دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

تاریخچه بشریه

No image
تاریخچه بشریه

نویسنده : محمد محسن مردانی

كلمات كليدي : ابوسهل، بُشريه، معتزله، تاليفات بُشر، شاگردان بُشر

بُشریه

بُشریه عنوانی است که به پیروان ابوسهل بُشربن معتمر هلالى اطلاق می­شود.[1]

ابوسهل اصالتاً از مردم کوفه بود[2] که در آغاز در بصره و از تربیت یافتگان مکتب معتزله بصره بشمار می­آمد ولی معروف به بغدادی می­باشد. از تاریخ تولد وی اطلاع دقیقی در دست نیست ولی مسلما متولد قرن دوم هجری می­باشد. وی مکتب عتزال را از بُشر بن سعید و عثمان زعفرانی که از شاگردان واصل بن عطاء بودند گرفت و به بغداد رفت و مکتب معتزله بغداد را بنیان گذاشت.[3] او در زمان خود به ریاست معتزله نائل گردید.[4] شهرستانى او را افضل علماى معتزله خوانده است. ابوسهل شاعرى توانا هم بوده که برخى کتب کلام و فقه را به نظم درآورد. روش او در شاعرى مسمط[5] و مزدوج[6] بوده است. بُشر متمایل به شیعه بوده است. به همین دلیل در دوره خلافت هارون، به زندان افتاد و در زندان قصیده­اى مشتمل بر چهل هزار بیت سرود و در آن آراء و عقاید مخالفینش را رد نمود. اما در دوره خلافت مأمون، عزیز و مقرب بود. او یکى از امضا کنندگان عهدنامه ولایتعهدى امام رضا علیه السلام می باشد.

بُشر نسبت به ابوهذیل[7] بدگمان بود و او را متهم به نفاق و دوروئى مى­کرد. در بیان صفات او می­گفت: ابوهذیل نادانی را در صورتی که مردم او را دانا بدانند، بیشتر دوست دارد (تا آنکه دانا باشد و مردم او را نادان بخوانند) و پست فطرتی را بیشتر از آن دوست دارد که بزرگوار باشد ولی مردم او را پست شمارند و داشتن درون سخیف[8] را بر منظر سخیف ترجیح می­دهد و او را فردى مى­دانست که جهت خوشایند مردم زندگى مى­کند.

تالیفات بُشر بن معتمر

بُشر علاوه بر اشعاری که سروده و کتابهایی که به نظم درآورده، دارای تألیفاتی نیز هست که از جمله آنها عبارتند از:

کتاب التوحید

کتاب حدوث الأشیاء

کتاب الرد على النحویین

کتاب الحجة فی إثبات نبوة النبی صلى الله علیه و سلم

کتاب الرد على النصارى

کتاب الرد على الیهود

کتاب الرد على الرافضة

کتاب الرد على المرجئة

کتاب الرد على الخوارج

کتاب الرد على أبی الهذیل

کتاب الرد على النظام

کتاب الرد على أبی شمر

کتاب الرد على زیاد الموصلی

کتاب الرد على ضرار

کتاب الرد على أبی خلدة

کتاب الرد على حفص الفرد

کتاب الرد على هشام بن الحکم

کتاب الرد على أصحاب أبی حنیفة

کتاب اجتهاد الرأی

کتاب الحسین بن صبعى

کتاب الرد على الأصم

کتاب قتال علی علیه السلام وطلحة رضی الله عنه

کتاب الرد على الأصم أیضا فی الإمامة

کتاب الرد على المشرکین

لیست دقیق این کتابها را ابن ندیم در الفهرست آورده است.[9]

او در حالی­که سالخوردگی زیادی داشت به بیمارى پیسى بدن مبتلا شد و به سال 210 هجرى از دنیا رفت.[10]

شاگردان ابوسهل

از شاگردان وی می­توان به ابی موسی مدار و بُشر القلانسی و ابی عمران رقاشی و روح العبدی و ابی عبید الله افوه و هاشم ابن ناصح اشاره کرد.[11]

در کتب تاریخی، تاریخ انقضای خاصی برای بُشریه ذکر نگردیده بلکه از فعالیتهای دیگر آنها نیز اطلاعی در دست نمی­باشد.

مقاله

جایگاه در درختواره تاریخچه فرق

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

نبوت در نهج البلاغه

نبوت در نهج البلاغه

همچنين در هدف اين پيام بحث مى كنيم، آيا هدف در اين حادثه چه بود: رفاه زندگى مادي، برداشتن فاصله طبقاتي، بالا بردن سطح انديشمندى و هوشمندي، مخالفت با قدرتها، با توجه به قدرتها؟، اينها سوالهائى ست كه براى شناختن آن حادثه، حادثه اى كه بى گمان يك واقعيت اجتماعى به حساب مى آيد، لازم است و پاسخ به اين سوالها روشنگر آن حادثه خواهد بود.
No image

نبوت شناسی

پزشك امت رسول الله صلى الله عليه و آله طبيب دوار بطبه، قدا حكم مراهمه، و اءحمى مواسمع، يضع ذلك حيث الحاحة اليه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله پزشكى است سيار كه با طب خويش ‍ همواره به گردش مى پردازد و مرهم ها را به خوبى آماده ساخته و به هنگام نياز آنها را به كار مى برد.
ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغهʂ)

ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغه(2)

حضرت در خطبه اى ديگر اين نكته را متذكر مى شوند كه پيامبراكرم صلوات الله عليه در زماني ظهور نمودند كه هيچ پيامبر ديگرى حضور نداشته است." أرسله على حين فترة من الرسل، و طول هجعة من الأمم، و انتفاض من المبرم... ذلك القرآن فاستنطقوه."؛ خداوند پيامبر(ص) را هنگامى فرستاد كه پيامبران حضور نداشتند، و امت ها در خواب غفلت بودند، و رشته هاى دوستى و انسانيت از هم گسسته بود.
ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغهʁ)

ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغه(1)

آنان را در بهترين وديعتگاه به امانت نهاد و در شريف ترين قرارگاه جاي داد. آنان را از اصلاب كريم به رحم هايي پاكيزه منتقل گردانيد. هرگاه يكي از آنان از جهان رخت برمي بست ديگري براي اقامة دين خدا جاي او را مي گرفت. تا كرامت نبوت از سوي خداوند پاك نصيب محمد(ص) گرديد. او را از برترين معادن و عزيزترين سرزمين ها بيرون آورد؛ از درختي كه پيامبرانش را از آن برآورده، و امينان وحي خود را از آن گلچين كرده بود.
No image

بعثت از ديدگاه اميرالمؤمنين علیه السلام

آنان را در بهترين وديعتگاه به امانت نهاد و در شريف ترين قرارگاه جاي داد. آنان را از اصلاب كريم به رحم هايي پاكيزه منتقل گردانيد. هرگاه يكي از آنان از جهان رخت برمي بست ديگري براي اقامة دين خدا جاي او را مي گرفت. تا كرامت نبوت از سوي خداوند پاك نصيب محمد(ص) گرديد. او را از برترين معادن و عزيزترين سرزمين ها بيرون آورد؛ از درختي كه پيامبرانش را از آن برآورده، و امينان وحي خود را از آن گلچين كرده بود.
Powered by TayaCMS