مصاديق بارز صبر جميل

پرسش:

    بر اساس آموزه هاي وحياني مصاديق بارز و متمايز صبر جميل چه کساني هستند؟

پاسخ:

    مؤمنان کساني هستند که در برابر حوادث هرگز پيمانه صبرشان لبريز نمي ‌گردد، و سخني که نشان دهنده ناسپاسي و کفران و بي‌ تابي باشد بر زبانشان جاري نمي شود؛ صبر آنها، صبر زيبا و جميل است. صبر و بردباري از اوصاف برجسته پيام آوران و اولياي الهي است اما برخي از آنان نمونه بارز شکيبايي اند؛ نظير صبر حضرت ايوب(ع) در برابر رنج هاي فراوان و بيماري هاي بسيار شديد که موجب شد تا خانواده و بستگان نزديکش از او فاصله بگيرند، به گونه اي که تنها ماند، نه ياراي حرکت داشت و نه کسي بود تا او را کمک کند، اما هرگز لب به ناله و شکوه نگشود و جز به خداي متعال به کسي متوسل نشد. (جوادي آملي، سيره پيامبران در قرآن، ج 7، ص 73) شکيبايي حضرت ايوب(ع) در برابر حوادث و ناملايمات به اندازه اي زيبا و برجسته است که در فرهنگ ديني ما «صبر ايوب» عنوان نماديني شده که زبانزد خاص و عام است. صبر يعقوب در فراق يوسف(ع)، صبر پيامبر اسلام(ص) در برابر استهزاء و تکذيب و آزار مخالفان (معارج - 5) به ويژه تحمل شرايط سخت محاصره در شعب ابي طالب، صبر امام علي(ع) به مدت 25 سال براي صيانت از کيان اسلام، «فَصَبَرْتُ وَ فِي الْعَيْنِ قَذًي وَ فِي الْحَلْقِ شَجًا» پس صبر کردم در حاليکه گويا خار در چشم و استخوان در گلوي من مانده بود (خطبه سوم نهج البلاغه)، صبر امام حسين(ع) در روز عاشورا که در برابر انبوه مشکلات مي فرمود: «إلهي رضي بقضائک لامعبود سواک‌» خدايا راضيم به رضايت، هيچ معبودي جز تو نيست (شرح اصول الکافي ج ‌1، ص 96) و صبر زينب کبري(س) در برابر حوادث روز عاشورا، کوفه و شام، هنگامي که ابن زياد گفت کار خدا را نسبت به برادر و اهل بيتت چگونه ديدي، حضرت زينب(س) فرمود:‌ «من جز زيبايي چيزي نديدم» (لهوف، سيد بن طاووس) اين نوع صبرها از مصاديق روشن صبر جميل در تعاليم و آموزه هاي ديني ما است.

    نکته اي که در اين موضوع قابل دقت است، اين است که اگر کسي سؤال کند در قرآن کريم در داستان حضرت يعقوب(ع) آمده است که وي در فراق يوسف آن قدر گريه کرد که چشمانش را از دست داد، آيا اين بي تابي با صبر جميل در تقابل نيست؟! پاسخ آن است که قلب انسان کانون عواطف است، جاي تعجب نيست که در فراق فرزند، اشک انسان جاري شود، اين يک امر عاطفي است، آنچه در اين مورد مهم است؛ آن است که انسان کنترل خويشتن را از دست ندهد و سخني برخلاف رضاي خدا نگويد و يا کاري برخلاف خواست الهي مرتکب نشود. (تفسير نمونه، ج 9، ص 351)

    از روايات استفاده مي شود همين اشکال را هنگامي که پيامبر اکرم(ص) در مرگ فرزندش ابراهيم اشک مي ‌ريخت به آن حضرت گرفتند که شما ما را از بي صبري نهي مي کنيد، اما خودتان اشک مي ‌ريزيد؟! پيامبر در جواب فرمود: «چشم مي ‌گريد و قلب اندوهناک مي ‌شود، ولي چيزي که خدا را به خشم آورد نمي ‌گويم». (وسائل الشيعه، ج 3، ص 280)

          روزنامه كيهان، شماره 21031 به تاريخ 23/1/94، صفحه 6 (معارف)