پرسش های عاشورایی از آيت الله بهجت(ره)

عظمت واقعه عاشورا و نمايش بي نظير فضايل الهي اهل بيت عليهم السلام در مقابل دشمنان خدا و رسول او موجب شد که اين رويداد عظيم از جهات گوناگون از ديگر رويدادهاي بزرگ عالم متمايز شود؛ مصيبتي که پيش از وقوعش، ملائکه الهي و انبيا و اوصيا (ع) در سوگ آن نشستند و پس از وقوع آن نيز ائمه هدي (ع) به يادآوري اين مصيبت بزرگ پرداختند و مجالس عزا برپا کردند.

نوشتاري که در ادامه مي خوانيد برگرفته از کتاب «رحمت واسعه» شامل مجموعه گفتارهاي عاشورايي آيت الله محمدتقي بهجت است که به نقل از فارس تقديم خوانندگان عزيز مي شود:

* آيا همان طور که در دعا جايز است، در زيارت هم مکلف مي تواند ائمه اهل بيت(ع) عليهم السلام را به هر عبارتي که مي خواهد زيارت کند؟

اگر چنين کاري صحيح است، آيا فضيلت زيارات وارده (زياراتي که در روايات آمده است) را دارد؟ يا در اين باره حتماً بايد به روايات ماثور از ائمه عليهم السلام مقيد بود؟

زيارت به هر عبارتي که بر زبان جاري شود و با مضمون صحيح و حال صداقت با قلب موافقت داشته باشد، جايز است؛ اگرچه احوط و اولي عدم تعدي از زيارات وارده از اهل بيت(ع) است؛ چراکه آنها، خود، به حقشان آگاه ترند.

* درصورتي که سجده در مقابل قبور ائمه عليهم السلام موجب توهين مذهب شود يا عده اي تصور کنند که سجده براي امام يا امامزادگان انجام گرفته، جايز است؟

اگر عنوان ثانوي مثل وهن مذهب پيدا کرده است، عنوان را مراعات نمايند.

* آيا سجده در مقابل قبور امامان و امامزادگان جايز است؟

اگر براي خدا سجده کند، مانع ندارد، هرچند مقابل قبور باشد و اگر براي غيرخدا سجده کند، جايز نيست.

* بوسيدن زمين، در مقابل حرم و عتبه مقدسه چه حکمي دارد؟

مجرد بوسيدن زمين و عتبه بوسي، سجده نيست و مانع ندارد.

* آيا پياده روي از مسافت ها بسيار دور به مشاهد مشرفه متعلق به اهل بيت(ع) اعم از معصومين عليهم السلام و غيرمعصومين اشکال دارد؟

اگر اين پياده روي ضرري نداشته باشد، در تعظيم و بزرگداشت کسي که به زيارت او می‌روند، رساتر و بهتر است.

*آيا پياده رفتن با مشکلات و زحمات مورد رضايت ائمه عليهم السلام هست؟

چنانچه قابل تحمل شخص باشد، بلي؛ «افضل الاعمال احمزها»؛ برترين اعمال، دشوارترين آنهاست.

* تربت هايي که از کربلا مي آورند، اگر از اطراف حرم مطهر نباشد، آيا احترام آنها واجب است؟

احترام آن رعايت مي شود، ولي احکام تربت را ندارد.

* خوردن مقداري از خاک که در بازار به نام تربت مطهر سيدالشهدا(ع)به فروش مي رسد، چه حکمي دارد؟

اگر اطمينان دارد که از قبر مطهر آن حضرت يا از اطراف آن برداشته شده، به نيت شفا به اندازه يک نخود اشکال ندارد.

* آياخوردن تربت رسول اکرم (ص) و ائمه (ع) همانند تربت امام حسين(ع) جايز است؟

مظنون اين است که خوردن تربت حضرت رسول اکرم (ص) و ساير ائمه طاهرين (ع)براي شفا، در اين حکم مثل تربت امام حسين(ع) باشد؛ اگر چه احوط اين است که آن را در آب مخلوط کنند، به طوري که مستهلک شود.

* آيا زنان با داشتن عذر شرعي مي توانند زيارت عاشورا بخوانند؟

بله، مي توانند (هرچند نماز زيارت نمي خوانند).

* نظر شما درباره شعائر حسيني و کساني که مي گويند اين شعائر مراسمي است که چون در زمان ائمه اطهار (ع)نبوده است، مشروعيت ندارد، چيست؟

هر آنچه موجب يادآوري مصائب امام حسين(ع) شود از شعائر الهي است و تا زماني که با فعلي که به خودي خود حرام است، انجام نشود، خداوند و رسول او (ص) آن را دوست دارند. اين امر با توجه به روايات و به حسب سيره اهل حق، ثابت است و (ديگر) به اينکه براي جاهلان يا معاندان ثابت نيست، توجهي نمي شود.

اين امر درمورد مصائب ساير معصومين (ع) نيز جاري است. برپايي مجالس عزا در ايام حزن ايشان با ذکر مصائب آن حضرات(ع)مانند برپايي مجالس شادي با ذکر مسرات ايشان است و فرقي بين اين دو نيست.

* نظر شريف حضرت عالي درباره مراسم حسيني چيست؛ در صورتي که با لطمه(سينه زدن) شديد يا گريه بسيار زياد باعث ضرر به خود شود؟

آن مقدار از لطمه(سينه زدن) و گريه که در آن ضرري که باعث بيماري شود، نباشد و همچنين مخالف تقيه واجب براي دفع آزار دشمنان حق و اهل آن و نيز اهل ضلال و اضلال نباشد، جايز است؛ بلکه به خاطر اينکه در اين اعمال، حزن و اظهار ناراحتي از کارهاي کساني که خدا و رسول و عترت و اهل بيت(ع) معصوم و مطهر او (ع) را آزردند، وجود دارد، مستحب نيز هست و اگر اين طور نبود، خود گريه از خوف خدا يا شوق رضاي خداوند متعال نيز مضر و در نتيجه حرام مي بود که اهل اديان اصلي همگي برخلاف اين مطلب حکم مي کنند.

روزنامه كيهان، شماره 21216 به تاريخ 3/9/94، صفحه 8 (معارف)