نرم افزار تراث

کتابخانه تراث
کتابخانه تراث مجموعه ای است از کتابهای مربوط به ادب ، فرهنگ و علوم مسلمانان که مطالب مندرج در آن شامل گزارش های ادبی ، تاریخی ، حدیثی ، اخلاقی ، حکمت و فکاهه است.
این مجموعه کتاب چند ویژگی دارد که از جمله آنها می توان پراکنده بودن اخبار مندرج در آنها را یاد کرد به گونه ای که اطلاعات این کتب می تواند در علوم مختلف به کار آید . ویژگی دیگر مندرجات این کتب، گزیده بودن مطالب آن و چینش اخبار موجود در آن از میان اطلاعات بسیار دیگر رشته ها و علوم است به گونه ای که نگارش این کتابها با مراجعه به کتب مختلف و گزینش اخبار با سبکی ویژه از میان آنها انجام یافته است.

ویژگی دیگر این کتب کوتاه و موجز بودن مطالب آن و ارائه گزارشها در قالب بیان ادبی و گاه در قالب حکایت و داستان است به گونه ای که برای خوانندگان کششی در مطالعه آن ایجاد کرده و موجب رفع ملالت و خستگی می شود. نویسندگان این کتب نیز به همین منظور در بیان مطالب از شیوه و قالبی درخور پیروی کرده اند که همانا به کار گیری زبان ادبی در ابراز مقاصد و بیان نوادر و نکات ظریف در لابلای مطالب است.

آنچه در این کتابها به طور عموم پی گیری می شود اخبار فرهنگی و ادبی است که در کتابهای تاریخ عمومی و رسمی بدان عنایتی نیست. از این رو مطالب مربوط به زندگی اجتماعی و فرهنگی مردم به وفور در این کتابها یافت می شود به گونه ای که برای تحقیق در فرهنگ عمومی و اطلاع از مظاهر آن چاره ای جز مراجعه به این دست کتب نیست. ضمن آن که اخبار مربوط به اقشار و طبقات فرو دست نیز در این مجموعه ها آمده و به زوایایی از زندگانی اجتماعی ایشان توجه شده که در کتابهای رسمیِ تاریخ از آن خبری نیست . برای نمونه می توان اخبار مربوط به حیوانات و نحوه به کار گیری آن از سوی مردم و ارزش اقتصادی آن را بر شمرد که در این مجموعه چندین کتاب در این موضوع موجود است.

بنا بر این می توان این کتابها را "تاریخ فرهنگی" و کتبی "میان رشته ای" دانست که اطلاعات علوم مختلف به نحوی در آنها یافت می شود. هر چند بر این کتابها جنبه ادبی غلبه داشته است .

موضوعات کلی این مجموعه را می توان به شرح زیر بر شمرد:
علوم ادبی: که شامل علوم و فنون ادبی است و ریز موضوعاتی مانند شعر ، کتابت ، مَثَل، معانی و بیان و ...را در بر دارد. از جمله کتابهای مربوط به این موضوعات یاد شده که در این مجموعه به کار گرفته شده است می توان از الاغانی، صبح الاعشی فی صناعه الانشا ، الامثال میدانی و الاعجاز و الایجاز نام برد.

اخبار و حکایات: در این مجموعه اخبار و گزارشها با بهره گیری از قالب روایت و داستان بیان شده و دسته بندی مطالب کتابها بیشتر موضوعی است مانند کتاب عقد الفرید و عیوان الاخبار.

علم و تمدن: در کتابهایی با این موضوع، علوم مختلف مسلمانان چون علم فلک و نجوم بررسی شده است مانند الاثار الباقیه بیرونی و الانواء ابن قتیبه.

آداب و اخلاق: در این دست کتابها عمدتا مسائل اخلاقی پی گیری شده و گزارشهایی که بار اخلاقی داشته و مربوط به فرهنگ عمومی بوده گرد آمده است. نویسندگان این دست کتب معمولا از آیات قرآنی و احادیث نبوی برای تثبیت مطلب مورد نظر بهره گرفته اند. کتابهایی مانند ادب الدنیا و الدین ماوردی از این قبیل می باشد.
تراث
جامع منابع فرهنگ و ادب
امروزه با گسترش روز افزون علم دسترسی به همه منابع علمی به صورت یکجا و یک زمان غیرممکن شده است. در این میان رایانه و ابزارهای مربوط به آن می توانند محققان و پژوهشگران را در این راه مهم یاری کنند. لوح های فشرده با حجم بالایی که دارند می توانند در داده پردازی اطلاعات گوناگون نقش بسزایی ایفا کرده و طیف وسیعی از علوم گوناگون را همراه با قابلیت های متنوع پژوهشی در خود جای دهند تا همگان به خصوص پژوهشگران بتوانند در کمترین زمان ممکن به منابع بسیاری دسترسی پیدا کنند.
به همین منظور مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی بر آن شد تا با طراحی و تولید کتابخانه تراث به عنوان جامع منابع فرهنگ وادب این بستر را برای جامعه علمی فراهم کند.
نرم افزار تراث مجموعه ای است از کتاب های مربوط به ادب، فرهنگ و علوم مسلمانان که مطالب مندرج در آن شامل گزارش های ادبی، تاریخی، حدیثی، اخلاقی، حکمت و فکاهه است.
مطالب موجود در این کتابخانه رایانه ای بسیار متنوع و مختلف است و می تواند در علوم مختلف به کار آید.

امکانات برنامه
بخش های اصلی این برنامه عبارت اند از: نمایش، جستجو، قرآن و لغت نامه.

نمایش
در صفحه ی نمایش، منابع کهن در موضوعاتی چون: ادب، شعر، بلاغت، مثل، تاریخ، اخلاق، حکایات، اخبار، تراجم، نجوم، حیوان و لغت وجود دارد. در این قسمت متن کامل 66 عنوان کتاب فارسی و عربی در 309 جلد قابل مشاهده است.
از طریق دو فهرست گزینشی و درختی دسترسی به متون کتاب برای کاربر فراهم گردیده است. افزون بر آن امکان انتخاب عنوان کتاب و جلد و صفحه ی آن ازراه های مختلف در بخش نمایش وجود دارد. ضمن این که می توان از طریق این گزینه کتب و یا ابواب و سر فصل های آنها را محدود کرد.

امکان تطبیق فهرست با متن کتب از دیگر قابلیت های گنجانده شده در صفحه ی نمایش است.

جستجو
در این بخش، امکان جستجوی موضوعی در 88000 عنوان باب به وسیله ی فهرست گزینشی برای محقق فراهم شده است. همچنین کاربر می تواند از طریق کلمه و عبارت، جستجوهای متنوع و پیشرفته ای در تمام متون انجام دهد. علاوه بر آن جستجوی سریع واژه ها و علائم ویرایشی در کتاب جاری ( find) امکان پذیر است.
انواع جستجو ی پیشرفته در فهرست و متن کتاب ها با عملگر های جستجو و نیز امکان فهرست سازی از فهرست و متن کتب با استفاده از حروف نا متعین (؟ و*) و انجام عملیات مختلف در فهرست های ایجاد شده در این قسمت وجود دارد.

قرآن
در صفحه ی قرآن، متن کامل قرآن کریم با رسم الخط نیری همراه با دو قابلیت نمایش و جستجو وجود دارد. در این قسمت، قابلیت پژوهش در الفاظ قرآن کریم به روش های گوناگون در قسمت جستجو نیز افزوده شده است. علاوه بر آن کاوش در آیات قرآن کریم به وسیله ی ریشه و مشتق کلمات برای محقق امکان پذیراست.

لغت نامه
در این بخش، متن کامل 7 دوره لغت نامه عربی و فارسی در 52 جلد با قابلیت جستجو از طریق ریشه و مشتق ارائه گردیده است. این کتاب ها عبارت اند از: کتاب العین، لسان العرب، مجمع البحرین، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، قاموس قرآن، المفردات فی غریب القرآن و فرهنگ ابجدی ( عربی و فارسی)

امکانات‌پژوهشی
امکانات پژوهشی نظیر((حاشیه نویسی))، (( علامت گذاری))، (( رنگی کردن)) و (( نمایه گذاری )) کاربر را در استفاده ی بهتر از برنامه یاری می رساند.
علامت گذاری درجاهای مختلف متن جهت مراجعات بعدی با استفاده ازگزینه ی علامت گذاری برای کاربر امکان پذیر است. با استفاده از قابلیت نمایه زنی پژوهشگر می تواند با قرار دادن نمایه یا عنوانی خاص برروی متن مطالعه در صورت نیاز دوباره به آن مراجعه کند. همچنین گزینش قسمتی از متن، به کمک رنگی کردن و انتخاب عنوان مورد نظر برای آن فراهم است. افزون بر آن، گنجاندن قابلیت حاشیه نویسی موجب شده تا پژوهندگان، دیدگاه ها و نکته های مورد نظر خویش را در این قسمت وارد کرده تا در صورت نیاز بتوانند از آنها استفاده کنند.

سایرامکانات
«امکان چاپ» تمام متن کتاب و یا قسمتی از آن با اندازه‌های متفاوت در قسمت های مختلف این برنامه امکان‌پذیر است. کاربر با انتخاب گزینه «راهنما» در هر قسمت از برنامه که باشد، توضیحات مربوط به آن قسمت را مشاهده خواهد کرد. همچنین، می‌تواند مطالبی را که به هنگام پژوهش انتخاب شده، به قسمت «یادداشت» انتقال داده و عملیات های متفاوتی را همچون ذخیره‌سازی، کپی و چاپ روی آن به انجام رساند.
در بخش «امکانات جانبی» به منظور سهولت استفاده از برنامه، هفت نوع صفحه کلید رایج همانند نور، زرنگار، ویندوز عربی و... گنجانده شده است. ضمن این که امکان انتخاب هر یک از هفت نوع قلم نمایش در این قسمت وجود دارد. پژوهشگر می‌تواند برای تعیین مسیر و ثبت پژوهشهای خود و نیز امکان حذف نمایه‌ها، حاشیه‌ها، رنگ متنها و علامتهای موجود در همه کتب از گزینه «تحقیقات» استفاده کند.
قابلیت «تغییر زبان برنامه به سه زبان فارسی، عربی و انگلیسی» در این لوح فشرده وجود دارد که موجب تغییر زبان در همه قسمت ها به جز متن کتب برنامه می‌شود.قسمت کتاب شناسی نیز برای آشنایی با متون موجود در برنامه و مؤلفان آنها در نظر گرفته شده است.

جدیدترین ها در این موضوع

امامت از ديدگاه نهج البلاغه

اختلاف مذهبي بين مسلمين سه ريشه اصلي دارد. نخستين اختلاف بر سر جانشيني پيامبر اسلام، مسلمانان را به دو دسته شيعه و سني تقسيم کرد.دومين اختلاف مسلمين در اصول دين و مسائل اعتقادي است که سبب پيدايش مکاتب مختلف کلامي گرديد که مهمترين آن ها اشاعره، معتزله، مرجئه و شيعه است. سومين اختلاف در احکام و فروغ دين است که در نتيجه آن مذاهب مختلف فقهي مانند شافعي، حنبلي، مالکي، حنفي و جعفري پديدار شد. 14 آذر 1395, 23:44

نگاهی به مسأله حساس امامت در نهج البلاغه

احتمالا بتوان از این سخن دردمندانه این نکته را به دست آورد که اهمیت امامت فقط در مدیریت جامعه نیست بلکه در مقام فهم دین نیز بسیار حائز اهمیت است که البته طبق دلایل بسیار متقن ائمه اهل بیت (علیهم السلام) از علمی خدایی بهره مند هستند کما اینکه این مساله را می توان از این سخن حضرت نیز به دست آورد ان احق الناس بهذا الامر اقواهم علیه و اعلیهم بامر الله فیه سزاوارترین مردم به امر حکمرانی تواناترین آنها در این امر و عالمترین آنها به دستور خداوند در مورد حکمرانی است. 14 آذر 1395, 23:44

رهبرى صالح از ديدگاه نهج البلاغه

از موضوعات اساسى و مباحث حياتى نهج البلاغه - كه جملگى از مسائل اساسى جامعه انسانى محسوب مى گردد - مساله امامت و رهبرى است . على (ع) در سخنان و رهنمودهاى ارزنده خويش در نهج البلاغه به بيان ابعاد مختلف اين مساله پرداخته اند:اولا: ضرورت آن را در اجتماع بشرى مطرح فرموده اند؛ثانيا: در ارتباط با همين لزوم و ضرورت رهبرى، به امامت و پيشوايى صالح و حق، و نيز به رهبرى ناشايسته و ناحق پرداخته اند. 14 آذر 1395, 23:12

امامت به مفهوم حجت در نهج البلاغه

14 آذر 1395, 12:8

نص بر امامت در نهج البلاغه

کجایند کسانى که به دروغ و از روى حسد- گمان مى کنند که آنان «راسخان در علمند نه ما» خداوند ما را بالا برده و آنها را پایین، به ما عنایت کرده و آنها را محروم ساخته است، ما را وارد کرده، و آنها را خارج؟! تنها به وسیله ما هدایت حاصل مى شود، و کورى و نادانى برطرف مى گردد، امامان از قریش اند امّا نه همه قریش بلکه خصوص یک تیره، از بنى هاشم، جامه امامت جز بر تن آنان شایسته نیست و کسى غیر از آنان چنین شایستگى را ندارد 14 آذر 1395, 12:3

پر بازدیدترین ها

نهج البلاغه، بزرگ ترین سند ماندگاری امامت و ولایتʅ)

نهج البلاغه، بزرگ ترین سند ماندگاری امامت و ولایت(5)

عبادت بدون بینش آنان برخی را به اشتباه می انداخت و خطر اشاعه ی این مرض مسری در جامعه بود. امام علی(علیه السلام) به این خطر بیم می داد، آن حضرت(علیه السلام) شنید که مردی از خوارج شب بیدار است و به دعا و تلاوت قرآن مشغول است؛ امام فرمودند:« به یقین خفتن به که با دودلی نمازگزاردن» (نهج البلاغه، حکمت97). 13 آذر 1395, 9:47

اهل بیت علیهم السلام در نهج البلاغه

نهج البلاغه فرهنگ نامه ای است بی مانند که متونش با یک دیگر همگون و همخوان اندو این مساله نشان از جریانات علمی، دانش های دینی و دنیایی این کتاب بزرگ دارد. مهم تر آن که چهره حقیقی، جایگاه و منزلت اهل بیت علیهم السلام را آن گونه که خدا و رسول خواسته است، می نمایاند و با بیش از ده ها عبارت، با صراحت و دلالتی روشن، موقعیت تاریخی امت و نقش آنان را در آینده نشان می دهد. 13 آذر 1395, 11:13

نهج البلاغه بزرگ ترین سند ماندگاری امامت و ولایت ʂ)

نهج البلاغه بزرگ ترین سند ماندگاری امامت و ولایت (2)

هر یک از این دو امتیاز به تنهایی کافی است که به کلمات علی (ع) ارزش فراوان بدهد، ولی توأم شدن این دو با یکدیگر، یعنی این که سخنی در مسیرها و میدان های مختلف و احیاناً متضاد رفته و در عین حال کمال فصاحت و بلاغت را در همه ی آنها حفظ کرده باشد، سخن علی(ع) را قریب به حد اعجاز قرار داده است و به همین جهت سخن علی (ع) در حد وسط کلام مخلوق و کلام خالق قرار گرفته است 13 آذر 1395, 10:3

نهج البلاغه، بزرگ ترین سند ماندگاری امامت و ولایتʄ)

نهج البلاغه، بزرگ ترین سند ماندگاری امامت و ولایت(4)

هان ای فیلسوفان و حکمت آموزان، بیایید و در جملات خطبه ی اول این کتاب به تحقیق بنشینند و افکار بلند پایه ی خود را به کار گیرند و با کمک اصحاب معرفت و ارباب عرفان این یک جمله کوتاه را به تفسیر بپردازند و بخواهند به حق وجدان خود را برای درک واقعی آن ارضا کنند به شرط آن که بیاناتی که در این میدان تاخت و تار شده است آنان را فریب ندهد. 13 آذر 1395, 10:21

نهج البلاغه، بزرگ ترین سند ماندگاری امامت و ولایت ʁ)

نهج البلاغه، بزرگ ترین سند ماندگاری امامت و ولایت (1)

نهج البلاغه، مشهورترین و ماندگارترین اثر سید رضی(قدس سره) است، که آن را در سال 400 هجری قمری، شش سال پیش از وفات خود با استفاده از دانش وسیع و ذوق سرشار و گزینش نیکوی ادبی، از میان خطبه ها، نامه ها، وصیت نامه ها و کلمات کوتاه حکمت آمیز امیرالمؤمنین(علیه السلام) گردآوری نموده است. 11 آذر 1395, 9:57