دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

نظام اسلامی در سایه اخلاق

دلهای مردم جایگاه مسؤلین است پس اگر خیر یا شری در این دلها بکارند ثمره اش را می‌بینند (برگرفته ازمبادی اخلاق در قرآن: آیت الله جوادی آملی)
نظام اسلامی در سایه اخلاق
نظام اسلامی در سایه اخلاق

قال امیرالمؤمنین علیه السلام

قلوب الرّعیّة خزائنُ راعیها فما أودع فیها ـ أو زرع فیها ـ من خیْرٍ أو شرٍّ وجَدها

(شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید/ ج 11/ ص 94)

دلهای مردم جایگاه مسؤلین است پس اگر خیر یا شری در این دلها بکارند ثمره اش را می‌بینند

توضیح

نظام اسلامی در سایه اخلاق

در نظام اسلامی، همان طور که در صیانت و اخلاق اسلامی معیار، نان و گوشت و ... نیست بلکه فضایل اخلاقی است، در جذب و جلب اعتماد مردم هم معیار، مسائل اخلاقی است. در یکی از بیانات امیرالمؤمنین (علیه السلام) آمده است: "قلوب الرّعیّة خزائنُ راعیها فما أودع فیها ـ أو زرع فیها ـ من خیْرٍ أو شرٍّ وجَدها[1]" مسئولین در نظام اسلامی با دلهای مردم، سر و کار دارند و دلهای آنان مزرعه مسئولین است. هر کسی در هر مزرعه ای هرچه کشت، درو می کند. مردم سختیها را تحمّل می کنند ولی ظلم، رشوه و بداخلاقی را تحمّل نمی کنند.
حضرت علی )علیه السلام) می فرماید: "یُستدلّ علی إدبار الدّول بأربعةٍ" یعنی اگر انسان خواست ببیند نظامی می ماند یا سقوط می کند ، چهار معیار را باید بررسی کند : اگر ـ خدای ناکرده ـ این چهار چیز در نظامی وجود داشت، آن نظام سقوط می کند و اگر نبود، برای همیشه می ماند. این چهار معیار، عبارتند از: "تضییع الأصول، والتّمسک بالغرور، وتأخیر الأفاضل وتقدیم الأراذل[2]"یعنی، اگر اصول ارزشی واخلاقی ضایع گردد، ظلم جایگزین عدل و خیانت، جایگزین امانت و انسان، مغرور شود؛ افراد حزب اللهی، امین، لایق و با تجربه، منزوی گردند و اشخاص رذل، بدسابقه، بد اخلاق و سست اعتقاد مصدر کار قرار گیرند، در آن صورت می توان نتیجه گرفت که سقوط می‌کند.

حال برای اصلاح و حفظ نظام اسلامی خود باید خودمان را اصلاح و حفظ کنیم، به طوری که مسائل ارزشی در تدوین و تهیّه برنامه‌ها کاملاً ملحوظ گردد و رعایت حقوق مجریان فاضل و تقدیم آنان در مقام اجرا بر دیگران، محفوظ باشد.

    منبع :برگرفته از تفسیرموضوعی قرآن کریم – مبادی اخلاق در قرآن –تالیف : آیت الله جوادی آملی صص 265-266
    پی نوشت:
  • [1]. شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ج 11، ص 94
  • [2]. شرح غرر الحکم، ج 6، ص 450.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

نقش حضرت علی (ع) در غزوه أحزاب یا خندق

نقش حضرت علی (ع) در غزوه أحزاب یا خندق

اخراج بعضى قبایل یهود مانند بنى نضیر و بنى قریظه از اطراف مدینه آنها را نسبت به مسلمین و مخصوصا نسبت به پیغمبر اکرم صلى الله علیه و آله خشمگین ساخت
جنگ احد

جنگ احد

قرشیان پس از شکست سختی که از مسلمین در جنگ بدر (سال دوم هجری) خوردند؛ تصمیم گرفتند با تمام قوا و تجهیزات خود به مسلمانان حمله کنند .

پر بازدیدترین ها

No image

امام حسن و طلاق زیاد؛ افسانه یا واقعیت

در برخی کتب روائی و تاریخ وارد شده است؛ حضرت امام حسن در طول حیات خود با زنان متعدد ازدواج کرده زود هم طلاق می‌داد و لذا در برخی روایات از آن حضرت با عنوان «مِطْلاق» یعنی زیاد طلاق دهنده، یاد شده است.
فتح خیبر

فتح خیبر

روزی که ستاره فروزان اسلام در سرزمین " مدینه" درخشید، ملت یهود بیش از قریش، عداوت پیامبر و مسلمانان را به دل گرفتند، و با تمام دسیسه ها و قوای خود، بر کوبیدن آن کمر بستند.
غزوه حنین

غزوه حنین

پس از آن که پیامبر اکرم(ص) در رمضان سال هشتم قمری، مکه معظمه را فتح کرد و مردم متعصب و سرکش این شهر مقدس را مورد گذشت و بخشش خویش قرار داد و آنان را از کرامت و بزرگواری خویش بهره مند ساخت، اهالی طایف، به ویژه دو قبیله معروف "هوازن" و "ثقیف" به هراس افتاده و مردم این منطقه را بر ضد پیامبر(ص) و مسلمانان تحریک کردند و در نتیجه به همراه لشگری سنگین، که با زنان، فرزندان و چارپایانشان همراه بود، به سوی مکه معظمه حرکت کردند، تا به زعم خویش بر پیامبر(ص) و مسلمانان این شهر مقدس شبیخون زده و کار آنان را یکسره کنند.
No image

ایمان ابوطالب

No image

محمد بن ابی‌بکر

Powered by TayaCMS