روز دامپزشکی

روزنامه دنیای اقتصاد

تاریخ: 15 مهر ماه 1396

چهاردهم مهرماه به ‌عنوان روز دامپزشکی نام‌گذاری شده است. اولین مدرک دامپزشکی که مربوط به هزاره سوم قبل از میلاد است به خط هیروگلیف روی پاپیروس از مقابر مصری به‌ دست آمده است.

روز دامپزشکی

حدود ۲۵۰۰ سال قبل از میلاد تشکیلات اداری منظمی در نواحی سومر و عیلام وجود داشته که نشان می‌دهد دامپزشک به ‌عنوان یک شخصیت تخصصی به جراحی حیوانات به‌ خصوص درمان شکستگی می‌پرداخته است. معلم اول ارسطو نیز به گواه تاریخ به دامپزشکی نیز می‌پرداخته است و در زمینه در رفتگی مفاصل، هیدروپیزی گاو و صرع بز و گوسفند مطالبی آورده است. کزاز، مشمشه حاد، اختلالات ریوی، ذات‌الریه، نقرس، جذام و اسهال بیماری‌هایی بوده که ارسطو در مکتوبات خود آورده است. همچنین خونبندی با آتش، درمان زخم‌ها به وسیله داغی، فتیله‌گذاری، اخته کردن، بخیه‌کردن، درمان فتق نافی و... از جمله مواردی است که ارسطو به آن اشاره داشته است. در زمان ساسانیان، پادشاهان نیز به کار دامپزشکی علاقه نشان می‌دادند به‌ طوری که هرمز پسر شاپور دامپزشک بزرگی بود و در شناخت بیماری‌ها و درمان آن به دانش دامپزشکی تسلط کامل داشت.

بهرام برادر هرمز نیز چهارمین پادشاه ساسانی بود که به حرفه دامپزشکی عشق می‌ورزید. نخستین آموزنده پزشکی و دامپزشکی به انسان حیوانات بوده‌اند، چنانکه از محمد زکریای ‌رازی آورده‌اند: اگر جوجه پرستو یرقان بگیرد پرستو سنگ یرقان را آورده و در لانه‌اش می‌گذارد و جوجه‌ها به این وسیله درمان می‌شوند مردم از این امر استفاده کرده به جوجه پرستوها زعفران می‌مالیدند تا پرستو تصور کند جوجه‌هایش یرقان گرفته‌اند و سنگ یرقان بیاورد و به این ترتیب سنگ یرقان به ‌دست انسان‌ها می‌رسد. ابن ابی اصیبه نیز نوشته است: اگر عقاب ماده گرفتار سختی تخم‌گذاری شود عقاب نر سنگی به نام قلقل را آورده و در لانه می‌گذارد که این سنگ به سنگ عقاب مرسوم بوده و از درون خود صدا می‌دهد و سبب آسانی تخم‌گذاری می‌شود به همین دلیل مردم این سنگ را در کنار زائو قرار می‌دادند.

در سال ۱۲۹۰ هجری شمسی که دولت ایران تصمیم گرفت تشکیلات ژاندارمری نوینی را پایه‌گذاری کند از دولت سوئد عده‌ای کارشناس نظامی برای تاسیس ژاندارمری استخدام کرد که به همراه افسران سوئدی دو نفر دکتر دامپزشک نیز بودند این دو نفر افسر دامپزشک به اتفاق دامپزشکان اقدام به تأسیس مدرسه دامپزشکی برای تربیت کادر مورد احتیاج ارتش کردند. در سال ۱۳۱۱ بنای دانشکده دامپزشکی ابتدا به ‌صورت مدرسه و بعداً دانشکده گذاشته شد. در ابتدای امر این دانشکده زیر نظر وزارت کشاورزی بود ولی بعد با اعزام تعداد قابل ملاحظه‌ای دانشجو به کشور فرانسه و مراجعت ایشان از وزارت کشاورزی منتزع گردید و ضمیمه دانشگاه تهران شد.