اضراب

كلمات كليدي : اضراب، علم بدیع، علم معانی، علم نحو، بدل مباین، بداء

نویسنده : (تليخص)هیئت تحریریه سایت پژوه

اصطلاحی مشترک در علم نحو، معانی و بدیع است که در لغت به معنی «روی گردانیدن»، و در اصطلاح بدیع آن است که گوینده نخست چیزی بگوید و سپس به واسطۀ یکی از حروف اضراب (مانند بَل، بلکه؛ نه)، به منظور نکته‌ای بلاغی (مانند مبالغه یا تأکید)، از سخنِ خود برگردد و در علم بدیع، شرط اضراب این است که بر زیبایی سخن بیفزاید، مانند:

مرا بسود و فرو ریخت هر چه دندان بود

نــــــــبود دنــــدان لا بل چراغ تابان بـود

(رودکی)

نتیجۀ اضراب، گاه ابطالِ حکمِ ماقبل و گاه انتقال از مقصودی به مقصود دیگر است.

اضراب را در علم معانی «بَدَلِ مُباین» و «بداء» نیز خوانده‌اند.

جدیدترین ها در این موضوع

رمالی و ارتباط با جن از دیدگاه عرفان و فلسفه؛

خبرگزاری فارس: استاد عرفان حوزه علمیه قم معتقد است که نفس مرتاض به وسیله ریاضت‌ها قوت پیدا می‌کند و در نتیجه دست به کارهای عجیب و غریب می‌زند، این قوت پیدا کردن نفْس، غیر از کامل شدن انسان است. 27 فروردین 1397, 11:17

به سوی مطالعه تطبیقی فلسفه

فلسفه در جهان اسلام دارای فراز و نشیب‌هایی بوده است به طوری که در زمان‌هایی بیشتر رواج داشته و در زمان‌هایی به علت مخالفت‌هایی از سوی برخی نهادها و مخالفان فلسفه به عزلت گراییده است، اما آنچه اکنون وضعیت فلسفه را پراهمیت کرده جایگاه فلسفه در میان علوم و تکنولوژی‌های مختلف است. 12 بهمن 1396, 14:6