منظر نهج البلاغه

نهج البلاغه یک شاهکار ادبی در تعلیمات اسلامی است که در آن توجه به عزّت و کرامت انسان و سلامت عقل و روان از اهمیت بسزایی برخوردار است. سخنان حکمت آمیز این کتاب که با عقل و اندیشه آدمی سروکار دارند حقایق بسیار متعالی و معانی بسیار ژرفی را در مورد شناخت خدا، انسان، و جهان با فصاحت و بلاغت تمام بیان می کنند و آگاهی های ارزشمندی را در هریک از این زمینه ها ارائه می دهند. خطابه ها احساسات راکد انسان را در جهت ستیز با فساد و تباهی و بی عدالتی بر میانگیزند، و موعظه ها انسان را از خواب غفلت بیدار و خطراتی را که می توانند دل و روان آدمی را ضعیف و بیمار کنند یادآور می شوند.
Powered by TayaCMS