دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

سلوک و شعر

و کتاب‌های شعر، خداوند (جل جلاله) براى تو مهیا فرموده است، که براى کسانى که طالب معرفت آن آثار باشند کفایت می‌کند، پس در آنها نظر کن، و از معانى آنها آنچه را که به سوى خدا و رسول و آنان که مورد رضاى خدا و رسولند دعوت نماید، حفظ کن و یاد بگیر، یعنى آنچه که انسان را به مکارم اخلاق، و سبقت گرفتن به سوى خیرات، و طهارت اصول و عروق و قلوب وادار می‌نماید.
سلوک و شعر
سلوک و شعر

نگارنده: رضی‌الدین سیدبن طاووس(رحمة‌الله‌علیه)

مخاطب: پسر سید بن طاووس

موضوع: سلوک و شعر

و کتاب‌های شعر، خداوند (جل جلاله) براى تو مهیا فرموده است، که براى کسانى که طالب معرفت آن آثار باشند کفایت می‌کند، پس در آنها نظر کن، و از معانى آنها آنچه را که به سوى خدا و رسول و آنان که مورد رضاى خدا و رسولند دعوت نماید، حفظ کن و یاد بگیر، یعنى آنچه که انسان را به مکارم اخلاق، و سبقت گرفتن به سوى خیرات، و طهارت اصول و عروق و قلوب وادار می‌نماید.

و بر حذر باش از تقلید کسانى که خود را عالم دینى دانند و اشعارى سروده که در آنها به مدح و ثناى ملوک و سلاطین پرداخته‌اند؛ زیرا که آنان در خطر بلکه از هلاک ‌شده‌گانند، و اگر توبه نکرده باشند از گفتار و اشعار خود پشیمانند، و در قیامت آرزو کنند که اى کاش‌ گنگ بودیم و این اشعار را نگفته بودیم، و من از آنان که این گونه از اشعار را نوشته و حفظ نموده‌اند تعجب دارم، و حال اینکه سزاوار به مقام علمى ایشان این بود که آنها را محو و نابود و باطل نمایند.

اى فرزندم: آیا در این گونه از اشعار از خدا و رسول و خاصان او مدحى دیده مى‌شود؟

اى فرزندم: آیا نه بینى که در آنها از کسانى که خدا و رسول و خاصان او مذمت و ملامتشان نموده‌اند، و مورد سخط و غصبشان قرار داده‌اند مدح و ثنا نموده‌اند؟

آیا در این کار دورى از خداوند و هتک حرمت او جل جلاله نیست؟ آیا این کار هتک حرمت ائمه طاهرین خود که در هر حال محتاج بایشانند نخواهد بود؟

و اگر خداوند براى تو فتح این باب نماید، و طبع شعر بتو عنایت فرماید از آنچه رضاى خداوند جل جلاله و سلف اطهار تو در آنست تجاوز مکن.[1]

پیام‌ها و نکته‌ها:

1- قلم و زبان سالک برای آن کسی می‌گردد که دلش برای او می‌تپد و مشتاق لقای اوست. از گفتار خود جز به دست آوردن دل محبوب قصدی ندارد.

2- بسیارند شاعرانی که با ابیاتی چند بهشت جاودانه را وارث گشته‌اند و چه بسیار آنان که با استعداد و قوای خدادادی خشم او را برانگیخته‌اند.

گر تو فصیحی همه مناقـــــب او گوی ور تو دبیـــری همه مدایح او خوان

ور تو حکیمی و راه حکمت می‌جوئی سیرت او گیر و خوب مذهب او دان[2]

  • [1] - منبع نامه: برنامه سعادت(ترجمه کشف المحجه لثمرة المهجه)؛ سید محمد باقر شهیدى گلپایگانى‌، تهران، مرتضوی، چاپ اول‌، صص 172 – 173
  • [2] - رودکی سمرقندی

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

نبوت در نهج البلاغه

نبوت در نهج البلاغه

همچنين در هدف اين پيام بحث مى كنيم، آيا هدف در اين حادثه چه بود: رفاه زندگى مادي، برداشتن فاصله طبقاتي، بالا بردن سطح انديشمندى و هوشمندي، مخالفت با قدرتها، با توجه به قدرتها؟، اينها سوالهائى ست كه براى شناختن آن حادثه، حادثه اى كه بى گمان يك واقعيت اجتماعى به حساب مى آيد، لازم است و پاسخ به اين سوالها روشنگر آن حادثه خواهد بود.
No image

نبوت شناسی

پزشك امت رسول الله صلى الله عليه و آله طبيب دوار بطبه، قدا حكم مراهمه، و اءحمى مواسمع، يضع ذلك حيث الحاحة اليه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله پزشكى است سيار كه با طب خويش ‍ همواره به گردش مى پردازد و مرهم ها را به خوبى آماده ساخته و به هنگام نياز آنها را به كار مى برد.
ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغهʂ)

ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغه(2)

حضرت در خطبه اى ديگر اين نكته را متذكر مى شوند كه پيامبراكرم صلوات الله عليه در زماني ظهور نمودند كه هيچ پيامبر ديگرى حضور نداشته است." أرسله على حين فترة من الرسل، و طول هجعة من الأمم، و انتفاض من المبرم... ذلك القرآن فاستنطقوه."؛ خداوند پيامبر(ص) را هنگامى فرستاد كه پيامبران حضور نداشتند، و امت ها در خواب غفلت بودند، و رشته هاى دوستى و انسانيت از هم گسسته بود.
ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغهʁ)

ره آورد بعثت از منظر نهج البلاغه(1)

آنان را در بهترين وديعتگاه به امانت نهاد و در شريف ترين قرارگاه جاي داد. آنان را از اصلاب كريم به رحم هايي پاكيزه منتقل گردانيد. هرگاه يكي از آنان از جهان رخت برمي بست ديگري براي اقامة دين خدا جاي او را مي گرفت. تا كرامت نبوت از سوي خداوند پاك نصيب محمد(ص) گرديد. او را از برترين معادن و عزيزترين سرزمين ها بيرون آورد؛ از درختي كه پيامبرانش را از آن برآورده، و امينان وحي خود را از آن گلچين كرده بود.
No image

بعثت از ديدگاه اميرالمؤمنين علیه السلام

آنان را در بهترين وديعتگاه به امانت نهاد و در شريف ترين قرارگاه جاي داد. آنان را از اصلاب كريم به رحم هايي پاكيزه منتقل گردانيد. هرگاه يكي از آنان از جهان رخت برمي بست ديگري براي اقامة دين خدا جاي او را مي گرفت. تا كرامت نبوت از سوي خداوند پاك نصيب محمد(ص) گرديد. او را از برترين معادن و عزيزترين سرزمين ها بيرون آورد؛ از درختي كه پيامبرانش را از آن برآورده، و امينان وحي خود را از آن گلچين كرده بود.
Powered by TayaCMS