دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

تمسخر

ای کسانی که ایمان آورده‌اید! نباید گروهی از شما گروه دیگر را مسخره کنند، شاید آنها از اینها بهتر باشند.
تمسخر
تمسخر

تمسخر

قال الله تعالی: «یا أیّها الذینَ آمنُوا لایَسخَر قومٌ مِن قومٍ عَسَی أن یَکُونوُا خیراً منهُم» (حجرات/11)

تقلید رفتار و یا کردار و یا صفت و یا نقص و عیب دیگری، برای خنداندن مردم، استهزاء و تمسخر نامیده می‌شود. استهزاء و تمسخر از بیماریهای اخلاقی است که عواقبی چون آزردگی، دشمنی، کینه و انتقام‌جویی را در جامعه به‌دنبال دارد.[1] این رفتار، یکی از رفتارهای بسیار زشتی است که برخی برای بی‌اعتبار کردن دیگران و یا سرگرمی، از آن بهره می‌گیرند. این صفت، در قرآن و روایات، بسیار مورد نکوهش واقع شده است. برخی از افراد به گمان اینکه در این دنیا دارای جایگاه و مقامی هستند، دیگران را مورد تمسخر قرار داده و تحقیر می‌کنند؛ در حالی‌که ممکن است همان فردی را که مسخره کرده‌اند و کوچک شمرده‌اند نزد خداوند محبوبتر باشد. انسان نباید صرفاً با این تصوّر که از دیگران از لحاظ علمی، موقعیّت شغلی، موقعیّت اجتماعی و خانوادگی، از لحاظ ظاهر و یا ... بالاتر است، دیگران را مسخره کند و آنها را کوچک بشمارد. پیامبر اکرم می‌فرمایند:

«لاتَحقِرنّ أحداً مِن المُسلمینَ فإنّ صغیرَهُم عندَ الله کبیرٌ»[2]

هرگز هیچ‌یک از مسلمانان را کوچک مشمار و تحقیر نکن، چه بسا کوچکشان نزد خداوند بزرگ باشد.

کسی که در این دنیا دیگران را مورد تمسخر قرار می‌دهد، باید به این نکته توجه داشته باشد؛ که در روز قیامت مورد ریشخند و تمسخر واقع می‌شود. در روایتی از پیامبر گرامی اسلام(ص) وارد شده که: در روز قیامت بر هر یک از کسانی که در دنیا، دیگران را مورد تمسخر قرار می‌دادند، دری از درهای بهشت باز می‌شود و به او گفته می‌شود: جلو بیا. جلو بیا. هنگامی که او به‌سختی و زحمت جلو می‌آید، آن در بسته می‌شود، سپس در دیگری گشوده و گفته می‌شود: جلو بیا. جلو بیا. او دوباره به سختی و زحمت پیش می‌آید و باز هنگامی که جلوی در می‌رسد، آن در بسته می‌شود و این کار ادامه پیدا می‌کند؛ تا وقتی که دیگر، آن شخص مأیوس شده و پیش نمی‌آید. [3]بنابراین کسی که دیگران را مسخره می‌کند باید به عواقب دنیوی و اخروی کار خود نیز توجه داشته باشد. کسی که دیگران را مسخره می‌کند، علاوه‌بر اینکه موجب رنجش خاطر دیگری می‌شود، خدا را نیز از خود ناخشنود کرده است و سزا و جزای کار خود را در روز قیامت مشاهده خواهد کرد.

    پی نوشت:
  • [1]. مهدوی کنی، محمدرضا؛ نقطه‌های آغاز در اخلاق عملی، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامی، 1372، چاپ دوم، ص286-287.
  • [2]. ورام، ابن‌ابی فراس؛ مجموعه ورام، قم، مکتبه الفقیه، ج1، ص31.
  • [3]. تهرانی، مجتبی؛ اخلاق الهی، تهران، فرهنگ و اندیشه اسلامی، جلد چهارم، بخش یکم، ص296: به نقل از: فیض کاشانی، ملامحسن؛ محجةالبیضاء، ج5، ص237.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

رويكرد اسلامي در بهره گيري از رسانه های پست مدرن  در تربيت ديني

رويكرد اسلامي در بهره گيري از رسانه های پست مدرن در تربيت ديني

در پژوهش حاضر، تبيين رسالت فناوري و رسانه‌ها بر تربيت ديني در فرايند جهاني‌شدن مورد بررسي قرارگرفته است. روش انجام این پژوهش، توصيفي و از نوع تحليل اسنادي بوده...
ارتباط رسانه و تربیت در مصاحبه با سید حمید خندان

ارتباط رسانه و تربیت در مصاحبه با سید حمید خندان

حجت الاسلام والمسلمين سيد حميد ميرخندان، عضو مرکز پژوهش‌هاي اسلامي صدا و سيماي قم، دانشجوي دکتري رشتة فرهنگ و ارتباطات دانشگاه باقرالعلوم(ع)
تلویزیون وتربیت دینی کودکان

تلویزیون وتربیت دینی کودکان

نتايج تحقيق، نشان مي‌دهد که تلويزيون داراي تأثيرات مثبت ومنفي بر کودکان است. در اين رسانه مي‌توان با استفاده از شيوه‌هاي اعطاي بينش، اسوه‌سازي، تلقين والقا، آراستن ظاهر وتزيين کلام در جهت تربيت ديني کودکان گام برداشت. همچنين...
جهانی شدن و بحران مادری

جهانی شدن و بحران مادری

مقاله حاضر با نگاه نقادانه به روند جهانی‌شدن در حوزۀ مادری، به بررسی سه بعد از ابعاد این روند(موقعیت ساختاری، بعد فرهنگی و سیاسی) و عناصر هر یک و ارتباط آنان بر تغییرات نقش مادری در جهان پرداخته است.
آثار تربیتی انیمیشن های غربی بر تربیت کودکان

آثار تربیتی انیمیشن های غربی بر تربیت کودکان

این محتواها که برخاسته از مکاتب فلسفی، همچون اومانیسم، هدونیسم و پست‌مدرنیسم هستند، جهان‌بینی و گرایش‌های کودکان را به صورتی بسیار نرم و تدریجی به‌سوی مکاتب الحادی غرب سوق می‌دهند و زمینه گرایش و انتخاب آنها را در بزرگسالی، نهادینه می‌کنند.
Powered by TayaCMS