نگاهی به عقاید نخستین فیلسوفان تاریخ

نخستین فیلسوفان در قرن ششم ق.م و در میان کوچ نشین‌های آسیای صغیر و جنوب ایتالیا متولد شدند. در تاریخ بشر هیچ قرنی مهم‌تر از قرن ششم ق.م نیست. شناخت امروزی ما از جهان، محصول چیزهایی است که ازآن پس اتفاق افتاده است. قرن ششم، عصر بودا، کنفوسیوس، لائوتسه و اشعیا بود، مردانی که برای بشریت آگاهی‌های دینی راستین به ارمغان آورند؛ آگاهی‌هایی که سرچشمه‌اش چون خرافه، بیم و هراس نبود. آیین بودا، کنفوسیوس و لائوتسه فارغ از اعتقاد به خدایان بود. بودا احتمالاً بین سال‌های 563 تا 483 ق.م و در منطقه‌ای واقع در شمال هندوستان زندگی می‌کرد. زندگی بودا با افسانه‌ها آمیختگی دارد و شناخت شخصیت حقیقی او کاری بسیار دشوار است. او فیلسوف و متفکر دینی و اخلاقی بود و آیینی که از خود به یادگار گذاشته است، از ادیان بزرگ و پر طرفدار جهان محسوب می‌شود.کنفوسیوس اندیشمند و حکیم معروف چینی است که در سالهای 551 الی 479 ق. م می‌زیسته است. وی رهبر دینی، حکیم و فیلسوف چینی می‌باشد. آیین کنفوسیوس در طول تحول2500 ساله‌اش بر همه اندیشه‌های دینی و حکمی جنوب شرقی و شرق آسیا تاثیر گذاشته است. آیین کنفوسیوس در طول 2500 سال بر تمامی عقاید دینی و اعتقادی و فلسفی جنوب شرقی و شرق آسیا تاثیر نهاد. کتاب انالکت که تلخیصی از تعلیمات وی درموضوعات متنوع می‌باشد، یکی از چهار کتاب معروف چین است. لائوتسه نیز حکیم و متفکر و فیلسوف چینی است که در سالهای 604 الی 5331 قبل از میلاد زندگی می‌کرد، وی تقریباً با کنفوسیوس هم عصر بود و از تعالیم و آموزه‌های وی تاثیر پذیرفته بود. شخصیت و اندیشه‌های او بیشتر از بودا و کنفوسیوس در هاله ابهام می‌باشد، معروفیت وی در حدی بود که کنفوسیوس به ملاقات او آمد و به تبادل نظر و آراء با او پرداخت. آیینی که لائوتسه بنیان نهاد، از آیین‌های اخلاقی بزرگ شرق می‌باشد که هواداران و معتقدان زیادی دارد. آثار و نوشته هایی که از وی بر جا مانده، نشانگر تجربه و درک او از مسائل سیاسی و اجتماعی زمانش می‌باشد. مردم چین لائوتسه را نویسنده کتاب تائوته چینگ یا تعلمیات تائو می‌دانند.

اشعیا از پیامبران بنی اسرائیل بود. کتاب مربوط به او که صحیفه اشعیای نبی نامیده می‌شود، از اسفار عهد عتیق (تورات) است. این کتاب به لحاظ عقاید و فلسفه سیاسی در خور اهمیت می‌باشد و در تفاسیر و تحلیل‌های سیاسی به آن ارجاع می‌شود. قرن ششم قبل از میلاد عصر کوروش است، وی بنیانگذار پادشاهی هخامنشی در ایران بود. پایه گذار منشوری که سیاستش نخستین نمونه سیاست در مقیاس بزرگ و تمدن و شهرنشینی آن الگو برای دیگر جوامع بود. این دولت سازمان یافته‌ترین ساخت سیاسی قبل از امپراتوری روم بود و شیوه نظام سیاسی آن الگویی برای امپراتوری روم بوده است.در قرن ششم قبل از میلاد، فلسفه و اندیشه‌های فلسفی به اوج خود رسید. یونان شهری بود که بزرگترین فیلسوفان را در این سده پرورش داد. این فلاسفه، اخلاق و سیاست و فلسفه را با هم توام ساختند. یونانیان نخستین مردمی بودند که در قرن ششم ق.م در میان دیگر اقوام و همسایگان، خود را به لحاظ علم و سیاست ممتایز ساختند. یونان اولین دانشمندان، ریاضیدانان، هندسه دانان، نقشه نگاران، تاریخ دانان و اخترشناسان را در خود پرورش داد. اصالت فکر و ابتکار یونانیان قابل تحسین بود، اما نوآوری آنان در هیچ زمینه‌ای چون ابداع تفکر عقلانی درباره عالم و آدم اصیل نیست.

سقراط شیوه علمی زندگی با عزت را با مرگ خود با اثبات رسانید، افلاطون دیدگاه و اندیشه‌های استادش را رواج داد و به مدت طولانی در پرورش شاگردانش از آموزه‌های سقراط بهره می‌برد. ارسطو نیز اندیشه‌های دو استادش را تکامل بخشید و موجب گشت تا با بهره‌گیری از عقاید سقراط و افلاطون جایگاهی متمایز در تاریخ داشته باشد.