دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

فاعل جبری

No image
فاعل جبری

كلمات كليدي : فاعل جبري، فاعل بالجبر، جبر، اختيار

نویسنده : مهدي افضلي

یکی از اقسام علت فاعلی، فاعل بالجبر یا فاعل جبری است. اقسام فاعل و نام هریک دایر مدار وجود علم و نحوة علم فاعل به فعل و سازگاری یا ناسازگاری فعل با وجود فاعل است. فاعل بالجبر فاعلی است که کارهایش را از روی شعور و آگاهی انجام می‌دهد، ولی انجام فعل از روی اختیار و ارادة فاعل نیست. در مواردی که فاعل مختاری مانند انسان، فعلی را به اجبار و تهدید از سوی کس دیگر انجام می‌دهد، فاعل را بالجبر می‌نامند. انسان در فعل غیر اختیاری علم به فعل دارد و علم او نیز در انجام فعل مدخلیت دارد، اما نه فعل موافق طبع اوست و نه او خود به قصد خویش آن را انتخاب کرده‌ است، بلکه فشار بیرونی او را وادار به این کار کرده است. بسیاری از فلاسفه همانند چنین فعلی را اختیاری نمی‌دانند. ولی برخی از فلاسفه معتقدند تاثیر عامل بیرونی در انجام این کار، آنرا از اختیاری بودن خارج نمی‌کند، زیرا انسان می‌تواند آن فعل را انتخاب نکند و به مفاد تهدید نیروی قاهر تن دهد. سخن فلاسفه مبنی بر غیر اختیاری دانستن فعل وقتی تمام است که فشار به حدی باشد که کاملا اختیار را از فاعل سلب کند، اگر چنین شود، در این صورت صدق عنوان فاعل بر آن نوعی تسامح خواهد بود، زیرا بیشتر به منفعل شبیه است تا فاعل.

مقاله

نویسنده مهدي افضلي

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

استغاثه از دیدگاه وهابیت

از موضوعاتی که در طول تاریخ بین همه مسلمانان رایج بوده،موضوع استغاثه و درخواست حاجت از اولیای الهی است که مورد قبول همه مسلمانان (جز وهابیت) می‌باشد که این عمل را مشروع و جایز می‌دانند در حقیقت انسان با استغاثه نمودن، وجود مقدس پیامبر(ص) و ائمه معصومین (ع) را واسطه فیض قرار می‌دهد...
No image

ابن تیمیه

از جمله کسانی که در طول چند قرن اخیر، مورد توجه وهابیون قرار گرفته و برای او ارزش فراوانی قائل شده‌اند؛احمد بن عبدالحلیم معروف به «ابن تیمیه» است.
No image

حصنی دمشقی و نقد ابن تیمیه

همواره نقد شخصیت‌های علمی مذاهب اسلامی به خصوص علمای اهل سنت تاثیر به سزایی در شناخت فرقه وهابیت و بنیانگذار فکری وی یعنی ابن تیمیه دارد در این مقاله به نظر یکی از علمای مذهب شافعی به نام حصنی دمشقی پیرامون ابن تیمیه و فتاوای وی می‌پردازم.
No image

عبدالعزیزبن باز

یکی از علمای وهابیت که نقش مهمی در احیای تفکٌرات، ابن‌تیمیه و شاگردش ابن قیم جوزیه و محمدبن عبدالوهاب داشته است، عبدالعزیز بن باز است که نزد وهابیان به مفتی اعظم مشهور است برای اینکه بیشتر با او آشنا شویم زندگی‌نامه، فعالیت‌ها، فتواها ‌و تفکرات او را مرور می‌کنیم.
No image

محمد ناصر الدین البانی

یکی از علمای معاصر وهابیٌت که در علوم حدیث در بین وهابیٌان دارای شهرت بسزایی است،‌ شیخ محمد ناصرالدین البانی می‌باشد که مورد احترام خاصٌ آن‌ها می‌باشد...
Powered by TayaCMS