شرط آسمانی شدن دعا

زهرا اجلال

رسیدن دعاها به آسمان آرزوی قلبی همه دعاکنندگان و آنهایی است که دست به سوی معبود بلند کرده اند و جالب آنکه تحقق این آرزو شرطی بسیار ساده دارد.در فرهنگ اهل بیت (علیهم‌السلام) به طبع قرآن راجع به دعا مطالب گوناگونی بیان شده است. دعا امری است از جانب خدا که اجابت آن را ضمانت فرموده است. در فرهنگ اهل بیت (علیهم السلام) یک سری اموری که می‌‌تواند به استجابت دعا کمک کند مطرح شده که یکی از آنها تأکید بر دعای جمعی است.

چگونه صلوات بفرستیم؟

یکی از وظایف و آداب مسلمانی، صلوات فرستادن بر پیامبر(ص) و خاندانش (علیهم‌السلام) است. خداوند در آیه 65 سوره احزاب می فرماید: خداوند و فرشتگانش بر پیامبر صلوات می‌فرستند. ای کسانی که ایمان آورده اید، بر پیامبر صلوات بفرستید و کاملاً تسلیم وی باشید.این آیه به صراحت بر صلوات بر پیامبر(ص) حکم و فرمان داده است. هنگامی که این آیه نازل شد، مؤمنان از چگونگی صلوات بر ایشان پرسیدند و آن حضرت(ص) نحوه آن را بیان کرد و از صلوات ناقص برحذر داشت.از این رو در بسیاری از روایات از صلوات ناقص نهی شده و پیامبر(ص) در تفسیر صلوات ناقص، آن را صلواتی دانسته که بدون ذکر و یادی از خاندان و اهل بیت آن حضرت (علیهم السلام) باشد.پیامبر(ص) دستور داده است تا همواره صلوات کامل فرستاده شود و هرگز میان پیامبر و اهل بیت در صلوات جدایی نیفتد. ایشان بارها فرمودند: هرگز بر من صلوات ابتر (ناقص) نفرستید. یاران عرض کردند: یا رسول‌الله! صلوات ابتر چیست؟ آن حضرت(ص) در پاسخ فرمودند: این که فقط بگویید: اللهم صل علی محمد و دنباله اش را قطع کنید؛ بلکه بگویید؛ اللهم صل علی محمد و آل محمد. (الصواعق المحرقه، ص 44). هجده روایت دیگر هست که بر مشارکت آل‌پیامبر(ص) با ایشان در صلوات دلالت دارند. این روایات را اصحاب سنن و جوامع حدیثی از برخی یاران پیامبر(ص) نقل کرده اند؛ از جمله این افراد می‌توان به ابن عباس، طلحه، ابوسعید خدری، ابوهریره، ابومسعود انصاری، بریده، ابن مسعود کعب بن عجره و علی(ع) اشاره کرد. اما روایات از طریق شیعه، درباره صلوات و چگونگی آن بیش از شمارش است. (المیزان، ج 22، ص 443)

دعایی که حتماً مستجاب است

در فرهنگ اهل بیت (علیهم السلام) بر دعا به یکدیگر تأکید شده است. همچنین در روایات وارد شده است وقتی از خدا دو چیز بخواهید که یکی از آن‌ ها حتماً اجابت می ‌شود دعای دیگری نیز مستجاب خواهد شد.یکی از دعاهایی که حتماً اجابت می ‌شود صلوات بر پیامبر(ص) و اهل بیت علیهم السلام است که خودش دعاست. به همین دلیل تأکید کردند که دعای خود را همراه با صلوات بیان کنید تا خداوند به کرم و لطف خودش آن دعای دیگر را نیز بپذیرد.البته دعا آدابی دارد که در روایات به آن اشاره شده است و شخص باید توجه داشته باشد که با چه کسی سخن می‌گوید و چه خواسته‌ای از خدا می‌طلبد و خواسته‌اش بر خلاف خواسته الهی و در مسیر گمراهی و جهالت نباشد.درود یا به اصطلاح صلوات فرستادن بر پیامبر(ص) و خاندان پاک و مطهر ایشان از تأکیدات قرآن و آموزه های دین بوده و تا جایی اهمیت دارد که از شروط اجابت دعا معرفی شده است.از ابو بصیر نقل شده است که امام صادق (ع) فرمودند: «هنگامى که نام پیامبر(ص) برده مى ‌شود بر او بسیار صلوات بفرستید، زیرا هر کس یک بار بر پیامبر(ص) صلوات بفرستد خداوند هزار بار در هزار صف از فرشتگان بر او درود مى‌ فرستد و هیچ آفریده‌اى باقى نمى‌ماند مگر اینکه بر آن بنده درود مى‌فرستد، زیرا خدا و فرشتگانش بر او درود فرستاده ‌اند، و هیچ کس جز نادان مغرورى که خدا و رسولش از او بیزارند از این ثواب روى نمى‌ گرداند.»همچنین، ابوالبخترى از امام صادق (ع) از پدرانش از رسول خدا(ص) نقل کرده است که فرمودند: «روز قیامت من در کنار میزانم، هر کس گناهانش از حسناتش بیشتر باشد، آن صلوات هایى را که بر من فرستاده است مى‌آورم تا حسناتش را به وسیله آن سنگین کنم.»عبد السّلام بن نعیم مى‌ گوید: به امام صادق (ع) گفتم: من داخل کعبه شدم و دعایى جز صلوات بر پیامبر(ص) به خاطرم نیامد. فرمودند: «کسى داراى فضیلت و ثواب بیشتر از تو از خانه خدا بیرون نیامده است.»و حارث اعور مى ‌گوید: امیر مؤمنان على بن ابى طالب (ع) فرمودند: «هیچ دعایى به آسمان راه ندارد تا اینکه بر محمّد(ص) و خاندانش صلوات فرستاده شود.»صباح بن سیابه مى ‌گوید: امام صادق (ع) به من فرمودند: «آیا دعایى به تو بیاموزم که چهره ‌ات را از آتش دوزخ حفظ کند؟» گفتم: آرى. فرمودند: «پس از سپیده صبح صد مرتبه بگو: «اللّهم صلّ على محمّد و آل محمّد» تا خداوند چهره تو را از آتش دوزخ حفظ کند.»محمد بن فضیل از امام رضا (ع) نقل کرده است که رسول خدا(ص) فرمودند: «هر کس روز جمعه صد بار بر من صلوات بفرستد، خداوند شصت حاجت او را روا مى‌کند.