دانشنامه پژوهه بزرگترین بانک مقالات علوم انسانی و اسلامی

آتش جهل

رسول خدا (ص) فرمودند: «سه حالت در هرکس باشد، همه خصال ایمان را دارد: 1- آن که درحال خوشی به کار باطل نپردازد؛ 2- آن که درحال غضب پا از حق بیرون ننهد؛ 3- آن که به وقت قدرت بیش از حق خود مطالبه نکند.» (برگرفته از: مبادی اخلاق در قرآن؛ آیت الله جوادی آملی)
آتش جهل
آتش جهل

قال رسول الله (ص):

« ثَلاثٌ مَن کُنّ فیهِ اِستَکمَلَ خِصالُ الایمانِ اللّذی اِذا رِضِیِ لَمْ یُدْخِلْهُ رِضاهُ فِی الْباطِلِ وِاِذا غَضِبَ لَمْ یَخرُِِجُهُ غَضَبُهُ مِنَ الحَقِّ وَاِذا قَدِرَ لَمْ یَتَعاطَ ما لَیْسَ لَهُ»

(تحف العقول، ص72)

رسول خدا (ص) فرمودند:

«سه حالت در هرکس باشد، همه خصال ایمان را دارد: 1- آن که درحال خوشی به کار باطل نپردازد؛ 2- آن که درحال غضب پا از حق بیرون ننهد؛ 3- آن که به وقت قدرت بیش از حق خود مطالبه نکند.» (برگرفته از: مبادی اخلاق در قرآن؛ آیت الله جوادی آملی)

توضیح:

«آتش جهل»

برای کسی که در جهالت غوطه‌ور است، اگر برهانی اقامه کنید تا او را از جهالت برهانید، او آن را هم مغالطه تلقی می‌کند و بدفهمی او باعث می‌شود که وهمش بر فهمش حاکم باشد، در حالی که ما مأموریم فهم را بر وهم حاکم کنیم که این هم از بیانات نورانی امیرالمؤمنین (ع) است.

در این گونه از موارد، آیه شریفه

«نارُاللهِ المُوقَدَةِ، اللّتی تَطّلِعُ عَلَی الاَفئِدَةِ»[1]

مصداق پیدا کرده ظهور می‌کند، یعنی قبل از اینکه ما به قیامت برسیم، خود سوزی را درون خود احساس می‌کنیم. گاهی انسان از شدت غضب، سکته می‌کند و اگر هم سکته نکند، بالاخره سلامت اعصاب خود را از دست می‌دهد.

از فاطمه بنت الحسین (س) حدیثی نقل شده است که پیغمبر (ص) فرمود:

«ثَلاثٌ مَن کُنّ فیهِ اِستَکمَلَ خِصالُ الایمانِ اللّذی اِذا رِضِیِ لَمْ یُدْخِلْهُ رِضاهُ فِی الْباطِلِ وِاِذا غَضِبَ لَمْ یَخرُِِجُهُ غَضَبُهُ مِنَ الحَقِّ وَاِذا قَدِرَ لَمْ یَتَعاطَ ما لَیْسَ لَهُ»

(تحف العقول، ص72)

«اگر کسی دارای سه اصل باشد، ایمان او کامل است؛ آن کسی که اگر حال نشاط و سرور به او دست داد، نشاط او سرور او، وی را از حق به باطل نکشاند. و آن کسی که اگر غضبناک شد، از حق بیرون نرود، و اگر به مقامی راه یافت و قدرتی پیدا کرد، چیزی که از آن او نیست،‌نگیرد و منصبی را که حق او نیست، غصب نکند»

درباره فاطمه زهرا (س) آمده است که غضب و رضای آن حضرت، غضب و رضای خداست.[2]

    منبع: جوادی‌ آملی (آیت الله)، عبدالله؛ مبادی اخلاق در قرآن، صص 184- 183.
  • [1] .سوره همزه، آیات 7 و 6.
  • [2] . بحارالانوار، ج 43، ص 26، ح 26.

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

جدیدترین ها در این موضوع

No image

رذایل اخلاقی

No image

عيب پوشى

پوشاندن عيوب ديگران من اءشرف اءعمال الكريم، غفلته عما يعلم. از كارهاى شرافتمندانه مرد كريم آن است كه از آن چه كه مى داند خود را به غفلت مى زند (و عيب ديگران را ناديده مى پندارد).
No image

صله رحم در نهج البلاغه

غريب حقيقى رب بعيد اءقرب من قريب، و قريب اءبعد من بعيد. و الغريب من لم يكن له حبيب. بسا دورى كه از هر نزديكى نزديك تر است و بسا نزديكى كه از هر دورى از آدمى دورتر است، غريب كسى است كه دوستى نداشته باشد.
امانت دارى و رازپوشى

امانت دارى و رازپوشى

سرزنش على (ع) به اصحابش و هو يلوم اءصحابه: قد ترون عهودالله منقوضة فلا تغضبون، و اءنتم لنقض ذمم آبائكم تاءنفون. در سرزنش اصحاب خود مى فرمايد: پيمان هاى خدا را شكسته مى بينيد و به خشم نمى آييد، در حالى كه شكسته شدن پيمان هاى پدرانتان را عار مى دانيد و ناراحت مى شويد.
No image

دعا در نهج البلاغه

(به فرزندش امام حسن عليه السلام فرمود): در سؤال (حاجت) از پروردگارت اخلاص داشته باش؛ زيرا بخشش و محروم ساختن در دست اوست.

پر بازدیدترین ها

چگونگی و مراحل آفرینش جهان در قرآن و نهج البلاغه

چگونگی و مراحل آفرینش جهان در قرآن و نهج البلاغه

پژوهش حاضر با عنوان چگونگی و مراحل آفرینش جهان، در پی آن است که آیات آفرینش جهان را در تفاسیر معاصر شیعه (المیزان و نمونه ) مورد بررسی قرار داده و در میان آنها حقایق ناب قرآنی را در زمینه های مبدا خلقت جهان، دوره های آفرینش وغیره روشن و آشکار سازد. برای این منظور مقدمه به تبین و پیشینۀ موضوع اختصاص یافته است و در قسمت­های بعد برخی از واژگان مفهوم شناسی شده و دیدگاه علامه طباطبایی و آیت ا... مکارم در پیدایش جهان تبیین شده است.
اهمیت تاریخ از دیدگاه قرآن و نهج‏ البلاغه

اهمیت تاریخ از دیدگاه قرآن و نهج‏ البلاغه

قرآن پيروان خود را به مطالعه تاريخ گذشتگان فرامى‏ خواند و با تكرار و تأكيد زياد به پيروانش دستورمى ‏دهد به سير و سفر بپردازند و از نزديك نشانه ‏هاى تاريخى را مشاهده نمايند تا انديشه آنها بارور شود و سطح فكر و فرهنگشان ارتقا يابد.
دعا و نیایش در نهج البلاغه

دعا و نیایش در نهج البلاغه

دعا وسیله ای است که تمام خلایق، خصوصاً انسانها از آن بیگانه نیستند و همیشه بدان توجه دارند و با زبان حال و قال از آن استفاده می کنند هر چند که واژه ای به نام دعا در میانشان مطرح نباشد چون هر کلمه و کلامی که از استمداد و ایجاد رابطه به خدا حکایت نماید دعاست
شخصیت پیامبر(صلی الله علیه و آله) از منظر نهج البلاغه

شخصیت پیامبر(صلی الله علیه و آله) از منظر نهج البلاغه

از آنجا که نبی گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله) اسوه حسنه و الگوی مناسب برای همه انسانها در همه اعصار است، باید در پی شناخت آن شخصیت عالی مقام و سیره آن فرستاده الهی باشیم. با توجه به اینکه نزدیک ترین انسانها به نبی گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله) و آگاه ترین انسانها به شخصیت آن پیامبر اعظم (صلی الله علیه و آله)، امام علی(علیه السلام) است، بهترین راه برای شناخت پیامبر اعظم (صلی الله علیه و آله) مراجعه به سخنان گهربار امام علی(علیه السلام) می باشد.
آفرينش جهان در نـهج البلاغه

آفرينش جهان در نـهج البلاغه

دقت و تأمل در سخنان حضرت على(ع) نشان ميدهد كه جهان دو انفجار گونه ى متفاوت را تجربه كرده است. انفجار نخست فضا و زمان و ماده را بوجود آورده است و انفجار دوم در ظرف فضا صورت گرفته و ماده را تحريك نموده است. سپس حباب ها بر خواسته و هفت آسمان را بوجود آورده اند. در پى چنين توضيحاتى خواننده ى محترم بايد بداند كه نويسنده در اين مجموعه تلاش نموده است كه با بهره گرفتن از منابع مختلف درك جديدى را از سخنان امام على(ع) در باره ى خلقت جهان كه در خطبه ى اول آمده است، ارائه دهد.
Powered by TayaCMS