دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

غفلت مسئولان از ایجاد مهندسی فرهنگی در جامعه

No image
غفلت مسئولان از ایجاد مهندسی فرهنگی در جامعه
نویسنده: سیدحرمت الله موسوی مقدم
مهندسی، علمی است که در یک فرآیند معین، ابزار را با اهداف هماهنگ و ضمن تضمین نسبی نتیجه، بهره وران را با هزینه کمتر به بازدهی بیشتر می رساند.
مصداق های جهانی در ابعاد گوناگون ثابت کرده است که در هر کجای این کره خاکی که از این علم مفید، به درستی استفاده شده است، بهینه سازی امکانات و توانمند کردن بشریت را به دنبال داشته است گرچه امروزه به غلط چنین تصور می شود که این علم فقط در اجرای طرح های عمرانی، اقتصادی و فنی کاربرد دارد، اما باید بپذیریم که کاربرد این فن، در پروژه های فکری و فرهنگی نیز از اهمیت بسیار بالائی برخوردار است.
واژه مهندسی فرهنگی که در سنوات گذشته مکرر در بیانات مقام معظم رهبری به گوش رسیده است، در صورت توجه متولیان امر، تحول عمیق فرهنگی در جامعه را تضمین می کند.
آری همانطور که در یک کار عمرانی، علوم مهندسی، ما را با نوع بافت زمین، کیفیت مصالح، مقاومت سازه، ظرفیت تحمل طبقات و هزینه های ریالی آشنا می کند، در یک طرح فرهنگی نیز ما را با موقعیت زمانی و مکانی اجرای طرح، اثرپذیری، نوع مخاطبین، نقش ابزار و نیروی انسانی، درصد موفقیت و ضرورت آن آشنا می سازد.
وجود ده ها رشته دانشگاهی در حوزه علم انسانی و تربیت هزاران کارشناس در حوزه و دانشگاه، مؤید ضرورت وجود مهندسی فرهنگی در جامعه است، اما متأسفانه تاکنون به علم مهندسی فرهنگی وقعی نهاده نشده.
در عرف ملی، احداث یک چهار دیواری مسکونی و یا تجاری، مستلزم ارائه طرح توجیهی، تهیه نقشه، تعیین ناظر فنی، کسب مجوز از شهرداری و موافقت نظام مهندسی است تا مقاومت آن در برابر زمین لرزه های احتمالی تضمین شود، اما برای اجرای بزرگترین طرح های فکری و فرهنگی، کمتر مسئولی زحمت مشاوره با کارشناسان مربوطه و محاسبه سود و زیان آن به خود می دهد که در نتیجه این اهمال کاری نامحدود، سالانه ده ها میلیارد ریال از بودجه کشور به نام توسعه فرهنگی هدر می رود و تا به حال احدی به نتایج عینی و زیانبار این اشتباه محرز، فکری نکرده است.
واقعیت این است که غفلت مسئولین امر از اصل مهندسی فرهنگی، تاکنون خسارات سنگینی در ابعاد گوناگون به مملکت وارد آورده است که اگر چاره اندیشی نشود، به بحرانی غیرقابل کنترل تبدیل می شود.
عدم تمرکز در مدیریت کلان فرهنگی، بی توجهی به موقعیت شناسی، عدم استفاده درست از امکانات و اعتبارات در حوزه فرهنگ، موازی کاری دستگاه های اجرائی، بی توجهی به نیازهای ضروری در این عرصه، عدم تنوع در برنامه های فرهنگی، نداشتن یک استراژی مشخص وحتی بی قاعدگی های سیاسی از جمله مهمترین مشکلاتی است که به علت فقدان طرح مهندسی فرهنگی گریبانگیر جامعه ماست.
بکارگیری علم مهندسی فرهنگی به راحتی می تواند از نابسامانی های موجود کاسته و در یک محاسبه دقیق علمی و نظارت مستمر، نتیجه اقدامات را قبل از اجراء، برای مجریان قابل درک کند. بدون شک هر پروژه ای که در قالب هندسه فرهنگی انجام پذیرد، قادر است در مقابل هجمه های ناهمگون مقاومت و به موقع واکنش لازم را از خود نشان دهد.
خدای حکیم با نزول قرآن کریم به عنوان منشور فنی، پیامبران(ص) را در جایگاه مفسران این منشور، ائمه طاهرین(ع) در کسوت مدیران اجرائی و علمای اعلام را به عنوان مبشران قانون، ماندگارترین مهندسی فرهنگی را برای پاسداری از مکتب انسان ساز اسلام طراحی و به بشریت عرضه کرده است.
دین اسلام در پناه این طرح مستحکم از صدر تاکنون صدها زلزله مخوف فرعونی، نمرودی، هابیلی و یزیدی را به سلامت پشت سر نهاده است.
امام خمینی(ره) نیز به عنوان هوشمندترین رهبر دینی عصر خود، با ذکاوت و دوراندیشی منحصر به فرد و بکارگیری آموزه های الهی، با طراحی نوین، ساده ترین الگوی فرهنگی را ترسیم و با پائین ترین هزینه، در میان حیرت قدرت های عالم، سلسله به ظاهر قدرتمند پهلوی را منقرض و حکومت اسلامی را جایگزین آن کرد.
بنای رفیع جمهوری اسلامی ایران، با مدد از اندیشه های فکری و فرهنگی امام راحل تا به حال به تنهائی هزاران موج سهمگین را به عقب رانده و آرزوهای حاکمان ظالم را به یأس تبدیل کرده است.
تئوری دین از نگاه امام خمینی(ره) دقیق ترین محاسبه ای است که قرن بیستم را به ناامن ترین قرن برای غربیان مبدل کرد.
همدلی اجتماعی، انسجام هیئت های مذهبی، شکل دهی هسته های مقاومت اسلامی و تلفیق آن با اکسیر فرهنگ ایثار و شهادت، منطقی ترین روشی بود که حلقه مهندسی فرهنگی حضرت امام(ره) را کامل و بشریت را با معنویت آشنا کرد.
اما در روزگار ما، زخم خوردگان از اندیشه امام(ره) با تکیه بر مدرن ترین ابزارهای تبلیغی، تهاجم سنگین خود را بر علیه فرهنگ، تمدن و نظام فکری این آب و خاک متمرکز کرده و با ترویج انواع اسم ها و مباحث مجعول و ایجاد شکاف فرهنگی در بین دوستداران این نهضت، درصدد افزایش اختلافات قومی و تشدید تنش های سیاسی و درنتیجه تخطئه انقلاب و ناکارآمد جلوه دادن دین در اداره جامعه هستند.
آنان با سوءاستفاده از بازار آشفته فرهنگی، برچیده شدن حریم های سنتی و بی رنگ کردن ارزش ها و اعتقادات دینی ما همانند حیا، عفت، امر به معروف و نهی از منکر، ایثار و شهادت... را در دستور کار قرار داده و استراتژی تضعیف دین را دنبال می کنند.تهاجم گسترده غرب متجاوز از یک سو، مشکلات و تنگناهای شدید زندگی از سوی دیگر، شکاف فراهم آمده بین نسل جدید و نسل های قبل انقلاب، از سوی سوم و عدم روز آمد شدن شیوه های فرهنگی و تبلیغی، از سوی چهارم، زمینه پیشروی لشکر بیگانه و آسیب پذیری بنیان های اخلاقی جامعه را زیاد کرده است.
حرص و آز دشمن قدار در تصاحب سنگرهای دفاع دینی و تخصصی شدن مقابله با این هجمه نامحسوس، ضرورت ساماندهی بحث فعالیت های فرهنگی را صدچندان کرده است.
هر روز حجم عظیمی از افکار منفی در جهان علیه سنت خدا و مکتب اسلام تولید و تبلیغ می شود که تنفر از دین، دوری از مذهب، انکار معاد، جدائی از اخلاق و سست شدن پیوند و بنیان مبارک خانواده از تلخ ترین میوه این تولیدات است.
برای مقابله با این پدیده، جز تولید فکر مثبت و تلقین سالم آن به کام تشنه جهان، هیچ راهی وجود ندارد که آنهم بدون طرح و برنامه امکان پذیر نیست، درنتیجه این مباحث، این واقعیت به دست می آید که در اثر غافل بودن از تدوین یک ساز و کار پویا و مدون در حوزه فرهنگ دینی، موریانه های موذی در مصالح عمارت فرهنگی جامعه رخنه کرده و با ابزار نامرئی، فاصله مشبک های آهنین را زیاد کرده و به سوی پوسیده کردن این بنای عظیم با شتاب در حرکت هستند.
غفلت ناظران، اشتباه طراحان، بی تفاوتی مجریان، ناآگاهی بهره برداران، ناخالصی مصالح و زیرکی و استراتژی خطرناک دشمن، ستون سترگ هویت دینی را آسیب پذیر کرده که با کمترین لرزه و پائین ترین ریشتر احتمال دارد فرو بریزد و عالمی را ویران کند.
اگر خدای نکرده در اثر سهل انگاری و عدم حساسیت متولیان امر، زمینه این زلزله مخوف فراهم شود، عذاب الهی همه را گرفتار خواهد کرد و در مقابل قرآن و عترت، شرمسار می کند.
بنابراین، همه مسئولان دارای مکنت و منزلت اداری، نهادهای فرهنگی و بخصوص سازمان تبلیغات اسلامی به عنوان محصول تفکر فرهنگی حضرت امام(ره)- که متأسفانه بی بضاعت ترین نهادهای دینی در این عرصه خطیر است- باید با بهره گیری از افکار نخبگان، استفاده از راه یافته های نو، بکارگیری امکانات کاری و نیروهای صفی و ستادی، ارتقای بهره وری، تلفیق علم و تجربه، هدف گذاری صبورانه، مدیریت هوشمند، کاربردی کردن تبلیغ دین، تمرین همسان سازی شعار و عمل در جامعه، ایجاد تعامل با سایر نهادهای مرتبط، افزایش سهم خود در تولید علوم اسلامی و برخورداری از کلیه اندیشه های عالمانه و استمداد از وجود مقام معظم رهبری، در یک بسیج فرهنگی، پرچم طراحی و اجرای تئوری ماندگار مهندسی فرهنگی در کشور را به دست گیرند و با این اقدام ابتکاری، هم بناهای فکری و اسلامی انقلاب را در مقابل زمین لرزه های استکبار ساخته، مقاوم نمایند و هم رسالت دینی و اجتماعی خویش را به درستی انجام دهند.
منبع:کیهان سه شنبه 11 مرداد 1384- 25 جمادی الثانی 1426- 2 آگوست 2005- سال شصت و سوم-شماره 18295

 

Powered by TayaCMS

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

اهمیت شعار سلاح هسته‌ای ندادن در اذهان عمومی

اهمیت شعار سلاح هسته‌ای ندادن در اذهان عمومی

در تقابل ایران با اسرائیل و آمریکا، همیشه گزینه حمله اتمی چالش‌برانگیز بوده و هست. عده‌ای می‌گویند: وقتی آمریکا و اسرائیل به عنوان دشمن اصلی ما سلاح اتمی دارند و تجربه نشان‌داده، اگر لازم شود هیچ تعارفی در استفاده از آن ندارند، پس ما هم باید سلاح اتمی داشته باشیم.
باغ خسروشاهی

باغ خسروشاهی

کی از شبهاتی که در سال‌های اخیر سبب تحریف امام در ذهن نسل جوان شده است این ادعا است که برخی می‌گویند امام در باغ‌های بزرگ و مجلل اطراف جماران زندگی می‌کردند و بااین‌وجود در رسانه‌ها به مردم یک‌خانه کوچک و ساده به‌عنوان محیط زندگی ایشان نمایش داده می‌شد
دوگانه نهضت و نظام

دوگانه نهضت و نظام

برخی دوگانه‌ها را ابتدا درک نمی‌کنیم ولی به مرور که مشغول کاری علمی می‌شویم یا طرحی عملی را به پیش می‌بریم متوجه آن می‌شویم و بعد بر سر آن دو راهی به انتخابی خاص دست می‌زنیم.
چرا ظهور حاج قاسم، خارج از نظم جمهوری اسلامی امکان تاریخی ندارد؟

چرا ظهور حاج قاسم، خارج از نظم جمهوری اسلامی امکان تاریخی ندارد؟

شهید سلیمانی بی‌شک در زمره شخصیت‌هایی است که جامعه ایرانی بشدت از وی متأثر خواهد بود. احتمالاً در طول تاریخ هیچ بدرقه‌ای به میزان تشییع پیکر او شکوهمند نبوده است.
آب و برق مجانی می‌شود!

آب و برق مجانی می‌شود!

پر بازدیدترین ها

راههای رسیدن به آرامش روانی از نگاه قرآن

راههای رسیدن به آرامش روانی از نگاه قرآن

قرآن کریم که بزرگترین معجزه پیامبراکرم(ص) است و تمام آنچه را که بشر برای هدایت نیاز داشته ودر آن آمده است، کاملترین نسخه برای آرامش روح است.
زندگینامه افلاطون

زندگینامه افلاطون

افلاطون احتمالا 427 سال پیش از میلاد مسیح در آتن بدنیا آمد. تولد او مصادف با دورانی بود که یونان باستان به اوج عظمت خود رسیده و شاید اندکی هم از قله عظمت گذشته در نشیب انحطاط افتاده بود.
رساله حقوق امام سجاد(ع)

رساله حقوق امام سجاد(ع)

اشاره: برخی محققان میراث علمی امام سجاد(ع) را به سه بخش تقسیم کرده‌اند: روایات، ادعیه (به‌ویژه در صحیفه سجادیه)و رساله حقوق.
فلسفه چیست؟

فلسفه چیست؟

فلسفه حوزه‌ای از دانش بشری است که به پرسش و پاسخ درباره مسائل بسیار کلی و جایگاه انسان در آن می‌پردازد؛ مثلاً این که آیا جهان و ترکیب و فرآیندهای آن به طور کامل مادی است؟
Powered by TayaCMS