بهتر یا بیشتر اطلاع داشتتن؟

بهتر یا بیشتر اطلاع داشتن؟! دکتر احسان الله محمدی چگونه از اطلاعات براى بهبود زندگى خود استفاده کنیم، بدون آنکه وابسته به تکنولوژى و صاحبان آن شویم! تکنولوژی، نحوه کسب خبر از سوى مردم را به کل دگرگون کرده است. باتوجه به حضور اینترنت، متن‌هاى مخابره‌ای، سیستم خبررسانى سفارشى و شبکه‌هاى تلویزیونى کارتی، اخبار و اطلاعات راجع به اوضاع دنیا هیچ‌گاه تا به این اندازه در دسترس و درهم و برهم نبوده است. آیا این امر موجب مى‌شود که ما بیشتر اطلاع پیدا کنیم یا کمتر؟ در گذشته، اطلاعات یک گنجینه مقدس و کمیاب به شمار مى‌رفت و به دست آوردن اطلاعات بیشتر یک حسن محسوب مى‌شد. اما امروزه، ما در عصرى زندگى مى‌کنیم که در آن حجم عظیم اطلاعات از هر طرف به سمت ما سرازیر مى‌شود، عصرى که در آن اطلاعات با ارزش، با اطلاعات بى‌ارزش، اطلاعات نافع با اطلاعات بى‌مصرف و اطلاعات موثق با اطلاعات مبتذل در هم مى‌آمیزد. منابع اطلاع‌رسانى بسیار چشمگیر شده‌اند، شبکه‌هاى ماهواره‌ای، برنامه‌هاى خبرى محلى و بین‌‌المللی، روزنامه‌ها و مجلات عمومى و تخصصی، خبرنامه‌هایى که هر روز منتشر مى‌شوند و بعد هم اینترنت که حجم آن هر سال چندین برابر مى‌شود. چگونه مى‌شود با این حجم عظیم اطلاعات مقابله کرد؟ در مورد اطلاعات آیا “بیشتر اطلاع داشتن به معنى “بهتر” اطلاع داشتن است؟ اطلاعات بیش از اندازه !! در بحران این انفجار اطلاعات پراکنده اطلاعاتى که گاهى ممکن است بى‌پایه و اساس باشند، مبهم، غیردقیق، بى‌اهمیت یا صرفا نامربوط باشند،‌ مردم پیش از آنکه قادر باشند از این اطلاعات به نفع خود استفاده کنند، خود را در زندان آنها اسیر مى‌بینند. حال انسان باید مطمئن شود که تکنولوژى به وى خدمت مى‌کند نه اینکه وى به تکنولوژى خدمت کند. اما بسیارى از ما اسیر هیجان تماس و تحریک دائمى شده‌ایم. به هر حال انسان ابتدا باید سعى کند اهداف ارتباطى خود را مشخص کند و بعد وسیله یا وسایلى را که بهتر از همه در این راستا به او خدمت مى‌کنند انتخاب کند. اگر پیام‌رسان‌هاى آنلاین بهترین شیوه براى تبادل اطلاعات و ارتباطات با دوستان و همکاران است پس این روش را انتخاب مى‌کنیم. اما اگر واقعیت این است که این تکنولوژى ارتباطات فیزیکی(عاطفی) را مختل مى‌کند در این صورت آن را رها مى‌کنیم و به سراغ وسیله موثرتر دیگرى مى‌رویم. بعضى افراد خیلى زود تحت تاثیر اطلاعاتى که دریافت مى‌کنند قرار مى‌گیرند برخى دیگر در قبال یک مسئله موضعى مى‌گیرند و از تصدیق اطلاعات متناقض، حتى اگر مزیتى هم داشته باشد، سرباز مى زنند. براى برخورد با این گونه اطلاعات توصیه مى‌شود تا عملى را براى ارتقا بخشیدن به مهارت‌هاى شناختی، نظیر انتقادى اندیشیدن یا ارزیابى کردن انجام شود. در گرد و غبار اطلاعات شیوه‌هاى مفید و مقبول متعددى براى راحت‌تر زندگى کردن در دنیاى اطلاعات توصیه مى‌گردد. براى مثال: نامه‌هاى الکترونیکى بى‌ارزش که فضا و زمان را از ما مى‌گیرند و موجبات آزار ما را فراهم مى‌کند، راهبردهایى براى جلوگیرى از ارسال این‌گونه اطلاعات در حین احتراز از هرگونه واکنش آنى پیشنهاد مى‌شود. وفور اطلاعات کم ارزش ایجاب مى‌کند که فرد ساز و کار یا خط مشى‌اى را براى بررسى دقیق و دسته‌بندى اطلاعات در پیش بگیرد. این رویه به ارزیابى اطلاعات و اولویت بخشیدن به آنها بر حسب اهمیت یا ضرورت‌شان کمک خواهد کرد. فکر کردن به وسایل تکنولوژى مى‌تواند به افراد در تعیین اهداف‌شان کمک کرده و امکانات بى‌سابقه‌اى براى تجزیه و تحلیل و پردازش اطلاعات در اختیار بگذارد. خوشبختانه، وسایلى وجود دارند که ما را در بازیابى اطلاعات دلخواه یارى مى‌کنند. کاربران به کمک خدمات خبررسانى فورى که اخبار سفارشى را به آدرس اینترنتی، تلفن همراه یا وسایل دیجیتالى شخصى شما ارسال مى‌کنند و به کمک خدمات خبررسانى فورى که اکثر خبرگزارى‌هاى بزرگ ارائه مى‌کنند، عناوین اخبار مورد علاقه خود رامشخص کرده، به این وسیله و با بى‌نیاز شدن از دریافت اخبار از طریق پرسه‌گردى در اینترنت روندگردآورى اخبار خود را کارآمدتر مى‌کنند. براى کارشناسان و روزنامه‌نگاران، خدمات گسترده‌ترى وجود دارد از جمله سیستم‌هاى اینترنتى پیگیرى و کنترل اخبار که اخبار را از منابع مختلف گردآورى کرده و آنها را از طریق آدرس‌هاى اینترنتى ارسال مى‌کنند.خبررسان فورى گوگل نمونه‌اى از این سرویس‌هاست. این سرویس‌ با جستجو در هزاران منبع خبرى به طور شبانه روزی، نشانى مقالاتى را که با عناوین تعیین شده توسط شما مطابقت دارند براى شما ارسال مى‌کند. بنا بر این، اگر شما اخبارى را درخواست کرده باشید که شامل کلمات آموزش مجازى یا آموزش از راه دور باشند، نشانى تازه ترین اخبار در این زمینه را به محض آنکه در دسترس قرار گیرند دریافت خواهید کرد. سرویس‌هاى مشابه دیگرى هم وجود دارند که بتوان از آنها به این طریق استفاده کرد. براى کسانى که مى‌خواهند اطلاعاتى در مورد یک موضوع بسیار ضرورى کسب کنند پایگاه‌هاى اینترنتى بسیارى هستند که این امکان را براى آنان فراهم مى‌کند تا موضوع موردنظر خود را میان هزاران پایگاه خبرى جستجو کنند.یکى دیگر از وسایل مهم گردآورى اطلاعات و اخبار، آر‌اس‌اس یا سیستم پخش همزمان واقعا ساده است. این سیستم با استفاده از برنامه‌اى به نام خبر خوان به شما اجازه مى‌دهد تا پایگاه‌هاى اینترنتى دلخواه خود را براى دریافت اخبار انتخاب کنید.پایگاه‌هاى خبرى از این سیستم براى ارسال عناوین خبرى به روز شده استفاده مى‌کنند. به طورى که شما مى‌توانید نشانى تازه‌ترین اخبار را به محض آنکه در دسترس قرار گیرند. دریافت کنید. این هم سرویس دیگرى است که پرسه گردى و جستجوى پراکنده را بى‌معنا مى‌سازد. آراس‌اس مى‌تواند بویژه براى مردم کشورهاى در حال توسعه که امکانات محدودى براى برقرارى ارتباطات اینترنتى دارند مفید فایده باشد، چون مطالب خبرى آن را مى‌توانید در حالى که به اینترنت وصل نیستید هم مطالعه کنید. آر‌اس‌اس عمدتا مورد استفاده پایگاه خبرى و شبکه‌هاى اطلاع‌رسانى و همچنین دفترهاى یادداشتى به نام “وبلاگ” قرار مى‌گیرد. امروز وبلاگ‌ها را دفترهاى یادداشت دیجیتالى مى‌نامند. آنها آمیزه‌اى از واقعیات و عقاید، حقایق و شایعات، موضوعات مسلم وحدس و گمان‌ها هستند که توسط کاربران و براى کاربران خلق شده و همگى در آن سهیم مى‌شوند. در ماه‌هاى اخیر وبلاگ‌ها و وبلاگ‌نویسان حجم قابل توجهى از دنیاى اطلاعات را به خود اختصاص داده و اکنون چنان اعتبار و حتى تاثیرى پیدا کرده‌اند که رسانه‌ها و مراجع اقتصادی، تجارى و سیاسى مجبور شد‌ه‌اند آنها را به رسمیت بشناسند. اطلاعات سریع، بى‌پرده و اغلب بحث‌برانگیزى که در وبلاگ‌ها پخش مى‌شوند تحت نظر قرار گرفته، تجزیه و تحلیل شده و حتى به تمسخر گرفته مى‌شوند،‌ اما هیچ وقت کلا نادیده گرفته نمى‌شوند. حتى مراجع دولتى برقرارى نظم، به طور منظم وبلاگ‌ها را مرور مى‌کنند تا براى مثال، کانون‌هاى بالقوه حادثه‌خیز و آشوب‌زا را شناسایى کنند. نابسامانى در دنیا به هر حال زمان و اطلاعات در آینده به امرى ضرورى براى سردرگمى و یا هدفمند کردن جهان تبدیل مى‌شود و هر آن کسى که در تجارت ناموفق عمل کند محکوم به مصرف کنندگى است و وابسته شدن را مى‌آموزد. اگر نگاهى به گرد و غبارى که اطلاعات به سرعت در حال به وجود آوردن آن است بکنید، این گرد و غبار، گرد و غبارى است که راه را براى رسیدن به آرامش و صلح با چالش و خطر مواجه خواهد کرد. منابع اطلاعاتى و پایگاه‌هاى خبرى امروز به راحتى رهبران جوامعى شده‌اند که وابستگى زیادى به تکنولوژى و تسلیحات پیدا کرده‌اند و به آنها شک ناگهانى و مقطعى براى ایجاد بى نظمى در نظم مى‌دهند و تحلیل‌هایشان همه و همه گواه از انزواى انسانى است، زیرا انسان را به چیزى به نام تکنولوژى مجهز مى‌کنند تا از طبیعت فاصله گیرد و فلج طبیعى شود. مى‌خرم و مى‌فروشم و مصرف مى‌کنم! چه چیزى را و چه کسى را؟ چگونه؟ سلاح‌هاى اتمى و نظامى و میکروبى را براى نابودى همنوعانم در کشورهایى که به این نوع سلاح‌ها تکنولوژى وابسته نیستند تا آنها را نیز نابود و وابسته کنم. آینده زمانى آنها را براى مصرف کنندگى و دادن سمت و سو به سوى وابستگى و دورى از طبیعت مى‌خرم، زمین‌هایشان را به بهانه‌هاى مختلف مورد تهاجم قرارداده و کسانى را که در سرزمین‌هاى خود سردرگم هستند به عنوان برده در جوامع دیگر به فروش مى‌رسانم تا بتوانم فرهنگ مادى‌گرایى و حس بى‌اعتمادى را در جوامع و انداختن فاصله بین عواطف خانواده‌ها به وجود بیاورم حال شما بگویید چه کسى است که مى‌خرد و مى‌فروشد و ادعاى رهبریت جهان را مى‌کند و همیشه و جلوتر از همگان صداى آزادى و صلح را فریاد مى‌زند. واقعا امروز دولت‌ها چه نقشى در جامعه ایفا مى‌کنند؟ آیا با تقسیم درست یا غلط امکانات موجبات بى‌نظمى را در جوامع ایجاد مى‌کنند یا نظم را؟ آیا به دنبال رفاه بین‌‌المللى هستند یا رفاه قدرت‌طلبانه خود؟ جواب این سوالات ساده است! بله ابتدا به خود و اطراف خود و نقشى را که دولت‌هایتان در جوامع بین‌المللى دارند، نگاهى کنید تا بفهمید که رفاه و آسایش را چگونه مى‌توان به دست‌آورد و چه کسانى به دنبال آن یا سوءاستفاده از آن هستند.

روزنامه رسالت