دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

حج

کسی که حجّ خانه خدا بجا آورد ...همچون روزی که از مادر زائیده از گناهان خارج می‌شود. (سوگندهای پر بار قرآن، آیت الله مکارم شیرازی)
حج
حج

حج[1]

قال رسول الله (ص):«مَنْ حَجَّ الْبَیْتَ ... خَرَجَ مِنْ ذُنُوبِه‌ کَیَوْمٍ وَلَدَتْهُ امُّهُ» (عوالی اللئالی، ج 1، ص 426، ح 113)

در برنامه‌هاى اسلام، سه نوع اجتماع به چشم مى‌خورد:

1. اجتماع روزانه‌

نمازهاى پنجگانه هنگامى که به جماعت برگزار مى‌گردد، باعث مى‌شود که اهل هر محلّه‌اى روزى حداقل سه بار گردهم آیند. این گردهمایى از نظر اسلام بسیار با اهمیّت است، تا آنجا که اگر این گونه اجتماعات از ده نفر تجاوز کند، ارزش و ثواب آن قابل اندازه‌گیرى نیست.

به روایتى از پیامبر اکرم صلى الله علیه و آله در این زمینه توجّه کنید:

«جبرئیل به همراه هفتاد هزار فرشته، پس از نماز ظهر نزد من آمدند. جبرئیل گفت: پروردگارت سلام مى‌رساند، و دو هدیه برایت فرستاده است. پرسیدم: آن دو هدیه چیست؟ گفت: ... و دیگرى خواندن نمازهاى روزانه به جماعت. پرسیدم: اى جبرئیل! ثواب نماز جماعت براى امّت من چقدر است؟ گفت: اگر دو نفر باشند، خداوند براى هر نفر در مقابل هر رکعت صد و پنجاه نماز منظور مى‌کند، و اگر سه نفر باشند ششصد نماز، واگر چهار نفر شوند، هزار و دویست نماز، و چنانچه پنج نفرباشند دو هزار و چهارصد نماز، و ... و اگر از ده نفر بیشتر شوند، چنانچه تمام آسمانها کاغذ، و تمام دریاها مرکّب، و تمام درختان قلم، و تمام جنّ و انس و فرشتگان نویسنده شوند، قادر بر شمارش ثواب یک رکعت آن نخواهند شد ...».[2]

با توجّه به روایت پرمعناى فوق، سعى کنیم این اجتماع روزانه را براحتى از دست ندهیم.

2. اجتماع هفتگى‌

در این اجتماع تمام مردم شهر شرکت مى‌کنند؛ و تشکیل آن تا یک فرسخ از هر سمتى ممنوع است. جالب اینکه این اجتماع با ویژگیهاى مذکور، مخصوص پیروان مکتب اهل‌بیت است. زیرا اهل سنّت هر چند نماز جمعه مى‌خوانند، ولى نماز جمعه آنان همانند نماز جماعت در مساجد مختلف شهر برگزار مى‌گردد، و مثل نماز جمعه شیعیان در مکان واحدى اقامه نمى‌گردد. در این اجتماع، خطیب جمعه مسائل مورد نیاز مردم از قبیل مسائل اجتماعى، اخلاقى، سیاسى و مانند آن را در خطبه‌ها مطرح مى‌کند. توفیق شرکت در این اجتماع بزرگ را نیز نباید براحتى از دست داد.

3. اجتماع سالانه‌

شرکت کنندگان در این اجتماع بسیار متنوّع هستند. از کشورهاى مختلف اسلامى و غیر اسلامى، از نژادهاى مختلف، سیاه و زرد و سفید، عرب و فارس و ترک و دیگر مسلمانان، همه و همه به سمت سرزمین وحى حرکت مى‌کنند، تا در اجتماع سالانه حج شرکت کنند. هنگامى که انسان در مسجدالنّبى و مسجدالحرام در کنار مسلمانهاى دیگر کشورها قرار مى‌گیرد، که علیرغم تفاوتهاى فراوان در شکل ظاهرى و دیگر جهات، همه به سمت یک قبله نماز مى‌گزارند، و خداى واحدى را پرستش مى‌کنند، و بر رسالت پیامبر واحد شهادت مى‌دهند، و معتقد به جهان آخرت هستند، ازخوشحالى در پوست خود نمى‌گنجد. امّا افسوس و صد افسوس که از این اجتماع بزرگ و بى‌نظیر حساب شده سالانه، بهره‌گیرى لازم نمى‌شود، که اگر چنین بود، قطعاً وضع مسلمانان به شکل دیگرى بود.

    پی نوشت:
  • [1] .مکارم شیرازی، ناصر؛ سوگندهاى پر بار قرآن‌، قم، مدرسه الامام علی بن ابی طالب (ع)، 1386، ص 162
  • [2] .عروة الوثقى، ج 1، ص 762؛ مستدرک الوسائل، ابواب صلاة الجماعة، باب 1، ح 1.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

دین شناسی و عقل وسطایی

دین شناسی و عقل وسطایی

به گواه تاریخ، دین شناسی و دین باوری از آغاز حیات تفکر بشری شکوفا بوده و بشر در چگونه زیستن خود در صدد کشف قوانین طبیعت و شناخت اسرار آفرینش و آفریدگار هستی برآمده است و محصول این کاوش را بعدها دین شناسی و طبیعت شناسی نامید.
پیوند ناگسستنی علم و فلسفه‌

پیوند ناگسستنی علم و فلسفه‌

در تاریخ علم می‌توان انفکاک‌های مختلف از فلسفه و ظهور رشته‌های علمی مجزا را ملاحظه کرد. ولی هریک از این رشته‌ها که بر فلسفه مبتنی هستند،
نسبت عقلانیت و دین

نسبت عقلانیت و دین

«عقل» و «عقلانیت» در طول تاریخ بشر وجوه گوناگونی داشته و در پیدایی، رشد و شکوفایی تمدن‌های بشری نقش بسزایی ایفا کرده به‌ طوری که بدون آن، تمدن‌سازی غیرممکن بوده است.
از دین گریزی تا دین ستیزی!

از دین گریزی تا دین ستیزی!

سکولاریسم‌ ‌که به مفهوم عرفی شدن و مستلزم جدا انگاری دین از سیاست و دنیاست از آنجا شروع شد که اندیشه وران غربی دریافتند که مسیحیت توانایی آن را ندارد در همه عرصه‌های زندگی انسان ایفای نقش نماید و بر این اساس، حوزه دین صرفاً باید محدود به زندگی فردی انسان و رابطه او با خدا باشد.
عقلانیت مسیحی زایده عرفیت سکولار

عقلانیت مسیحی زایده عرفیت سکولار

مفهوم دوم از عرفی شدن، سکولاریسم است که عبارت است از «افتراق ساختاری میان ساخت سیاسی، از نهاد دین و به عبارت دیگر، عرفی شدن به این معناست که نهاد دین که دارای کارکردهای گوناگونی بوده به علت پیچیده شدن مناسبات زندگی اجتماعی و تخصیص نقش‌ها همچون سایر نهادها متمرکز شده و وظایف خود را واگذار می‌کند».

پر بازدیدترین ها

دین در دنیای مدرن ʂ)

دین در دنیای مدرن (2)

واقعیت‌های مجازی؛ یکی از ویژگی‌‌ها و وجوه نیای مدرن، القای تصورات خیالی و واقعیت‌های مجازی است که با قدرت و سیطره‌ی رسانه‌های گروهی، که به فناوری‌های پیشرفته‌ی ارتباطات مجهز شده‌اند، افکار عمومی را به خود مشغول ساخته و با تولید مصنوعات فکری و ارزش‌های مبتذل و ایجاد انعطاف و انحطاط، به صورت لجام گسیخته به پیش می‌رود
دین در دنیای مدرن ʁ)

دین در دنیای مدرن (1)

مقاله‌ی حاضر به بررسی جایگاه دین در عصر مدرن می‌پردازد. بحث در این باره که آیا لازمه‌ی مدرنیسم و تجدّد طلبی و علم و پیشرفت و عقل گرایی آن است که دین از ساحت‌های زندگی بشر کنار گذاشته شود، از جمله مسائل مهم و مباحث سرنوشت ساز و چالش برانگیز بین اندیشمندان دینی و روشن فکران سکولار طی چند قرن گذشته بوده است.
بسط ناپذیری تجربه نبوی

بسط ناپذیری تجربه نبوی

نویسنده، زیربناى این «سخن را که وحى تابع پیامبر است نه او تابع وحى‌» را مدل کانتى مى‌داند.
قرآن خدا یا قرآن محمد؟

قرآن خدا یا قرآن محمد؟

«سیدمحمدعلی ایازی»، قرآن‌پژوه، با ذکر استدلال‌هایی به اظهارات اخیر «عبدالکریم سروش» درباره قرآن پاسخ گفت و اظهار داشت: خداوند قرآن را برای زمان و مردمی خاصی قرار نداده است.
اسلام و تکثر قرائت‌ها

اسلام و تکثر قرائت‌ها

نظریه قرائت‌هاى مختلف از اسلام در دو اصطلاح مختلف متقابل به کار مى‌رود.
Powered by TayaCMS